اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۸ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 273 مشاهده پرسش
    پدرم در چند روز گذشته دردی در ناحیه ران پا احساس میکردن و هم‌چنین کمر امروز دیدنن بیضه ورم کرده سونوگرافی کردن و مشخص شده باد فتق دارن‌ میخواستم‌بپرسم با توجه به ایینکه درد در هنگام‌خوب شب خیلی ادیتشون میکنه عمل جراحی را با روشهای قدیمی شما پیشنها میکنید یا روشهای جدید و اینکه آیا شما هم‌همین عمل را انجام‌میدین و در کدام بیمارستان این عمل انجام‌میشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      فتق ایشان خفیف هست و در حدی نیست که نیاز به عمل داشته باشد و تورم بیضه بخاطر تجمع آب در اطراف آن(هیدروسل) هست که باید دیده شود و اگر خیلی بزرگ باشد نیاز به عمل هست در غیر اینصورت جراحی لزومی ندارد. ضمن اینکه درد اگر بدلیل فتق باشد در شب ها از بین می رود لذا بعیده منشا درد ایشان فتق باشد
  • تصویر کاربر حسین سه شنبه ۱۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 1356 مشاهده پرسش
    سلام من بیش از 1 سال هستش که دچار خشکی لب هستم و این خشکی لب بعد از ارضا شدن بشدت زیاد میشه . با آزمایش هایی که دادم دچار کمبود زینک هستم و از کپسول زینک استفاده میکنم توی این مدت خشکی لبم بهتر شده ولی با هر بار ارضا شدن دوباره لبام خشک خشک میشه
    میخواستم بدونم ایا خروج منی باعث خشکی لب و کمبود زینک میشه ؟؟ برای حل این مشکل چه راهکاری پیشنهاد میدید؟؟

    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      می خواستم بدونم ایا خروج منی باعث خشکی لب و کمبود زینک میشه ؟؟ ...............................خیر
      برای حل این مشکل چه راهکاری پیشنهاد میدید؟؟..............................گاه مشکلات مربوط به بینی و گاه تحریکات عصبی حین تحریک جنسی می تواند عامل آن باشد نفس کشیدن با دهان حین رابطه از عواملش می تونه باشه
      اگر ریشه تحریک عصبی داشته باشه شاید سرترالین کمک کننده باشه
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 3408 مشاهده پرسش
    باسلاموعرض خسته نباشید.من امسال قراره برم دانشگاه افسری ولی چند بار رابطه مقعدی داشتم کهددخول کامل نبود و فقط 2یا3دقیقه طول کشید واخرین رابطه دو سه سال پیش بود.ایا با این مدت زمان که از رابطه من میگذرددر معاینات پزشکی قابل تشخیص است؟؟واگرقابل تشخیص است چگونه اثارش را ازبین ببرم و من روی التم زگیل تناسلی دارم ایا ارتش به ان گیر میدهد و چگونهزکیل ها را ازبین ببرم؟ایا زگیل تناسلی خطرناک است؟
    1. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۶ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      معلوم
    2. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۶ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      کسی نیست جواب منو بده؟۰؟؟؟؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ایا با این مدت زمان که از رابطه من میگذرددر معاینات پزشکی قابل تشخیص است؟؟...........................خیر قابل تشخیص نیست و اصولا معاینه ای به این منظور انجام نمی شود معاینات به منظور تشخیص بیماری های احتمال انجام می شود.
      و من روی التم زگیل تناسلی دارم ایا ارتش به ان گیر میدهد..............................اطلاعی ندارم
      و چگونه ازکیل ها را ازبین ببرم؟.........................روش های درمانی متعددی وجود دارد ولی من بهترین روش درمانی یعنی لیزر را به شما پیشنهاد می کنم
      ایا زگیل تناسلی خطرناک است؟.................................خیر ولی توصیه به درمان می شود
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سعید یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 262 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر.
    من 3سال پیش به دلیل یه ضایعه که تو بیضه ام فکر میکردم هست رفتم دکتر. ایشون برام سونو نوشتن. انجام دادم و گفتن مشکلی نیست و...دکتر برام ازمایش اسپرم نوشت و بعد گفت حالا انجام ندادی مهم نیست. اما سوال الان بنده اینه که من حس میکنم بیضه هام خیلی کوچیکن و الان که نامزد کردم میترسم بچه دار نشم. از شما راهنمایی میخواهم. سونو رو و جوابش رو ضمیمه میکنم و خدمتتون تقدیم میکنم. با تشکر فراوان اقای دکتر سونو و جواب رو ارسال کردم. تو جواب اکو نوشته هر دو بیضه اندازه و اکوی طبیعی داره. تو سونو هم اندازه هارو زده اما من متوجه نمیشم که بالاخره بیضه هام کوچیکن(انطور که خودم حس میکنم) یا طبیعی اند.؟ اندازه ای که تو سونو امده طبیعیه؟ ممنون از لطفتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      در سونوگرافی عدد و اندازه ی مشخصی را ذکر نکرده است فقط نوشته است که اندازه ی بیضه ها طبیعی است. با اینحال اگر این آرومت نمی کنه می توانی یا مجددا معاینه شوید یا جای دیگری سونوی دقیق تری انجام دهید
    2. تصویر کاربر سعید یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      عکس سونویی که فرستادم نوشته شده عددها
      1d 0.30cm
      2d0.29cm
      3d 3.48cm
      4d 1.73
      و
      1d 3.75cm
      2d 1.39cm
      3d 0.22cm
      3d o.21cm
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      با این ابعاد (در عکس واضح نبود) در حد چند میلی متر کوچک تر از نرمال هست . ولی این به تنهایی ملاک چیزی نیست و توصیه می کنم ازمایش اسپرم را نیز انجام دهید
    4. تصویر کاربر سعید یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      ممنون اقای دکتر. ازمایش رو همینطوری انجام میدن یا دکتر باید بنویسه؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      فکر کنم همیجوری هم انجام بدهند فقط بهتر است آزمایش ۲ تا ۳ روز بعد از آخرین انزال انجام شود
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر شیما شنبه ۱۴ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    من پسر 13ساله دارم میخواستم از سلامت الت تناسلی ایشون مطمئن بشم.حتما باید حضوری خدمت برسم?چون با معاینه مخالفت دارند و اجازه نمیدند که معاینه بشن.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۴ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بدیهی است که مطمئن ترین راه معاینه هست با اینحال شاید با عکس هم (البته شاید و نه قطعی) بتوان نظری حدودی ارائه داد. لذا در صورت تمایل می توانید چند عکس واضح از وجوه مختلف بیاندازید و از همین طریق ارسال کنید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱ تیر ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط