اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر سعید شنبه ۱۷ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 365 مشاهده پرسش
    باسلام
    من الان مدت ۵ سال هستش که به پروستاتیت مزمن مبتلا هستم تا زمانی که قرص افلوکساسین مصرف می کنم وضعیت خوب و نرمال دارم ولی وقتی قطع می کنم علایمی همچون انزال دردناک درد درناحیه پرینه و آلت تناسلی و درد مبهم آزار دهنده دارم
    می خواستم ببینم با توجه به عوارض دارو مخصوصا آنتی بیوتیک راه درمان قطعی و بدون بازگشت بیماری من چیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      ترموتراپی در برخی بیماران می تواند موثر باشد ولی من نمی دانم در چه مراکزی دستگاه ترموتراپی دارند
  • تصویر کاربر حمید چهارشنبه ۱۴ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 352 مشاهده پرسش
    با سلام واحترام
    من قبلا خود ارضایی میکردم تا به مشکل خوردم درد در زیر مجاری ادرارم ونمیتوانستم ادرار کنم وهر دکتری رفتم یه قرص میداد الان میخوام ازدواج کنم میترسم چون دکتر گفت عفونت پرستات داری و هفته ای دو بار منی را تخلیه کن من بار اول منیم بیرون نیومد ودرد بدی زیر مجاری و کنار بیضه را حس کردم الانم ترس از امدن منی دارم به همین خاطر میترسم ازدواج کنم ایا این مشکل اگه جدی است به طرف مقابل باید گفت یا نیازی نیست به مرور خوب میشه من الانم برا ادرار سخت ادرار میکنم چیکارکنم برم برا ازدواج یا نه
    با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      به نظر من مشکلی برای ازدواج ندارید پروترال دارویی است که از خروج منی جلوگیری می کند و علت نیامدن منی احتمالا مصرف این کپسول بوده است .
  • تصویر کاربر نگار سه شنبه ۱۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 1099 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید، آقای دکتر، پدر من با پی اس ا عدد شش، و سن شصت سال،و نمونه برداری که برای شما می فرستم ، متوجه بدخیمی. پروستات شدیم، که دکتر گفتن باید عمل پروستات انجام بدن، امکان هست شما جواب نمونه برداری رو واضح برای من بی زحمت بنویسید،که چند نمونه از نمونه ها بد هستن، و گلسیون چنده و این عدد گلسیون پدرم خوب هست برای عمل دیر نیست? و بی زحمت جواب اسکن استخوان هم بگید چی رو نشون داده و آیا خطری هست، و با توجه به این آزمایش ها و اسکن باز هم باید منتظر جواب پاتولوژی بعد عمل باشیم ، یعنی باز باید نگران جواب پاتولوژی باشیم، لطف میکنید جواب من را بدهید، موفق باشید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      به نظر من جواب پاتولوژی گنگ و مبهم هست چون روال بر این است که مثلا نوشته می شود گلیسون اسکور ۴+۴ ولی در اینجا ۴،۴ نوشته . نمیشه منظورش را متوجه شد ضمن اینکه واضح ننوشته چند نمونه درگیر بوده فقط ذکر کرده ۷۰ نمونه ها درگیر بودند. به نظر من بهتره پاتولوژی در مرکز دیگری بازخوانی شود مگر آنکه برای پزشک همان مرکز این مدل نوشتن قابل درک و فهم باشد. در اسکن استخوانی درگیری و انتشار و متاستاز بیماری رویت نشده است. قطعا نتیجه نهایی براساس پاتولوژی نهایی بعد از عمل مشخص خواهد شد.
  • تصویر کاربر محدثه یکشنبه ۱۱ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 452 مشاهده پرسش
    یعنی نیازی به جراحی نداره؟
    بخواییم نوبت بگیریم بیام مطبتون چندروز قبل بایدنوبت گرفت؟ اخه ما شمالیم شوهرمم کارش جوریه ک هرزمانی بهش مرخصی نمیدن.واسه مهرماه اگه بخواییم ی روز قبل نوبت بگیریم نوبت میدین؟بعداینک اگ نیازی به عمل جراحی باشه چه واسه واریکسل چه پروستات میشه باماشین بعدجراحی تا شمال آوردش؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۱ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      یعنی نیازی به جراحی نداره؟.....................پروستات را در سنین جوانی جراحی نمی کنند
      بخواییم نوبت بگیریم بیام مطبتون چندروز قبل بایدنوبت گرفت؟ ...........نوبت گیری اینترنتی و از طریق بخش نوبت دهی سایت هست
      بعداینک اگ نیازی به عمل جراحی باشه چه واسه واریکسل چه پروستات میشه باماشین بعدجراحی تا شمال آوردش؟........................بله
  • تصویر کاربر محدثه یکشنبه ۱۱ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید میخواستم بدونم بزرگ شدن پروستات وعفونت پروستات خطرناکه توسن 24 سالگی؟بایدچیکارکرد..خیلی نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۱ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      نه خطرناک نیست و بیشتر ناشی از تورم، التهاب و یا عفونت پروستات هست و اگر همراه با علائم ادراری باشد با درمان دارویی برطرف می شود
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۰ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 712 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط