اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 386 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر . جناب من حدود 3 سال پیش تصادف کردم و مشکل نخاع دارم از ناحیه گردن مهره ی c3 و c4 الان مشکل کنترل ادرار دارم . ولی مشکلی که الان موجب شده از شما سوال کنم من میخواستم از شما بپرسم منکه مشکل کنترل ادرار دارم چطور میتونم رابطه ی جنسی داشته باشم. آیا قرصی هست که بتونم قبل از رابطه مصرف کنم که یه تایمی ادرار نیاد و من رابطه داشتم یا حالا راه های دیگه ای و اینکه با استفاده از آن دارو امکان ارضا شدنم هست؟ من مشکل و ناتوانایی جنسی ندارم فقط اینه که مشکل ساز برام شده با تشکر از شما ممنون میشم که جوابم و بدین و مشورت کنیم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      نوع بی اختیاری ادرای از چه نوعی است و آیا تست یورودینامیک انجام داده اید

    2. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)
      نه دکتر تست انجام ندادم. نوعی هست که من در طول شبانه روز از کاندوم بگ استفاده میکنم یه تایمی کاندوم رو در میارم که آلت زخم نشه حس میکنم که ادرار میخواد خارج بشه ولی در حد 30 ثانیه میتونم کنترلش کنم خودم حس میکنم حجم مثانه ام کوچیک شده به دلیل استفاده از سُند داخلی چون زود به زود ادرار میاد لطفا یه راه حلی برام پیدا کنید مرسی
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      تولترودین ۲ میلی صبح و شب بخورید شاید بهتر شدید اگر جواب نداد تست یورودینامیک انجام دهید

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر ندا دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 513 مشاهده پرسش
    سلام من ۳ ماهه زایمان کردم ۲۶ سالمه تکرر ادرار داشتم اما وقتی ک رفتم آزمایش دادم کاملا خوب شده بود نه بوی بد میداد نه تکرر آزمایشم منفی بود مجدد دوهفته بعد آزمایش بوی بد ادرار و تکرر داشتم و سه بار در یک روز تیکه خیلی خیلی کوچک خون میترسم سرطان مثانه باشه هفته آینده نوبت سونو دارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      بد به دل تان راه ندهید در سرطان مثانه خون بدون درد و سوزش و بوی بد هست لذا با توجه به سن شما و علائم تان بیشتر عفونت ادراری مطرح هست

  • تصویر کاربر پروانه دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 350 مشاهده پرسش
    سلام من راستش کیست اندومتریوز دارم و دکتر گفت قرص ال دی بخورم و 6 ماه پشت سر هم بدون وقفه مصرف کردم و پریود نمیشم و لی بعضی مواقع لک بینی دارم میخواستم ببینم مشکلی نداره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      با متخصص زنان مشورت کنید

  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 353 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده چند ساله دارای سوزش ادراری هستم و آزمایشهایی که انجام دادم علت خاصی رو نشون نداده و سونوگرافی و سیتی اسکن هم انجام دادم و همه چیز رو نرمال اعلام کردن ،

    قبلا این سوزش رو داشتم و مشکلی در حین ادرار نداشتم ولی جدیدا متوجه شدم که ادرارم کم فشار شده و جریانش کم شده و تا اینکه روز گذشته جریان ادرارم قطره قطره شد
    حالا می خواستم بدونم باید چکار کنم؟ آیا باید آزمایش خاصی انجام بدم؟ و آیا دچار تنگی اداری شدم و راه درمان چیه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      ابتدا عکس رنگی از مجرا بگیرید و اگر نرمال بود نوار مثانه انجام دهید

  • تصویر کاربر Javad دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 449 مشاهده پرسش
    با سلام
    من چند مدتی است ک احساس پر شدن مثانه دارم و هردفعه ک قصد خالی کردن دارم فقط چند قطره خارج میشود این تکرر ادرار باعث عدم کنترل ادرارم شده میخواستم بدونم چیکارباید کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیص یا درمانی را مطرح کنم. توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک ارولوژیست مراجعه کنید.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۷ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 714 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط