اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی جمعه ۱۸ مرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 355 مشاهده پرسش
    مشکل پروستات دارم، کمی بزرگ شده،
    هر از گاهی خون میاد
    البته بعضی اوقات که الت را حین ادرار فشار میدم، با درد کمی خون میاد
    ممنون میشم چکار کنم؟
    مرسی دکترجان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ مرداد ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر وحید جمعه ۱۸ مرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 344 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب و احترام؛ در جواب آزمایش انجام شده عنوان شده پروستات به حد بزرگی خود رسیده و مشکل من درهنگام دفع ادرار قطره قطره خارج شدن ادراروگاهاً با درد همراه است ضمناً عمل نعوظ به خوبی انجام نمی شود.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ مرداد ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 380 مشاهده پرسش
    با سلام. من 45 ساله هستم . در سونوگرافی شکم (برای چکاپ گوارش) قید شده : پروستات دارای ابعاد (35*37*45 mm) و حجم 31 ml اکوی پارانشیمال طبیعی (با توجه به سن) دارد.
    دکتری که سونو رو گزارش میکرد گفت با توجه به سن کمی پروستات بزرگ است.
    آزمایش خون دادم. psa مقدار 0.32 گزارش شد.
    بعضی وقتها نه همیشه تعداد دفعات ادرار کمی بیشتر از حد معموله . ولی دیگر هیچ مشکلی ندارم.
    لطفا راهنمایی فرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر مجید دوشنبه ۱۴ مرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 378 مشاهده پرسش
    سونو و آزمایش گرفتم
    یک سال هست که ادرارم با تاخیر یک تا دو دقیقه می آید
    ولی سوزش و دردی ندارم.
    دو هفته هست که موقع نزدیکی درد کمی موقع بیرون آمدن منی دارم.
    خواستم ببینم درمانش چیست؟؟؟
    دکتر برایم 30 عدد تاوانکس 500 و 30 عدد تامسولوسین 0.4 نوشته،
    شما فرمودید برای عوارض جانبی بعد بهتر است به جای تامسو از تراوزسین استفاده کنم،
    خواستم ببینم در نهایت ترکیب نهایی نسخه ای که باید استفاده کنم،چیست؟؟؟
    ممنون که پاسخ میدهید.
    پایدار باشید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ مرداد ۹۸( 6 سال پیش)
      تاوانکس ۵۰۰ روزی یکی و ترازوسین ۲ میلی شبی یک عدد
  • تصویر کاربر مهدی چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 489 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیرپدرمن64سالشه وآزمایشpsaایشان15بوده ونمونه برداری شده که 4+4هستش بایدچیکارکرد؟آیاخطرناک هستش؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۶ مرداد ۹۸( 6 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر حسین90 سه شنبه ۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 266 مشاهده پرسش
    یکی از بستگان ما مبتلا به ایدز است من دلم برای خانوادش میسوزه آیا راهی برای درمان است.تورو خدا جواب بدین.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      با متخصص عفونی مشورت کنید
  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۲۴ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 303 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من واریکسل نوع 3 دارم مجبورم عمل کنم اما دستم تنگه میخواستم بدونم حزینه عمل چقدره
    چقدر از کار افتادگی دارم چون کارگر ساختمونم العان 5 ساله که باید عمل میکردم اما به خاطر مشکل مالی نتونستم
    سوال دومم آیا میتونم برای سربازی معافی پزشکی بگیرم یانه؟ سنمم 27 ساله
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۴ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      در مراکز دولتی و بادفترچه بیمه هزینه ها خیلی پایین خواهد بود اگر بیمه نیستید ابتدا تحت پوشش بیمه سلامت قرار بگیرید و بعد عمل کنید
  • تصویر کاربر محسن پنجشنبه ۲۲ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 351 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    علت بزرگ شدن غیرطبیعی بیضه ها برای افراد بالای 50 سال چیست؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۲ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام سونوگرافي انجام دهيد شايع ترين علل هيدروسل يا فتق هست
  • تصویر کاربر فربد چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 282 مشاهده پرسش
    باسلام
    پسرمن ۱سالش هست و بیضه سمت راستش درون لگن باقی مونده الان سونوگرافی و چند دکتر اطفال و جراح بردم میگن باید عمل شه.اما اون خیلی کوچیکه و شیطون اصلا نمیذاره به دستش سرم وصل کنن و... خیلیییی ناراحتم میشه تا۲سالگیش صبر کنم؟خدایی نکرده مشکل حادی پیش نمیاد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      تاخير جايز نيست و بهتر است عمل شوند
  • تصویر کاربر سید یکشنبه ۲۵ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    چند وقتی است که زود به زود در خواب محتلم می شوم علتش چه چیزی است؟ با تشکر از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      علل متعددی می تواند داشته باشد مثل محتوی فکری در طی روز، رژیم غذایی و ....................
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط