اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 360 مشاهده پرسش
    سلام دکتر عزیز...
    با توجه به 8 ماه سوزش و تکرر ادراری و مصرف داکسی .سیپرو.تاوانکس.آمیکاسین و اریترو
    همچنان درگیر هستم...طی نسخه جدید برام 3 عدد آمپول اسپکتنومایسین و قرص کوتری هر 12 ساعت 2 تا تجویز شد...
    لطفا راهنمایی کنید منو..
    1.تقریبا 8 سال پیش 1 عدد اسپکتومایسین زده بودم آیا امکان داره دیگه الان جواب نده به من ؟باعث نگرانی من شده این موضوع
    2.با توجه به آنتی بیوتیکهای مصرفی من و جواب کشت ترشح بی‌رنگ مجرا که براتون فرستادم کدوم آنتی بیوتیک رو صلاح میدونید برای مصرف با چه دوزی؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      به نظر میاد برگه ی آزمایش را کامل ارسال نکردید و یک ستونی نیز بایستی سمت چپ داشته باشه که ارسال نکردید لطفا عکسی کامل از کل صفحه ارسال کنید
  • تصویر کاربر محسن دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 444 مشاهده پرسش
    باسلام وخسته نباشید اینجانب سی وهفت ساله در اردیبهشت نود وپنج با توجه به اینکه سوزش ادرار وتکرر ادار داشتم ومراجعه به دکتر که حجم پرستات 33ccبوده و با psaیک ممیز نود دکتر عفونت پرستات تشخیص داد یک ماه دارو مصرف کردم وبیشتر داروی گیاهی مصرف کردم والارغم سوزش واسترس دکتر نرفتم تا یک هفته پیش رفتم سونو گرافی حجم پرستات 25cc ضخامت مثانه در موقع پر دو میلی و موقع خالی شش میلی بوده حجم ادار باقیمانده 100cc بود و ازمایش psa هم شده بود سه ممیز نوزده خیلی میترسم باتوجه به اینکه ی بچه توراهی پنج ماهه هم دارم و حدود چهار ماهه سوزشم خیلی کمتر شده در ضمن کلیه هام نرما ل و هیچگونه سنگ یا ضایعه ای دیده نشده دکتر تورا خدا راهنمایم کنید خیلی نگرانم مدتی که رفتم دکتر از فروردین نود پنج بود و اخرین بار هم اسفند نود شش سپاسگزارم خدا خیر بهتون بده
    1. تصویر کاربر محسن یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام در ضمن تکرر ادرام دارم نه بصورت خیلی زیاد
    2. تصویر کاربر محسن یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      احتمال عفونت یا التهاب پرستات نیست با توجه به بالا رفتن psaودر ضمن بعد از نزدیکی سوزش دارم نه خیلی زیاد خیلی هم حساس شدم به پرستات
    3. تصویر کاربر محسن یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      بعد از ادرار کردن کمی باید فشار بیارم بعد فشار ادار بهتر میشه ولی بریدگی داره و بعدشم کمی سوزش پی اس ام 3/19ng خدا خیرتون بده ممنون میشم اگه جواب بدین بابت سوال طولانیم معذرت میخوام
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      علائم تان ناشی از عفونت و التهاب پروستات هست و بهتر است دارو استفاده کنید و مدتی بصورت دوره ای تحت نظر ارولوژیست باشید. ولی در کل موضوع خطرناک و نگران کننده ای نیست. استفاده از داروهای شل کننده عضلات جدار پروستات مثل ترازوسین برای ۶ ماه و نیز آنتی بیوتیک برای ۱ تا ۲ ماه شرایط شما را بهتر خواهد کرد.
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر فرشید دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 317 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید خدمت دکتر جباری عزیز من 42 ساله هستم و14 ساله ازدواج کردم.احساس برجستگی در پروستات میکنم که به نظرم گاهی بیشتر و گاهی کمتر میشود.گاهی با دست هم این مسیله کاملا مشهود هستش.البته من حدود 4 سال پیش هم به شما مراجعه داشتم برای موضوع مشابه.ادرار هم گاهی احساس بهتری در تخلیه دارم و گاهی نه.اختلالاتی هم در فعالیت جنسی احساس میکنم.راهنمایی بفرمایید و اگر تشخیص میدهید خدمت برسم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      واقعیتش من خیلی متوجه منظور شما نشدم چون پروستات عضوی نیست که شما متوجه برجسته شدنش بشوید و برای خودتان قابل لمس باشد لذا شاید بهتر باشد حضورا مراجعه و ضمن توضیح بهتر، با سونوگرافی و آزمایش نیز ارزیابی کاملی انجام دهید
  • تصویر کاربر نورالدین شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 431 مشاهده پرسش
    من 25 سالمه خیلی زود ادرارم میاد بعد احساس میکنم مایه منیم کم شد بعد احساس میکنم زیر مثانم تبش داره میلرزه زیر مثانم سوزشم دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای ارزیابی بهتر و دقیق تر موارد زیر را انجام دهید:
      ۱) سونوگرافی از کلیه ها م ثانه و پروستات
      ۲) آزایش ادرار
      ۳) آزمایش اسپرم و منی
  • تصویر کاربر مهدی جمعه ۴ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر عزیز...
    بعد از 7 ماه درگیری برای عفونت پروستات و علایم آن و مصرف انواع داروها در آخر آزمایش ترشحات مجرا...ادرار و منی رو انجام دادم... و فقط نتیجه ترشح مجرا مثبت بود که به پیوست براتون ارسال کردم...طبق گفته پزشک معالج اریترومایسین 400 در آزمایش برای عفونت انتخاب شده و به تعداد 40 عدد قرص هر 6 ساعت تجویز شد...الان فقط چندتا مونده و شرایط من بشرح ذیل هست:
    .فشار ادرارم وقتی آب زیاد میخورم و مثانه پر هست خیلی خوبه و کامل تخلیه میشه بدون قطعی
    .تکرر ادرار و سوزش کمتر شده ولی همچنان ادامه داره و با قرص دیکلو 25 کمتر میشه
    .در انزال مشکلی ندارم
    .در اثر نشستن زیاد یا رانندگی به سرعت بیضه راستم درد میگیره
    پزشک به من گفت اگر اریترو جواب نداد باید سیستوسکپی انجام بدی و میل بزنیم.
    لطفا راهنمایی کنید که با توجه به مصرف تاوانکس و سیپرو و آمیکاسین و داکسی در دوره‌های قبل و ارسال تصویر آزمایش برای شما به نظرتون اریترو 400 رو باز هم ادامه بدم و با چه دوزی؟ یا آنتی بیوتیک دیگری صلاح میدانید؟یا برای سیستوسکپی اقدام کنم....آیا امکان تنگی مجرا هست با توجه به فشار ادرار با مثانه پر؟

    سپاس از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۴ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر پاسخ نسبی گرفته اید اریترومایسین را ادامه دهید با همان دوز
      من با عکس رنگی مجرا برای ارزیابی تنگی احتمالی مجرا قبل از سیستوسکپی بیشتر موافقم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۱۹ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 712 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط