اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر محسن شنبه ۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 236 مشاهده پرسش
    سلام دکتر عزیز
    ممنون که زحمت می کشید و راهنمایی می کنید
    من یه توده نرم رو زیر بیضه راستم لمس می کنم در حالی که در بیضه چپم وجود نداره
    همچنین وقتی بهش دست می زنم یه درد خفیفی رو احساس می کنم
    علاوه بر اون چند روزیه که یه درد خفیف رو در همون ناحیه و اطرافش و زیر شکمم نزدیک بیضه احساس می کنم که با تحرک و رفت و آمد و نشستن و باز و جمع کردن پاهام بیشتر میشه
    چند بار به دکتر مراجعه کرده م و بعد از معاینه تشخیص عفونت داده ن اما بعد از یه مدت درمان با کپسول سفیکسیم و موقتا احساس بهتری پیدا کردن دوباره همون درد بر میگرده
    چند تا دکتر هم گفتن که اگه محتلم بشی درست میشه اما بعد یه مدت دوباره برگشته
    علایمی که دارم شبیه سرطان بیضه است اما نمی دونم چرا دکتر ها یه تشخیص دیگه دارن و من به شدت نگرانم که این تشخیص احتمالا نادرست یه بلایی سرم بیاره که جبرانش سخت باشه یا سرطان باشه و بعد ...
    در هر صورت ممنون میشم که راهنمایی کنید
    من به شدت نگرانم
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام و تبریک سال نو و آرزوی سلامتی
      توصیه می کنم سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید که روش مناسبی برای تشخیص سرطان بیضه هست البته با توضیحاتی که فرمودید احتمالش خیلی خیلی کم است
  • تصویر کاربر احمدي شنبه ۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 400 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و احترام
    ١-آيا استفاده از كلوميفن و پنتوكسي فيلين بطور همزمان براي افزايش مقدار و تحرك اسپرم ها ايرادي ندارد؟
    ٢-آيا مصرف كلوميفن باعث ريزش مو ميشود؟
    ٣-دوز مصرفي اين دو دارو چه مقدار و به چه مدت بايد مصرف شود؟
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو و آرزوی سلامتی
      ١-آيا استفاده از كلوميفن و پنتوكسي فيلين بطور همزمان براي افزايش مقدار و تحرك اسپرم ها ايرادي ندارد؟.............................خیر
      ٢-آيا مصرف كلوميفن باعث ريزش مو ميشود؟.....................من جایی ندیدم از عوارضش ریزش مو باشه
      ٣-دوز مصرفي اين دو دارو چه مقدار و به چه مدت بايد مصرف شود؟....................۲۵ میلی روزانه برای یک یا دو دوره ی ۳ ماهه
  • تصویر کاربر مجتبی دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 248 مشاهده پرسش
    باسلام و تبریک سال نو

    آقای دکتر من به تازگی مصرف ویگاریکس رو شروع کردم؛

    _آیا استفاده از اسپری تاخیری برای جلوگیری از زودانزالی ،با توجه به مصرف ویگاریکس،مشکلی پیش میاد
    یا باعث خنثی کردن اثرات ویگاریکس میشه؟

    _استفاده همزمان از پمپ کشش هوا با ویگاریکس،موجب افزایش سایز آلت تناسلی میشود؟

    آقای دکتر من 26سالمه و سایز التم در
    حالت نعوذ تقریبا 10سانتیمتر هست
    و باعث مشکلات در زندگی من شده.

    با تشکر از جنابعالی
    لطفا نجاتم دهید...
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      _آیا استفاده از اسپری تاخیری برای جلوگیری از زودانزالی ،با توجه به مصرف ویگاریکس،مشکلی پیش میاد یا باعث خنثی کردن اثرات ویگاریکس میشه؟...........................مشکلی پیش نمیاد
      _استفاده همزمان از پمپ کشش هوا با ویگاریکس،موجب افزایش سایز آلت تناسلی میشود؟.......................نه چندان
  • تصویر کاربر حسام دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید سوالم طولانی است عاجزانه خواهش میکنم تا اخر بخوانید و پاسخ دهید
    آقای دکتر 27 ساله هستم و
    چند سالیست عاشق دختری شدم که به شدت ذهنم را به خود مشغول ساخته و فکر میکنم ایشان هم همین حس را نسبت به من داشته باشند (همکار هستیم) ولی هیچ گاه جرات ابراز احساسم را به ایشان نداشته ام
    طول التم در حالت نعوظ 9 سانتی متر است واین طور که سوالات پرسیده شده را خواندم شما این سایز را تقریبا نرمال میدانید
    میخواهم کار را یکسره کنم اما به شدت میترسم و اعتماد به نفسم متلاشی شده تا جایی که روبه افسردگی پیش میروم و هر بار که الت خود را میبینم به شدت از خودم متنفر میشوم و شاکی از خداوند تا جایی که بی اختیار لب به کفرگویی باز میکنم و این مساله بیشتر رنجم میدهد
    مطمئنم اگر ازدواج کنم و این مساله برایم مشکل ساز شود حتما خودکشی خواهم کردو توان مقابله با آن را ندارم چون سالهاست تبدیل به کابوسم شده و دیگر طاقت ندارم
    حال نظر جناب عالی را به عنوان یک برادر بزرگتر میخوام بدانم نه یک پزشک :
    من به این نتیجه رسیده ام ازدواج را کلا فراموش کنم از کارم استعفا بدهم وقطع وابستگی کنم تا در جایی دیگر زندگی جدیدی بدون ازدواج شروع کنم هر چند که برایم بسیار مشکل خواهد بود احمقانه و فانتیزی است اما راه دیگری به ذهنم نمیرسد
    ************************************ لطفا راهنمایی ام کنید ************************************
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من شما مشکلی برای ازدواج ندارید و نیازی به ترک کار و تارک الدنیا شدن ندارید و در صورت تمایل می توانید حضوری هم برای معاینه و مشاوره مراجعه کنید
  • تصویر کاربر یاسر دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 242 مشاهده پرسش
    باسلام و پیشاپیش عرض تبریک عید نوروز؛
    آقایی 27ساله هستم که صبح ها موقع بیدار شدن و شب ها موقع خوابیدن پاهایم ورم کرده و به شدت کف پاهایم درد می کنند به صورتی که صبح ها پس از راه رفتن و شب ها پس از قرار دادن آن ها بالاتر از سطح بدنم اندکی بهتر می شود.
    حال میخواستم ببینم نظر و تشخیص و تجویز جنابعالی چیست و چه کنم؟
    (ضمنا سابقا دکتر برایم فورزماید و اسپیرنولاکتون تجویز کرد که چندان موثر نبود.هم چنین بنده نیز اکنون ژلوفن میخورم و دردم کمتر می باشد.)
    باتشکر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      ابتدا بایستی معاینه شوید و سپس آزمایش دهید تا علت آن مشخص شود
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲ تیر ۵ تعداد بازدید: 726 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط