اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر سامان شنبه ۴ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 515 مشاهده پرسش
    با عرض سلام.آقای دکتر بنده مردی 25 ساله چیزی در حدود 1 ماه مبتلا به اختلال نعوظ شدید شدم البته روز چهار بعد از اینکه فهمیدم این اتفاق افتاده سریع به متخصص ارولوژی در تهران مراجعه کردم اما ایشون ماسفانه با بینش خیلی کم فقط قرص ویاگرا دادن و اصلا موثر نبود...چند روز پیش نزد یک ارولوژی دیگه رفتم اونهم باز ویاگرا دادن....
    مشکل بنده سه قسم هست:1- نعوظ دیر هنگام یعنی با دیدن بدن همسر باید تحریک و به نعوظ رسید اما الت من اصلا نعوظ نمیکنه و در ضمن نعوظ صبح گاهی ام از دست دادم 2- ناپایداری در نعوظ قدرت رسیدن به نعوظ بیش از 50 درصد اصلا ندارم و التم اصلا سفت نمیشه و خیلی التم شل هست 3- زود خوابیدن الت به طوریکه بیش از چند ثانیه بیشتر تو حالت نعوظ نیست و سریع آلتم میخوابه....من تا قبل هیچ مشکلی نداشتم....و سابقه ی هیچ بیماری قلبی یا دیابت یا هرچیز دیگه ای نداشتم و ندارم....ولی با مراجعه ب ارولوژی های تهران واقعا ناامید شدم قرص ویاگرایک داروی بسیار خطرناک و مهلک میتونه باشه و از طرفی هرگز درمان دائم نمیکنه...اقای دکتر خواهش میکنم منو کمک و رهنمایی کنید شیرازه ی زندگیم داره از هم میپاشه...آیا این مشکل رو من بطور ریشه و کامل میونم درمان کنم؟؟؟خواهشا لطف کنید بفرمایید نظرتونو...
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      با توجه به جوان بودن تان و نبود هيچ سابقه ي بيماري و ناگهانى بودن اين اتفاق به نظرم ميرسد مشكل شما جنبه رواني داشته و گذرا و موقت است و جاي نگراني نيست و در مدت كوتاهي برطرف مي شود
    2. تصویر کاربر سامان جمعه ۳ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام بسیار ممنونم از پاسخگویی سریع و صریح تون....اما مشکلاتی که پیش اومده به اعتقاد بنده نمیتشه بی تفاو از کنارش گذشت!!من قبلا از نظر جنسی هیچ مشکلی نداشتم...از نظر روانی هم در ارامش کامل هستم...اما این اختلال شدیدی که به وجود اومده و تحریک پذیری کامل کمرنگ شده و التم احساس میکنم مثل گذشته سخت و سفت اصلا نمیشه...در حال حاضر امکان نعوظ بیش از 50 درضد ندارم...خیلی زود التم شل میشه و میخوابه....قرص سیلد نافل دو ارولوژی دادن که چون خودم دانشجوی پزشکی هستم به هیچ عنوان مصرف نمیکنم...نظر جنابعالی برای درمان این مشکل میخام بدونم...آیا هورمون تستوسترون کم شده که تحریک پذیری ندارم؟؟؟آیا نشت وریدی بوجود اومده که خون کافی برای راست شدن الت حمع نمیشه و....ممنون میشم نظرتونو بدونم...
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      نظرم همان هست كه خدمتتان عرض كردم
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر حسین پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر بنده انحراف الت به سمت پایین دارم یک بار حضوری به مطب شما مراجعه کردم و با دیدن عکس گفتید احتیاج به جراحی نداره ولی من خودم از لحاظ روانی بهم میریزم و تصمیم گرفتم جراحی کنم و در سایت شما مطلبی هم در مورد الت تناسلی پرده دار خونده ام با توجه به عکسها ایا من الت تناسلی پرده دار دارم و میشود هر دو را باهم جراحی کرد و اینکه چند روز بعد از عمل میتونم سرکار برم؟
    تشکر از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بله پرده دار هست
  • تصویر کاربر محمدی یکشنبه ۵ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 291 مشاهده پرسش
    سلام بر دکتر عزیز
    من از همان اوایل بلوغ چند دانه ریز سفید رنگ در زیر التم هست هیچ دردی هم نداره تا الان هم هیچ مقاربتی نداشتم عکسش رو هم ضمیمه کردم
    اسمش چیه؟وایا نیاز به درمان داره؟
    با تشکر از دکتر کرمی
    منتظر پاسختون هستم
    خدا خیرتون بده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      این ها طبیعی است و در اغلب مردان هست و نیازی به درمان نیست و غدد سباسه می باشد
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۲۹ آذر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    جوانی 35 ساله هستم بخاطر درد زیر شکم و پهلوی سمت راست و بیضه سمت چپ پیش دکتر رفتم و برای سونوگرافی اقدام کردم در جواب سونوگرافی دو کیست در اپیدیدم سمت چپ دیده شده میخواستم بدونم نشان دهنده چیست؟ و چکار باید بکنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۹ آذر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      کیست اپیدیدیم امری شایع است و نیازی به درمان ندارد
  • تصویر کاربر شهاب یکشنبه ۵ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    سلام دکتر ملاک اصلی در ارولوژی در دانشکده افسری چیست ؟ اگه بعات خودارزایی رد میکننم یا به علت کج بودن آلت تناسلی بگین که من اصلا شرکت نکنم و پولمو به هدر ندم ممنون دکتر شما خیلی ماهی ?
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      کجی آلت و خودارضایی در معاینه مشخص نمی شود
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۳ تیر ۵ تعداد بازدید: 727 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط