اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر باران جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 507 مشاهده پرسش
    سلام بنده خانومی37ساله ام که درد در ناحیه شکم داشتم که به پشت قفسه سینه ام میزد سونوگرافی کردم سنگ 2.7م در کلیه و کیست13م داشتم و تعدادی سنگ 4تا6م در صفرا خواستم بپرسم راه درمان دارویی داره از عوارض عمل جراحی میترسم لطفا راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      سنگ 2.7 میلی و کیست مربوطه نیازی به درمان ندارد

  • تصویر کاربر محسن جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 380 مشاهده پرسش
    سلام دکتر ایا کلیه ای که مادر زادی سره جای خودش نیست برای بدن مشگل ساز است یا نه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      خیر مشکل ساز نیست ولی نیاز به پیگیری سالیانه دارد

  • تصویر کاربر فاطمه دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 513 مشاهده پرسش
    با سلام و خدا قوت
    من سنگ کلیه هفت میل دارم اما الان هیچ دردی ندارم ایا بودن سنگ در کلیه مضر است؟ وباید حتما دفع شود یا بودنش اشکالی ندارد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      اگر ایجاد انسداد و عفونت نکرده باشد ماندنش ضرری ندارد ولی سالانه با سونو پیگیری کنید

  • تصویر کاربر مهرناز جمعه ۱۷ آبان ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 734 مشاهده پرسش
    در سونوگرافیم نوشته:
    سیستم پیلوکالیسیل هر دو کلیه توسط یک باند پارانشیمال از یکدیگر مجزا شده است این یافته میتواند مطرح کننده Duplex systemباشد.
    میشه بگید مشکلم چیه؟
    26 ساله هستم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۷ آبان ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      یعنی سیستم کلیه دوبل هست که امری مادرزادی است و مشکلی ایجاد نمی کند

  • تصویر کاربر حسین دوشنبه ۶ آبان ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 437 مشاهده پرسش
    من دیروز سوالمو پرسیدم و هنوز جناب دکتر جواب سوالمو ندادن اما الان داشتم سوال و جوابای قبلی را میخوندم و فقط و فقط لذت میبردم از اینهمه انسانیت که در وجود آقای جباری فوران میکنه و برای همنوعان و هم وطنان خودش وقت میگذاره و داشته هاشو بدون منت و مزد به دیگران میبخشه. کار ایشون منو یاد ابن سینا انداخت که از هر شهری که گذر میکرد همین که سوار بر اسب بود مردم را مداوا میکرد. حقیقتا بزرگواری ایشون اونقدر زیاد بود که بنده حتی عاجز بودم ازینکه چه دعای خیری براشون بکنم. خداوند عاقبت بخیری را به ایشان و اهل و عیالشون هدیه کنه. امیدوارم همیشه همین و بهتر از این باشین.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ آبان ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      از لطف شما سپاسگزارم پاینده باشید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر مریم جمعه ۲ آذر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 321 مشاهده پرسش
    ممنون از پاسختون دکتر شما گفتید که هپاتیت سی با خوردن خون الوده منتقل نمیشه -تو رو خدا اگر منتقل میشه برای دلگرمیه من میگید نمیشه بگید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲ آذر ۹۷( 7 سال پیش)
      شاید من یا شما اشتباه متوجه شده اید با خوردن خون آلوده امکان انتقالش هست
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱۴ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 349 مشاهده پرسش
    سلام جناب آقای دکتر آیا خوردن سیر خام ناشتا برای بدن و پروستات و ... مفید هست یا مضر؟
    و در روز خوردن دوبار قهوه عربی یا میکس ؟ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      جناب آقای دکتر آیا خوردن سیر خام ناشتا برای بدن و پروستات و ... مفید هست یا مضر؟.......................مفید
      و در روز خوردن دوبار قهوه عربی یا میکس ؟............................اگر مشکلی ندارید ایرادی ندارد

  • تصویر کاربر .. دوشنبه ۱۴ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 338 مشاهده پرسش
    سلام
    من چیزی غیر طبیعی روی کیسه بیضه کنار آلت نتاسلی مشاهده کردم تو اینترنت جستوجو کردم و فکر کردم شاید کیست اپیدرمال باشه و چند وقتیه که فقط یدونه هست و زیاد هم نمیشه و رنگش هم تقریبا سفید یا میشه گفت کرمی هست .
    با تشکر لطفا جواب بدین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بله کیست اپیدرموئید است

  • تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۱۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 305 مشاهده پرسش
    واکسن گارداسیل ایا باعث ناباروری میشود من 21سالمه دوساله عروسی کردم شوهرم دوساله تحت درمانه و زگیل تناسلی داره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      خیر واکسن گارداسیل باعث ناباروری نمی شود.
  • تصویر کاربر امیرراد چهارشنبه ۹ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 326 مشاهده پرسش
    با سلام، دکتر من واریکوسل نسبتا شدید دارم به تشخیص خودتون ولی عمل کردن نکردنمو گذاشتید به عهده خودم، حالا از اونجا که وسواس بیماری دارم آزمایش تستوسترون هم دادم خودم 2.46 نانو گرم در میلی لیتر بود، مسئول آزمایشگاه بهم گفت با اینکه نرماله ولی برای سنت کمه حالا خواستم بپرسم اگه شما هم فکر میکنید کمه تستوسترونم وقت بگیرم بیام مطب. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۹ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بهتر است ابتدا یکبار دیگر آزمایش را تکرار کنید

درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط