اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر معتمدیان چهارشنبه ۲۷ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 384 مشاهده پرسش
    سلام دکتر. من سنگ کلیه داشتم و احتمال اینکه دفع شده باشه زیاده. اما دو سه روز پیش تکرر ادرار پیش اومد یعنی قبل از اینکه مثانه پربشه آلارم ادرار روشن میشد و الان اون آلارم قویتر شده و ادرارهم بیشترشده تقریبا مخصوصا موقع سرمای هوا. حالا موقع ادرار یه درد عجیبی تو بیضم تیر میکشه. ناگفته نماند که پارسال سونو دادم توبیضم یه کیست خیلی ریز بود که گفتن احتمالا خودش دفع میشه و چیز خاصی نیست. واریکوسل سمت چپ انجام دادم و درحال حاضر هیچ مشکل جنسی ندارم. فقط گاهی موقع تحریک بیش ازحد یا گاهی بعد از چندبار سکس پشت هم همین بیضه سمت راست درد میگیره. البته همیشه میرفتم فورا دکتر اما دفترچم تعلیق شده و ترجیح میدم اول از شما راهنمایی ها و احتمالاتو دریافت کنم بعد برم و هزینه کنم. ممنون میشم ازتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۷ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیص یا درمانی را مطرح کنم.

  • تصویر کاربر زینب سه شنبه ۲۶ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 449 مشاهده پرسش
    سلام
    من سنگ کلیه دارم و دکترم بهم گفت که آب زیاد بخور. از یه دکتر دیگه شنیدم که آب زیاد برای کبد مضر است.
    حالا نمیدونم چه کار کنم.
    اگه می شه جواب را از طریق پیامک ارسال کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۶ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر آرزو پنجشنبه ۲۱ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 440 مشاهده پرسش
    سلام
    خسته نباشید
    کلیه چپ هیدونفروز خفیف و یک عدد سنگ در ابعاد ۵.۴۸ میلیمتر در UVJ و در کالیس میانی تصویر یه سنگ به طول ۱۶ میلیمتر دیده شد .
    این نتیجه سونو گرافی الان باید چیکار کرد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۱ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر آرزو پنجشنبه ۲۱ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 491 مشاهده پرسش
    سنگ هایی در چه اندازه نیاز به شکستن دارند؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۱ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 432 مشاهده پرسش
    بنظرتون بهترین دکتر اورولوژی اطفال مشهد یا تهران کیه پیش کدوم دکتر ببرم ؟؟؟ اتمام بهترین دکتر اورلوژی اطفال برای بچه 5ساله
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      تهران دکتر محبوبی از پزشکان خوب این رشته هستند
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر مهسا چهارشنبه ۷ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 347 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید گفتم لیزر کردم و زگیل ها از بین نرفته و شما فرمودید عکس بفرستم آقای دکتر دستگاه لیزر از این دستگاه منالیزا تاچ هست از اونا بود من خیلی نگرانم امکان داره پرده ام آسیب دیده باشه خیلی سوزش دارم امید وارم عکس تا حدودی واضح باشه ببینم شما انجام کار برام میدید هزینه اش چه طور میشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۷ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      متاسفانه عکس ها کیفیت لازم برای قضاوت را ندارند در صورت تمایل می توانید حضورا مراجعه کنید . اگر نیاز به لیزر باشد هزینه براساس تعداد سایز و حل تعیین می شود.
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 476 مشاهده پرسش
    ممنونم از شما بابت پاسخگویی درسوال قبلی سه نکته رو یادم رفت بپرسم
    بنده واریکوسل سمت چپ بیضه دارم وآزمایش اسپرمم خوب نبوده
    تحرک 28بوده از نرمال 40به بالا
    تعداد 8بوده از نرمال 15به بالا
    بقیه موارد نرمال بوده
    پرسیده بودم امکانش هست بعد از عمل بتونم از راه طبیعی بچه دار شم گفتین نمیشه به طور یقینی گفت ولی احتمالش هست سه نکته ای که فراموش کردم این ها هستند:
    با توجه به اینکه الان من 23سالمه آیا الان عمل کنم تا 5 6سال آینده که قصد بچه دار شدن دارم کیفیت اسپرم به حد نرمال نمیرسه برای بچه دار شدن طبیعی؟؟
    اگه از راه طبیعی نشد از راه های دیگه هم احتمالیه؟یا از راه های دیگه صد درصد میتونم بچه دار شم؟
    هرچه زودتر عمل کنم بهتر یا تاخیرش تا زمان ازوداج ایرادی نداره؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      با توجه به اینکه الان من 23سالمه آیا الان عمل کنم تا 5 6سال آینده که قصد بچه دار شدن دارم کیفیت اسپرم به حد نرمال نمیرسه برای بچه دار شدن طبیعی؟؟ ..............قابل پیش بینی نیست
      اگه از راه طبیعی نشد از راه های دیگه هم احتمالیه؟یا از راه های دیگه صد درصد میتونم بچه دار شم؟..........................معمولا نزدیک به صد در صد هست
      هرچه زودتر عمل کنم بهتر یا تاخیرش تا زمان ازوداج ایرادی نداره؟؟..........................می توانید سالیانه آزمایش دهید و اگر در حال بدتر شدن وضعیت اسپرم ها بود عمل کنید
  • تصویر کاربر علیرضا شنبه ۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 447 مشاهده پرسش
    اخه دکتر واسه استخدام نیرو انتظامی برا همین رگ یا همون ورید هایی گشاد شده رد شدم وه منع نظامم کرد اخه داخل سونوگرافی هم نشون میده دکتر چرا نشون میده واریکوسل دارم اخه من خب عمل کرد باید خوب شم دیگه سونو مشخص نکنه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      در سونو رگ های متسع دیده می شوند لذا همیشه بعد از عمل این تشخیص در سونو داده می شود و ملاک ما برای عود نیست
  • تصویر کاربر علیرضا شنبه ۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 455 مشاهده پرسش
    سلام دکتر چطور میشه رگ های ورید های گشتاد شده که نمایان هستن یکی کارکنم از بین بروند یا تنگ شن.راستس4ماه از عمل لاپراسکوپی من توسط دکتر تیزنو دزفول شده اما داخل سونوگرافی همان حرف اول رو میزنن میگن واریکوسل درجه2شدید داری میگم بابا عمل کردم نمی فهمن حالا بنظر شما این چه بدبختیه سر من اومده؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳ شهریور ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      برداشتن رگ ها کار خطرناکی است و ممکن است باعث آسیب به شریان ها و در نهایت بافت بیضه شود. چه اصراری دارید که بگویند واریکوسل ندارید؟
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۲۹ مرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 317 مشاهده پرسش
    سلام. ۳۰ سال سن دارم. بیضه هام وقتی مثانه ام پر بشه میرن بالا. و بعد از ادرار میان پایین. دلیلشو میخواستم بدونم. خیلی نگرانم.
    صمنا سه چهار ماهی هست برا بارداری اقدام کردیم و هنوز نتیجه نگرفتیم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۹ مرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      اینحالت طبیعی است و ناشی از اسپاسم عضلات طناب بیضه هست
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط