اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر حمید شنبه ۱۶ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 686 مشاهده پرسش
    سلام بنده یه هفته پیش ارکیدوپکسی چپ انجام دادم اما الان دو روزی هست که از بخیه های طرف بیضه خونابه میاد باید چکار کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام بهتره توسط پرشک معالج تان معاینه شود ولی درکل خروج خونابه مشکلی ندارد
    2. تصویر کاربر حمید جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      با تشکر از پاسخگوی شما:قبل از خروج خونابه تو کیسه بیضه و رم و سنگینی زیادی داشت اما الان احساس میکنم ورمش کمتر شده امکان داره دلیلش خروج خونابه باشه؟این باعث عفونت نمیشه؟درصورت خروج خونابه و عفونت بعداز ده روز آیا باز کردن بخیه ها مشکل نداره؟چون بخیه های بالا بدون خونریزی وخشک هستن اما بخیه های کیسه بیضه خونابه داره همچنان؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      بتدریج بهتر خواهید شد نگران نباشید
    4. تصویر کاربر حمید شنبه ۱۶ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام آقای دکتر،ببخشید دوتا از بخیه های بیضه ام خودشون افتادن و جاشون گود و خیس شده میترسم بخیه ها باز شه و نمیدونم چرا افتادن؟درضمن ده روز پیش عمل اورکیدوپکسی چپ انجام دادم عکسشم فرستادم ولی متاسفانه حجمش زیاده و نیومد لطفا راهنمایی کنین.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      بخیه ها جذبی است و بعد از هفت تا ده روز می اقتند
    6. تصویر کاربر حمید شنبه ۱۶ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      خب خون و خیس بودن جاشون چی میشه واینکه جاشون گوده مشکل نداره؟واینکه بیضه داخل کیسه خیلی بزرگ سفته و فک کنم همش ورمه آیا این طبیعیه؟خیلی ممنون از پاسخ گویی شما.
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر فرزام جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 784 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید و خدا قوت خدمت جناب آقای دکتر
    از اوایل اردیبهشت ماه گهگاهی در ابتدای ادرارها لخته خونی رنگ و در تمام ادرارها قطره های آخر به رنگ تقریبا خونی داشتم. کم کم ترشحات غیر ارادی مشاهده شده روی لباس زیر به رنگهای زرد تا قرمز به این علائم اضافه شد. معمولا ترشحات در چند دقیقه ابتدایی بعد از ادرار اتفاق می افتد. با انجام آزمایش خون و سونوگرافی مشخص شد که در ادرار خون وجود داشته و مثانه کمی تحریک شده و ترابکولاسیون مثانه به وضوح مشاهده میشود. وضعیت کلیه ها نرمال بوده و مشکلی ندارد. 2 هفته سیپروفلوکساسین بنا بر تجویز پزشک داخلی مصرف کردم که تنها باعث از بین رفتن باکتری در آزمایش خون بعدی شد و خون در ادرار با شدت بیشتری در نتیجه آزمایش مشاهده میشد. در این مدت گهگاهی درد و انقباض نسبتا شدیدی در ناحیه بین بیضه ها و مقعد داشته و بعضی مواقع در ناحیه زیر شکم نزدیک به آلت تناسلی احساس تیر کشیدن و سوزش دارم. در یک ماه گذشته با مراجعه به متخصص اورلوژی ایشان صرفا با مشاهده آزمایش و سونوگرافی و پرسیدن چند سوال تشخیص التهاب پروستات داده و سه داروی مترونیدازول داکسیسایکلین و هیدروکلروتیازید را تجویز نمودند. در اواخر مصرف این داروها کمی از شدت ترسحات و غلظت و رنگ آنها کاسته شد ولی با اتمام داروها همچنان ادامه دارند.
    لازم به ذکر است که بنده مجرد هستم و نزدیک به 15 سال به طور میانگین هر سه ماه یکبار خودارضایی داشته ام.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر احسان پنجشنبه ۱۴ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 310 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید - من 2 سال قبل جراحی تنگی مجرا بیمارستان دی اجام دادم 6 روز بعد سوند را دراوردم که پرستار محکم کشید و خون ریزی کرد دوباره دکتر سوند زد تا 7 روز بعد که مراجعه کردم سوند رو در اورد - گفت نوک کجرا تنگه باید دوباره سیستوسکپی کنی که نرفتم - به نطر شما اگه همین جور باشه مشکلی پیش نمیاد - الان 2 سال ازدواج کردم حرکت اسپرمم پایینه - البته با دارو تغییری نکرد میتونه مال عوارض جراحی باشه -ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۴ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر سلام پنجشنبه ۱۴ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 234 مشاهده پرسش
    سلام مندر بیضه سمت راست درد داشتم رفتم دکتر بعد از سونوگرافی مشخص شد کیست بیضه به اندازه 20 میلی دارم انتی بیوتیک نوشت نظر شما چبست .سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۴ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر امیر جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام
    یک مدتی وقتی با همسرم نزدیکی می کنم تو کاندوم منی با خونه
    40 روزی گذشته و هنوز همینه.
    می خوایم بچه دار بشیم و موندیم درست بشه ولی هموز همونه 30 سالمه وایا با این وضعیت نباید بچه دار بشیم؟؟
    یادمه 3 4 ساله ویش اینجور شدم که بعد 1 ماه درست شد. درمان منی خونی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۴ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      معمولا ظرف دو ماه برطرف می شود با اینحال میتونید یک دوره انتی بیوتیک مصرف کنید مثل سیپروفلوکساسین ۵۰۰ میلی صبح وشب برای دو هفته
    2. تصویر کاربر امیر جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام دوباره
      من می تونم تو این شرایط بچه دار بشم ؟
      دوباره دیشب نزدیکی کردیم. این سری چند برابر سری قبلی خونی بود. کامل قرمز بود رنگش :|
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۵ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      مکلی یرای یاروری نیست ولی می تولنسد سه هفته ای سیپروفلوکساسین ۵۰۰ و سلکسیب ۱۰۰ صبح وشی استفاده کنید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط