اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر فاطمه سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 259 مشاهده پرسش
    درمان بی اختیاری ادار و اینکه چگونگی تشخیص نوع بی اختیاری در زنان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      بی اختیاری ادرار انواع مختلفی دارد و براسا نوع بی اختیاری و علت بوجود آورنده ی آن می تواند درمان های متعدد دارویی، ورزش، فیزیوتراپی و یا جراحی داشته باشد. تشخیص براساس معاینه، عکس رنگی مثانه، نوار مثانه و برخی تست های خاص دیگر می باشد.
  • تصویر کاربر سعیدمحسنی سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 255 مشاهده پرسش
    سلام دکترجان. من بیمار شما هستم.4روز روزه گرفتم دیروز ی دردی از پهلوی راستم گرفته و گاهی تیر میکشه بالای شکم سمت راست امروز هم در ابتدای ادرارم یکم خون دیدم ادرارم غلیظ و زرد شده علت چیه می تون باشه از روزه گرفتن آیا؟ درد به صورت تیر میکشه گاهی از امروز هم روزه نگرفتم و دارم مایعات می خورم خون در ادرار خطرناکه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      بله علتش می تواند مرتبط با روزه گرفتن باشد بهتر است آزمایش ادرار و سونوگرافی از کلیه و مثانه و پروستات انجام دهید. خون در ادرار غالبا خطرناک نیست ولی نیاز به پیگیری و بررسی دارد.
  • تصویر کاربر milad سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 250 مشاهده پرسش
    سلام مدتی است در مجاورت مقعد م تورمی ایجاد شده که همراه درد است و نشستن را برایم سخت کرده که مجبورمیشم از کمپرس یخ استفاده کنم یا در لگن آب گرم 15 دقیه بمانم که البته با کمپرس اب یخ ارامتر میشم لطفا به سوالم پاسخ دهید و نام بیماری و درمان آن را بنویسید
    1- نام بیماری 2- علت 3- درمان و راه بهبودی ضمنا از پماد Hydrocortisone استفاده می کنم که تاثیرش را احساس نکردم ضمنا در موضوع قبلی که با شما مشورت کردم با کد g31mx0117455 بنا به دستور شما ام آر ای رفتم و متخصص اعلام کرد درد بیضه مربوط به کمر شما نیست ولی دیسک ایراد داری البته درد بیضه کمی فروکش کرده عکس ضمیمه دارد با عرض پوزش
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      با توجه به محل و رنگش بیشتر به یک آبسه می خورد ولی سطحی یا عمقی بودنش و همچنین تشخیص قطعی نیاز به معاینه دارد و از این بابت بایستی به جراح عمومی مراجعه کنید و درمان براساس شدت بیماری از آنتی بیوتیک تا جراحی می تواند متغییر باشد. ظاهرا فتق خفیف دو طرفه در سونو دارید که می تواند توجیه کننده ی درد بیضه باشد.
  • تصویر کاربر سمیه سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 309 مشاهده پرسش
    سلام جناب آقای دکتر بینهایت تشکر بابت پاسخگویی جنابعالی
    پسر م 3 سالشه در 2سال و نیمگیش از پوشک گرفتمش اوایل خوب بود و همکاری می کرد و می گفت شاید 2 یا 3 بار خودش رو خیس می کرد ولی الان اصلا نمی گه و کار خودشو انجام میده و شبها هم شب ادراری داره در صورتیکه قبلا اصلا اینطور نبود و باعث نگرانی بنده شده متشکرم اگر راه کاری بدهیدبرای درمان.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۳۰ اردیبهشت ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      در مورد بچه ی 3 ساله بویژه پسر بچه ی 3 ساله اینحالت طبیعی و قابل پیش بینی است. بیشتر رفتار درمانی و پرهیز از سرزنش کردن و فشار آوردن و روی آوردن به شرطی کردن بچه و استفاده از شگردهای پاداشی می تواند کمک کننده باشد. اصولا تا سن شروع مدرسه توصیه به درمان دارویی نمی شود.
    2. تصویر کاربر سمیه دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام و خسته نباشید جناب دکتر واقعا سپاسگزارم امیدوارم همیشه موفق باشید خیالم راحت شد که پسرم مشکلی ندارد بینهایت متشکرم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر هستی پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 10839 مشاهده پرسش
    باسلام .خانمی 34 ساله که سابقه عفونت مکرر ادراری داشتم که نزدیک 2سال با نصف قرص تاوانکس بعداز هر نزدیکی مشکلم برطرف شد ولی الان حدود 1سال است که دچار سوزش ادرار مخصوصا بعداز اتمام ادرار و درد زیر وسط شکم میشم و وقتی ازمایش کشت ادار میدهم منفی هست و بیشتر اوقات فقط خون در ادارم دیده شده و این درد بعد از چند روز از بین میرود و ازمایش سیتولوژی 3نوبته ادرار هم دارم که جوابش رو براتون میفرستم .علت این درد و سوزش بدون عفونت چیست ؟ایا وجود خون در ادرار طبیعه؟واقعا از این درد خسته شدم و چون در اقدام به بارداری هستم میترسم برام مشکلی بوجود بیاره.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      سیتولوژی ادرار که خدارو شکر منفی است
      علت این درد و سوزش بدون عفونت چیست ؟...................شاید التهاب مجرا یا زخمی در مجرا یا ضایعه ای مثل کیست در ابتدا یا در طول مسیر مجرا باشد به نظرم سیستوسکپی می تواند به تشخیص کمک کند و اگر سیستوسکپی طبیعی بود منعی برای بارداری ندارید
      ایا وجود خون در ادرار طبیعه؟...............................خیر
    2. تصویر کاربر هستی پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      باسلام .چون من از عوارض و خود سیستوسکوپی خیلیییییییییی میترسم.با فرض وجودیکی از این عوامل راه درمان چیست .؟یعنی نمیشه بدون اینکه سیستوسکپی بشم فرض کنیم من زخم یا التهاب یا کیست دارم و دارو تجویز بشه؟ایا مگه بجز تجویز انتی بیوتیک برای این مشکلات راه دیگری وجود دارد؟

      چون من دکتری که برای این مشکل رفتم بهم سفالکسین دادن و گفتن اگه التهاب یا عفونت مخفی هم باشه درمان میشه و چون در اقدام به بارداری هستم هم مشکل نداره؟ایا اینکار رو شما تایید میکنید؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      اگر کشت منفی باشد شاید سفالکسین کمک چندانی نکند البته نظرات متفاوت است و این به معنی اشتباه بودن تجویز پزشک معالج تان نیست.
      برخی علل با جراحی قابل رفع می باشد مثل کیست یا احیانا تنگی و درمانش دارویی نیست
      سیستوکپی عمل راحتی است و مشکل جدی برای فرد ایجاد نمی کند.
    4. تصویر کاربر هستی پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      بببخشید که دوباره سوال میپرسم .و واقعا ممنون از پاسخگویتون.ایا زخم و التهاب با اتنی بیوتیک برطرف میشه چون خودم بیشتر احسایس همون زخم رو دارم و اینکه گاهی اوقات در ادارام ذرات ریز سفید رنگ وجود دارد .نشانه خاصی هست؟ایا موادغذایی ترش و اسیدی مانند گوجه سبز رو زخم مجاری ادرار اثر داره که باعث تشدیدش بشه چون یکبار من علایمم بعداز مصرف زیاد گوجه سبز به وجود امد؟و اینکه اگه کیست یا تنگی درمجاری وجود داشت نباید علایمش دایمی باشه چون من علایم ممکنه 3ماه نباشه یا 1ماه بعدش باشه.
      در مورد سیستوسکپی عوارض مثل سوراخی مجاری ادرار و مثانه و عفونت های شدید و ایجاد تنگی بعداز اون ذکر شده.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      رژیم های غذایی و آلرژی به مواد غذایی می توانند علت التهاب باشند در اینصورت پرهیز از مواد غذایی که برای هر فرد می تواند متغییر باشد سودمند است و قرص ستریزین هم می تواند کمک کننده باشد همراه با مصرف زیاد آب . آنتی بیوتیک صرفا در صورت وجود عفونت اثربخش هست.
      در مورد تنگی و کیست با شما هم نظر هستم ولی این ها هم احتمالات هست گرچه احتمالش ضعیف هست.
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط