اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر روح چهارشنبه ۵ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 393 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    آقای دکتر پدر من 74 سالشه دوسال پیش عمل پروستات داشتن پارسال زمستان بود که ران پاکنار مجاری اداری زگیل هایی شبیه به بادکنک دید که با مراجعه به متخصص پوست رفع شد اما بعد یک ماه سمت چپ و راست زیر شکمشون انگاری دوتا لوله مانند بود که مثل سنگ سفت شده بود که با اسرار هم نیومدن به پزشکشون مراجعه کنن که بعد یک ما بیضه هاشون خیلی تورم کرد با مراجعه به متخصص گفتند که هیدروسل که به سرطان بیضه تبدیل شده الان هم بیضه هاشون خیلی بزرگ شده البته دکترشون که میگه بیضه ها تورم نکردن یه مایعی تو کیسه بیضه جمع شده که دو تا قرص دادن که مصرف کنن که متاسفانه اسمشون یادم نیست اما خب پدرم یه سفر مشهد رفتن که باعث شد کمرشون بد جوری درد بکنه که دکترشون هم گفتن که همون بیماری به کمرشون زده که دیگه قرص ها رو مصرف نکردن الان از آمپول هایی که هر سه ماه یک بار میزنن مصرف میشه که اولیش رو 29 اردیبهشت 93 تزریق شده دوماه تو همون حالت تورم داشتن که ماه سوم خوب شده بود وکیسه بیضه تو اندازه ی معمولی بود که تا نوبت مرحله ی دوم بشه دوباره تورم کرد مرحله دوم 26مرداد زدن که هنوزم تورم دادرن و خوب نشده اسم یکی از آمپول هاشون زوناتا هستش ولی دومی رو نمیدونم الان هم کمرشون به شدت درد میکنه اصلا دراز نمیتونن بکشن و نشسته میخوابن سوال اینه اقای دکتر که پدرمون تنها راه درمانشون همون آمپول های سه ماه یک بار یا راه درمان دیگه ای هست اگر راه درمان دیگه ای هست ما یه نوبت بگیریم تا حضوری مراجعه کنیم با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۵ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      گرچه اطلاعات شما ناقص است ولی ظاهرا پدر شما به سرطان پروستات متاستاتیک مبتلا هستند که احتمالا مهره های کمری را هم درگیر کرده است که در این مرحله بهترین درمان همان هورمون درمانی با آمپول های ماهانه یا هر سه ماه یک بار است و درمان دیگری ندارد
  • تصویر کاربر عطاءالله دوشنبه ۳ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 412 مشاهده پرسش
    پدر بنده در سن 72 سالگی دچار سرطان پروستات شده اند
    در تراکم استخوان و سایر آزمایشهایی که انجام داده اند متوجه گردیده اند که به هیچ کجای دیگر سرایتی نداشته است
    چند راه حل برای آن پیشنهاد نموده اند :
    1- جراحی و در آوردن غده
    2- رادیو تراپی
    3- آمپولهای هورمونی که هر 28 روز یکبار زده می شود

    بنده در مورد راه حل سوم اطلاع خاصی ندارم و از شما راهنمایی می خواهم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      آمپول های هورمونی با کاهش شدید سطح سرمی تستوسترون باعث کاهش رشد سرطان برای چندین سال می شوند و عوارض آنهم خیلی زیاد نیست و قابل تحمل است عوارضی مثل گر گرفتگی، کم خونی و ....
  • تصویر کاربر عماد یکشنبه ۲ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 548 مشاهده پرسش
    سلام
    دکتر بیمار خودتون هستم
    یک ماه از مراجعه میگذره
    برای 3 ماه قرص پروزاسین بهم دادید گفتید اگه بعد یک ماه بهبود حاصل نشد بیام دوباره الان وضعیت من به شرح زیر هستش بهم توصیه کنید که بیام یا صبر کنم سه ماه تموم شه؟
    1. مقدار ترشحات خونی بعد ادرار به صفر رسیده ، ولی بعد انزال به مدت 3 یا 4 دفعه ادرار ترشحات خونی دارم.
    2. روند ادرارم بهتر شده ، سوزش کم شده ، درد زیر شکم و مثانه کاملا برطرف شده ولی بعد ادرارم ترشحات بی رنگ دارم
    به نظرتون طبیعیه یا مراجعه کنم؟؟؟
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      شرایط خوبه نیاز به مراجعه نیست و دارو را ادامه دهید یک هفته قبل از اتمام دارو مراجعه کنید
  • تصویر کاربر م.ر یکشنبه ۲ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 552 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام. 37 سال سن و سابقه سنگ کلیه دارم. جهت بررسی مجاری ادراری و پروستات به پزشک رادیولوژی مراجعه کردم. تشخیص پزشک, وجود میکروکیستیک ساده 4 تا 5 م م در ناحیه پوستروسوپریور زون سنترال پروستات بود. آیا این بیماری مشکل ساز خواهد شد و روش درمان آن چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ شهریور ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      مشکل ساز نیست و نیاز به درمان ندارد
  • تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۲۶ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 483 مشاهده پرسش
    سلام دکتر بنده 34 ساله از تبریز 5 ماه پیش یه رابطه محافظت نشده داشتم دو هفته بعد از اون رابطه تا الان کلی دکتر مجاری ادراری در تبریز رفتم اما تا حالا درست نشده ام مشکلم درد در ناحیه پرینه تکرر ادرار سوزش در مثانه یا پروستات بخصوص بعد از انزال شدت پیدا میکنه و احساس میکنم تبم بالا میره پاهام داغ میشه بنده به ویروس هرپس تناسلی هم بعد از اون رابطه دچار شدم البته با خوردن داروهای آسیکلوویر هیچ زخمی در آلتم مشاهده نشده منتها در اخرین باری که به دکتر رفتم پس از معاینه دستی پرستات که پس از فشار به پروستاتم درد زیاد حاصل شد گفت عفونت پروستات داری یک دوره یه ماهه تاونکس مصرف کردم اما باز درست نشدم ازمایش psa منفی بود در ادرارم عفونت دیده نشد تورو خدا دکتر کمکم کنین تو اینترنت گشتم دیدم یه آزمایش هست بنام کشت ادرار قبل و بعد از ماساژ پروستات البته من اون ازمایشو انجام ندادم آیا اون نوع عفونت پروستات را تعیین میکنه؟ ایا لازم است اون ازمایشو انجام بدم ؟ کلا بگین من چیکار باید بکنم بخدا از دکتر رفتن خسته شده ام یه درمان یکسان و کامل ارائه نمیکنن شما راهنملییم کنین متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      با توجه به اینکه آنتی بیوتیک های متعدد استفاده کردید شاید بهترین کار انجام هماین آزمایش ادرار قبل و بعد از ماساژ پروستات باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۵ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 713 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط