اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر پویا سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 385 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.من مدتیه خودارضایی رو ترک کردم و موقع دفع مدفوع ادرار به همراه منی ازم خارج میشه.دلیل و خطرات این موضوع چیه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام خطری ندارد اینحالت کم وبیش در مردان رخ می دهید خودارضایی هم روش اثر دارد
  • تصویر کاربر حمید سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 288 مشاهده پرسش
    سلام با عرض خسته نباشید خدمت شما .اقای دکتر من پسری 19 ساله هسم در سن 17 سالگی دچار تنگی مجرای ادرار شدم عمل کردم و خوب بودم تا اینکه طی چند وقت اخیر دوباره دچار کاهش فشار و قطر ادرار شدم دکتر بهم گفت دوباره تنگی برگشته(عکس و سونو کردم) میخواستم ببینم به نظر شما بهترین دکتر مجرب در شیراز برای این عمل کی میتونه باشه و ایا این بیماری تا اخر عمر همراهمه ?
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به دکتر میرکاظمی در شیراز مراجعه کنید
  • تصویر کاربر حسن چهارشنبه ۱۳ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 333 مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده مدتی هست رنگ ادرارم از سفید به رنگ نارجی تغییر داده بوی تندی دارد و بسیار کف شدید میکند انگار ماده شوینده داخل آن است و هنگام خروج ، کامل خارج نشده و مقداری سوزش دارد . مشکل چیست ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      می تواند به دلیل عفونت، مصرف کم مایعات و یا مصرف رزژیم غذایی خاصی باشد. بهتره آزمایش ادرار دهید
    2. تصویر کاربر حسن چهارشنبه ۱۳ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنون آقای دکتر مصرف مایعات و غذایم مشکلی ندارد فقط من 4 ماهی بود مشکل گرفتگی بینی برایم پیش آمده بود که هفته پیش دکتر تشخیص یک نوع از عفونت در بینی را داد ممکن است از آن باشد ؟؟
      توی این 4 ماه مشکلی برای کلیه هایم پیش نیامده باشد ؟؟؟

      من نوبت دکتر کلیه در شهرمان گرفتم که باید شنبه بروم اما خوشحال میشم نظر شما رو را نیز بدانم . مرسی
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۳ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیلی بعید است ولی با آزمایش قطعا مشخص خواهد شد. داروها هم از دیگر علل هستند
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر ناصر سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 426 مشاهده پرسش
    سلام و سپاس بنده 22 سالمه وسابقه بیماری خاصی ندارم اما حدود یک ماه پیش تکرر ادرار با سوزش و درنهایت پس از تخلیه مثانه در انتها با مکث کوچکی با فشار و سوزش فراوان مایعی به صورت : صورتی رقیق ( انگار خون رقیق ) به همراه تب خارج شد پس از مراجعه به پزشک ایشان عفونت ادراری تشخیص داده و مقداری آنتی بیوتیک تجویز کردند و احتمال دادند عامل از استخر آلوده می باشد که پس از چند روزی به وضعیت نرمال رسیدم اما پس از چند روز دوباره تکرر ادرار با سوزش همراه شد به پزشک ارولوژیست مراجعه کردم و ایشان آزمایش خون و ادرار همراه با سونوگرافی را خواستند . در سونوگرافی طبق تشخیص پزشک متخصص همه چیز نرمال بوده و همچنین در آزمایش خون و ادرار نیز نرمال می باشد بنابر این ایشان یک عفونت ساده ادراری تشخیص دادند( که در آن وضعیت همه چیز نرمال بود) که پس از چند روز به صورت نرمال در روزی که بنا به دلایلی ادرارم رو نگه داشتم دوباره سوزش و تکرر ادرار عادی به همراه لخته خون در انتها به شکل تقریبی S ( حدودا 3 سانتی متر طول و ضخامت حدود نیم سانت که انتهایش ضخیم تر بود)خارج شد و پس ازآن با خوردن آب زیاد مثانه را پر کردم که بعد از حدود 10 دقیقه ادرار عادی خارج شد و پس از قطع ادرار مایع صورتی رنگ با سوزش زیاد و فشار زیاد خارج شد ایندفعه تب را حس نکردم. لطفا مرا راهنمایی کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر می آید که احتمالا عفونت عود کرده باشد نیاز به برسی مجدد و مصرف طولانی تر دارو می باشد
  • تصویر کاربر رحیم چهارشنبه ۶ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    با سلام
    نوزاد 20روزه داریم که همراه مدفوع خود لکه های صورذتی رنگ مشاهده میشد که با مراجعه به پزشک متخصص سفکسیم 100 تجویز کردند میخواستم بدونم با توجه به اینکه خانمم آزمایش آمینو در دوران بارداری انجام دادند ممکن است مربو به دریچه خلفی نوزاد باشد یا نه و نحوه معاینه نوزاد به چه شکل است
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      وجود لکه خون در مدفوع ارتباطی به دریچه خلفی ندارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۲۸ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 714 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط