اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مجید دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 291 مشاهده پرسش
    با سلام.مدتی است ک احساس میکنم بعد از ادرار چند قطره هنگام راه رفتن ادرار خارج میشود.و گاهی همین مسئله شب ب هنگام خواب.یعنی صبح احساس میکنم ک شورتم مرطوب است این موضوع خیلی فکرم رو درگیر کرده.ممنون میشم یه پاسخ جامع و کامل بفرمائید.با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      پاسخ جامع و کامل نیاز به اطلاعات کامل و جامع و بررسی های لازم دارد لذا نیاز به مراجعه ی حضوری به ارولوژیست و ارائه شرح حال کامل و معاینه و در صور نیاز انجام بررسی های لازم هست
  • تصویر کاربر ص دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 212 مشاهده پرسش
    با سلام
    ماه رمضان دو سال پیش، بعد از دو روز روزه گرفتن احساس درد نسبتا زیادی در بیضه (با لمس تشدید میشد)، سوزش ادرار و ترشحات سبز رنگ از آلت روی لباس داشتم. به دکتر مراجعه کردم و گفت تشخیص سوزاک داد (هر چند هیچ رابطه جنسی نداشته ام). آنتی بیوتیک ها را مصرف کردم و خوب شدم
    دو روز پیش در مراسم اعتکاف روزه گرفتم این بار هم ترشحات اندکی به رنگ سبز بر روی لباسم دیدم. البته این بار نه سوزش ادارد دارم و نه خیلی درد شدید بیضه.
    نظر و حدس شما چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      ترشحات سبز غالبا بیانگر عفونت است با اینحا آزمایش از ترشحات مذکور را توصیه می کنم
  • تصویر کاربر پریسا یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 251 مشاهده پرسش
    سلام
    من حدود 4 ماه قبل آزمایش ادرار دادم که مشخص شد عفونت ادرار دارم. حدود 3 روز آنتی بیوتیک خوردم و کشت ادرار دادم که جواب آن منفی شد. سپس دو روز دیگر هم آنتی بیوتیک را ادامه دادم.
    هفته ی پیش مجددا کشت ادرار دادم که پاسخ آن منفی شد. اما در جواب سونوگرافی مقدار 46 سی سی باقی مانده در مثانه وجود داشت و باقی موارد نرمال بودند (سونوگرافی شکم و لگن و با مثانه پر و خالی انجام دادم).
    بنده از کودکی وقتی دیر به دستشویی می رفتم ادرارم به سختی تخلیه می شد ولی همیشگی نبود. من گاهی اوقات سوزش ادرار و کمی درد در زیر شکم و اخیرا کمی درد در پهلو دارم. بنده مجرد هستم. من زمان شروع این علایم را یادم نیست چون فکر نمی کردم که مشکلی وجود داشته باشد. جواب آزمایشم را به یک اورولوژ نشان داده ام و نظرشان سیستوسکوپی درمانی است. خواهش می کنم درباره ی علت این بیماری با توجه به این که بنده مجرد می باشم و هم چنین راه درمان آن و این که آیا احتمال عود آن وجود دارد یا خیر مرا راهنمایی بفرمایید.
    با تشکر و سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      من دقیقا متوجه نشدم الان چه مشکلات ادراری دارید؟!......
    2. تصویر کاربر پریسا دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      در حال حاضر کمی سوزش ادرار، تخلیه ی ادرار با فشار کم و قطره قطره شدن آن در انتها، تخلیه نشدن کامل مثانه، و گاهی اوقات هنگامی که احساس ادرار دارم کمی درد در زیر شکم وپهلو احساس می کنم. و هم چنین 46 سی سی باقیمانده ادرار در سونوگرافی نشان داده شده است.
      لطفا اگر این موارد نشان دهنده ی مشکل خاصی است، درباره ی علت آن و راه درمان مرا راهنمایی بفرمایید. در ضمن بنده 29 سال دارم.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      این موارد هم می توانند طبیعی باشد و هم می تواند نشانه ی بیماری هایی مثل تنگی مجرا، اختلالات عصبی مثانه و بعضا وسواس فکری باشد لذا ابتدا نیاز به بررسی های تکمیلی برای تشخیص مشکل می باشد
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر جواد یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 232 مشاهده پرسش
    با سلام تشکر از پاسخ با سوال بنده با توجه به اینکه هنوز تکرر ادرار دارم و سوزش و درد ندارم هنگام ادرار و در سونوگرافی چیزی دیده نشد تشخیص شما باتو جه با این ازمایشات چیست و با توجه به اینکه من مجردم و هیچ گونه رابطه ای جنسی هم نداشتم با تشکر. من از بین این داروهای کشت ادرار کلورامفینیکل را برای ۱۴ روز استفاده کردم ولی هنوز خیلی خوب نشدم میخواستم بدانم ادامه بدم یا نه . لطفا راهنمایی کنید .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتر است مجددا کشت ادرار دهید و اگر هنوز عفونت دارید نیاز به بررسی های بیشتری فراتر از سونو دارید. آب زیاد بنوشید بویژه در این فصل گرما
  • تصویر کاربر رامین جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 283 مشاهده پرسش
    با سلام
    وقت بخیر
    دکتر جان مدتی هست که بی احساس شدم
    منطور از بی احساس این است که تمایلی به رابطه جتسی ندارم
    اب منی تشکیل میشه ولی ان چندانی که تمایل و احساس داشته باشم ندارم
    نا گفته نماند سابقه عمل واریکسول و عمل فتق سمت چپ دارم
    الان تازگی مجدد دو سمت واریکسول متوسط دارم
    به نطر شما مشکل چیه
    به نطر میاد مجدد اسپرم کم شده یا واریکسول عودکرد
    نطر شما در این موصوع چیه
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      کاهش میل جنسی یا به دلیل اختلال هورمونی است یا مشکلات روحی روانی که با بررسی بیشتر مشخص می شود
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط