اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مجید سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    با سلام
    دکتر بنده مشکلم اینکه بعد از ادرار باز حس میکنم ادرار کامل خارج نشده و با ادرار دوباره پس از چند دقه حس میکنم یک قطره خارج میشود. البته یکبار اینطوری شدم ولی وسطا خوب شد ولی بازم شروع شد . بعد از قطره دیگه تا وقتی دستشویی نرفتم این حس نیست و فقط بعد از هر بار ادرار این مشکل بوجود می آید. 24 ساله هستم ممنون میشم نظرتون رو بفرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه میکنم بعد از اتمام ادرار استبراء کنید
  • تصویر کاربر اکرم سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 283 مشاهده پرسش
    باسلام.آقای دکتر شرمنده مزاحم شدم. من یک ساله که ازدواج کردم شوهرم 3 ساله که دیابت داره و روزی 2 قرص دیابت مصرف می کنه از ازدواج اولش 1 بچه داره ولی تو این یه سال که ازدواج کردیم موقع نزدیکی آب منیش بیرون نمیاد ولی خودش میگه که ارضا شده چون قصد بچه دار شدن داریم آیا این مشکل قابل حل هستش.قبلا به دکتر مراجعه کرده ولی نتیجه نگرفته آیا راهی وجود داره که این مشکل برطرف بشه؟ متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      در برخی افراد دیابتی امکان دارد در زمان انزال مایع منی بجای اینکه بیرون بریزد به داخل مثانه وارد شود و بعد با ادرار خارج شود لذا در مرحله اول بایستی یک آزمایش ادرار بلافاصله بعد از انزال از نظر وجود اسپرم در ادرار انجام دهد.
    2. تصویر کاربر اکرم سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      شرمنده آقای دکتر درمانی دارد؟ برای بارداری بخواهیم اقدام کنیم روشی وجود دارد که مایع منی گرفته شود برا انجام عمل iui یا ivf ؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهترین درمان برای شما میکرواینجکشن هست که در این روش اسپرم را از بیضه همسرتان استخراج کرده و برای میکرواینجکشن که شبیه به IVF هست استفاده می شود
    4. تصویر کاربر اکرم سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      متشکرم.لطف کردین. خدا قوت
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 243 مشاهده پرسش
    بنام خدا
    با سلام خدمت دکتر عزیز
    آقای دکتر چند ماهی است که در کناربیضه سمت چپ خودم یک غده سختی احساس می کنم، غده به اندازه یک عدس و زمانی که کمی فشارش می دهم درد می گیرد. اما ادرار را خوب انجام می دهم و خونی در ادرار ندارم، و در هنگام خواب باید بیضه را از بین دو پا بیرون باشد، چون با فشار احساس درد دارم و همچنین در ناحیه پایین کمر خود درد دارم و آیا این مشکل مرتبط به این درد و غده در ناحیه داخل کیسه بیضه می باشد؟
    ------------------------------
    استاد، پیرو سوالی قبلی که از شما داشتم و شما زحمت کشیدید و جواب دادید.
    چون امکان دسترسی به تهران را ندارم و در شهرستان زندگی می کنم، می توانید تا حدودی این مشکل را براییم شرح دهید. باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم در شهر خودتان سونوگرافی از بیضه ها انجتم دهید و نتیجه را برای من از طریق همین بخش بارگذاری کنید
  • تصویر کاربر ashkan یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 288 مشاهده پرسش
    سلام اقاید کتر
    پسر 24 سال ههستم
    چندیا سال خودارضایی انجام دادم به همین دلیل پوست الت تناسلی بنده کمی زبر و ضمخت شده است.
    اقای دکتر با ترم این کار دوباره پوست الت حساسیت و نرمی قبل رو پیدا میکنه؟
    حساسیتش خیلی کم شده پوست ملت من زبر شده. چه راه درمانی وجودداره؟کرم ویتامین؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      با متخصص پوست مشورت کنید
  • تصویر کاربر راحله یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 209 مشاهده پرسش
    با سلام. دو ماهه ازدواج کردم. یک بار حدود هفته پیش سوزش ادرار داشتم که خودبخود رفع شد. دوباره امروز با همین مشکل با شدت بیشتر و مشاهده خون روبرو شدم که البته خون فقط یکبار دیدم و بعدش با وجود سوزش و تکرر خونی مشاهده نکردم. ممنون میشم راهنمایی بفرمایید که مشکل من چیه و نیاز هست که آزمایش بدم یا خیر؟ سپاسگذارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      احتمال زیاد دچار عفونت ادراری شده اید بهتره آزمایش کشت و کامل ادرار دهید و سپس آنتی بیوتیک استفاده کنید و مایعات بویژه آب هم زیاد بنوشید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط