اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر آرش یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 253 مشاهده پرسش
    با سلام
    جنای دکتر آزمایش آنالیز اسپرم من طبعی است غیر از دو مورد بسیار مهم:
    sperm count 2.7m/ml
    و اینکه 11درصد توانایی حرکت دارند.معایناتی که انجام شد نشان داد که من نه واریکوسل دارم و نه آتروفی.همچنین آزمایش هورمونی من طبیعی است به غیر از پرولاکتین که 510miu/mlاست دلیل این مشکل چی میتونه باشه؟
    در کل خانواده مون هم سابقه چنین چیزی وجود ندارد.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      پرولاکتین بالا هم می تواند تاثیر گذار باشد و خیلی از علل دیگر مثل علل ژنتیکی و عوامل محیطی و شغلی هم تاثیر گذار است. ولی خیلی اوقات علت آن نامشخص باقی می ماند
  • تصویر کاربر صفا چهارشنبه ۲۰ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 292 مشاهده پرسش
    سلام دکتر من 10 ماه ازدواج کردم بچه دار نشدیم رفتم دکتر ازمایش اسپرم دادم اسپرم صفر بود 2تا ازمایش دادم هردوش صفر بود دکتر چندتا قرص بهم داد گفت اینار بخور تا یه ماه دیگه بیا ازمایش بده ؟؟ ایا امیدی هست ؟؟ اسم قرص Ultra fertile plus و Parlodel و ایا این قرص هیچ استفاد داری ؟؟ ازمایش هورمانم گفت درسته
    Fertab 50mg
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من بهتر است آزمای هورمونی و ژنتیکی و نیز یک سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
    2. تصویر کاربر صفا یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام دکتر
      دکتر فقط ازمایش هورمون و اسپرم نوشت اسپرم صفر بود هورمونم گفت درسته گفت باید عمل نمونه برداری ازبیضه کنیم ؟؟؟ ایا رای دیگه نیست ؟؟ دکتر قبلا اب منی من سفید و غلیظ بود ولی الان غلیظ نمونده مثل اب شده فقط چسپاندگی داره و رنگش سفید و زرد شده ؟این دکتر که من رفتم پیشش فقط یه دست زد ب بیضم گفت درسته هیچ مشکلی نداره ؟؟ ولی خودم حس میکنم یه چیزه سفید بالا بیضه است وقتی کیسه شل میشه خیلی واضع معلومه ؟؟
      ازمایش هورمونم
      S.PRL(PROLCTIN______ 27.11
      FSH-------------- 1.01
      LH------------- 2.70
      Testosterone------2.19
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله من هم نمونه برداری از بیضه را برای شما توصیه می کنم
    4. تصویر کاربر صفا دوشنبه ۱۸ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بخش دکتر که زیاد سوال میکنم سرت درد میارم
      عمل نمونه برداری از بیضه چقد طول میکشه بیمار چند روز بیمارستان میمونه ؟؟
      نمونه برداری اخرین راه است هیچ ازمایش دیگه رو انجام ندم ؟؟ من فقط 2تا ازمایش دادم یکی هورمون یکی دیگم اسپرم ؟؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      نیاز به بستری ندارد. آزمایش ژنتیک هم بهتر است انجام دهید
    6. تصویر کاربر صفا سه شنبه ۱۹ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      دکتر خانواده ما کسی این مشکل نداره 2تا دادشم بچه دارن فامیل نزدیکیمونم این مشکل ندارن ؟؟ دکتر میام ایران اونجا ازمایش میدم خوبتره ؟؟ واریکسل داشته باشم اسپرم صفر میشه دکتر؟؟
      ببخش دکتر سرت درد میارم ولی چیکار کنم انقد سوال برام پیش میاد ؟؟
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۰ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      همیشه علت نبود اسپرم ارثی و ژنتیکی نیست. گاهی واریکوسل روی تولید اسپرم تاثیر می گذارد انشاالله ایران آمدید بیشتر در موردش صحبت می کنیم
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 296 مشاهده پرسش
    سلام بنده از دوران نوجوانی تا الان که تازه ازدواج کردم گرفتار عمل زشت خود ارضایی بودم و الان که 28 سالمه و ازدواج کردم متوجه شدم در سفت شدن آلت مشکل دارم و آلت به طور کامل سفت نمیشه و خیلی زود میخوابه حتی وقتی که کنار همسرم هستم زیاد لذت نمی برم و لذتی که تو خود ارضایی میکردم بیشتر بود و در اون موقع نیز مشکل نعوظ نداشتم و فقط وقتی که با همسرم هستم این مشکلو دارم و خیلی نگران هستم وقتی به همسرم نزدیک میشم آلتم اول بلند میشه ولی یکم بعدش میخوابه و بعد از اون بلند کردنشم هم مشکل میشه لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      متاسفانه این مشکل شما یکی از عوارض شایع خودارضایی است که نیاز به درمان های رفتاری در زمینه سکسولوژی دارد
  • تصویر کاربر خانم دوشنبه ۱۸ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    سلام؛
    شوهر بنده 25ساله است و در ناحیه کشاله ران و میان دوراه اش دچار قرمزی، خارش، ترشحات بدبو و کمابیش سوزش است که با کوتاه کردن و زدودن و یا بلند شدن بیش از حد موهای آن ناحیه بدتر می شود و تاکنون به داروهای کورتونی به خوبی جواب نداده(موقت بوده و بنظر مقاوم شده) و بنا به تشخیص پزشک عمومی احتمالا قارچ تینه آ کروزیس است.
    حال میخواستم ببینم درمان این مشکل، بخصوص درمان دارویی این مشکل چیست و چه کنیم؟(ما در منطقه مان به متخصص دسترسی نداریم)
    با تشکر و سپاس قبلی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای درمان مناسب نیاز به مراجعه به متخصص پوست و معاینه و درمان طولانی مدت است لذا از این طریق نمی توانم کمکی به شما کنم
  • تصویر کاربر ساراحقی شنبه ۱۶ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 283 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت آقای دکتر عزیز
    من جواب آخرین آزمایش ادرار همسرم که 29 ساله هست رو ضمیمه شده خدمتتون فرستادم.میخواستم بدونم آیا نیاز به بررسی و اقدام خاصی هست یا نه.از راهنماییتون بسیار ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      آزمایشی ارسال نشده است
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱ تیر ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط