اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

بی اختیاری ادراری-ورزش کگل (بخش چهارم)

در این مقاله مطالعه می کنید:

بی اختیاری ادراری، شکایت شایعی در زنان است که اثر مهمی بر روی کیفیت زندگی آنان می گذارد. بی اختیاری ادراری یک ناتوانی جسمی است که با انزوای اجتماعی همراه بوده و به اضطراب، افسردگی و کاهش اعتماد به نفس منجر می شود و جنبه های گوناگون اجتماعی، روحی، شغلی، خانوادگی، جسمی و جنسی فرد را تحت تأثیر قرار میدهد همچنین توانایی فرد را در لذت بردن از فعالیت های روزانه، روابط اجتماعی، مسافرت و روابط شخصی محدود می کند. بی اختیاری ادراری از نظر اجتماعی مسأله مهمی بوده و یکی از دلایل گوشه گیری و نگهداری افراد مسن در خانه سالمندان میباشد. این امر همچنین در زنان مسلمان که به طهارت اعتقاد دارند از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

این عارضه از نظر بهداشت نیز مسأله مهمی بوده و علاوه بر عوارض جسمی، در صورت ادامه دوره بیماری و عدم معالجه می تواند باعث مشکلات روانی گردد. میزان شیوع آن بین ۱۰ تا ۴۰ درصد می باشد و شایع ترین فرم آن  بی اختیاری ادراری استرسی (SUI) می باشد که در آن با افزایش فشار داخل  شکمی به هنگام خندیدن، سرفه و عطسه کردن، بلند کردن اجسام سنگین، دویدن و یا تغییر ناگهانی در وضعیت بدن، ادرار بی اختیار خارج می شود.  شیوع بی اختیاری ادراری در زنان نسبت به مردان دو برابر بیشتر است.

ناکچوری یا تکرر ادرار

 این عارضه باعث صرف میلیاردها دلار در سال میشود که برای پوشک بزرگسالان، درمان های دارویی و جراحی جهت پیشگیری از نشت ادرار انجام می شود. سن، ارث، ،BMI، سابقه جراحی برداشتن رحم، حاملگی و زایمان باعث افزایش بروز بی اختیاری ادراری می شوند. استعمال دخانیات، نژاد، یبوست و یائسگی به عنوان فاکتورهای خطر در مورد آن مطرح شد ه اند و مشخص گردیده که احتمالا زایمان انحصاری به شکل سزارین، جلوی بی اختیاری ادراری استرسی نمی گیرد.

ورزش های عضلات کف لگن

در گذشته، جراحی درمان اصلی زنان مبتلا به بی اختیاری ادراری و SUI بود در حالی که امروزه روش های Conservative توسط انجمن بین المللی اختیار ادرار (International Continence Society) خط اول درمان در موارد بی اختیاری ادراری ساده در نظر گرفته می شود. در این میان ورزش های عضلات کف لگن نقش اساسی را در پیشگیری و درمان بی اختیاری ادرار ایفاء می کنند. اساس این ورزش ها بر این استوار است که انقباضات قوی عضلات کف لگن مجرای ادرای (پیشابراه) را بسته و سبب افزایش فشار پیشابراه گردیده و جلوی خروج بی اختیار ادرار را در مواقع افزایش ناگهانی فشار داخل شکم می گیرد.

در مطالعه ای که جهت بررسی اثرات ورزش کف لگن بر روی بی اختیاری استرسی ادرار و بی اختیاری مختلط صورت گرفت، استفاده از این ورزش ها به مدت ۸ هفته قدرت عضلات کف لگن و نیز کیفیت زندگی را به طور معنی دار بهبود بخشید و تعداد دفعات بی اختیار ادرار را کم کرد. در دیگر مطالعات نیز ورزش های کف لگن را درمان مناسبی برای زنان مبتلا به بی اختیاری ادرار ذکر کرده اند.

برای بررسی کیفیت زندگی و بهبود آن پس از درمان در زنان مبتلا به بی اختیاری ادراری، پرسشنامه های  زیادی مطرح است که یکی از مهم ترین آنان IQOL یا Incontinence Quality Of Life می باشد، که در مورد زنان ایرانی نیز، اعتبار و پایایی آن مورد تأیید واقع گردیده است. این پرسشنامه از ۲۲ سوال متفاوت تشکیل می شود و به طور اختصاصی برای بیماران مبتلا به بی اختیاری استرسی ادرار و نیز بی اختیاری مختلط می باشد.

برای بررسی عضلات لگن نیز یک روش پذیرفته شده بین المللی برای درجه بندی قدرت عضلانی، بر اساس سیستم درجه بندی آکسفورد پذیرفته شده است که برای بررسی و ارزیابی عضلات کف لگن استفاده می شود. جهت ارزیابی تأثیر ورزش های کف لگن بر روی بی اختیاری ادراری، پرسشنامه های فوق الذکر به خوبی می تواند بیانگر تأثیر باشند و در مطالعات متفاوت مورد استفاده واقع شده اند.

تصاویر ورزش کگل برای زنان:

تصاویر ورزش کگل برای زنان:

یکی از درمان های محافظه کارانه که برای بی اختیاری ادرار به کار می رود، درمان های فیزیکی است که شامل تقویت (تمرین ها یا ورزش های کف لگن) با یا بدون سایر وسایل مثل مخروط های واژینال و تحریک الکتریکی می باشد. وسیله دیگری جهت کمک به تقویت عضلات کف لگن درست شده که کمک می کند بیماران به صورت هدایت شده عضلات را منقبض سازند.

در سال ۱۹۴۸ کگل، میزان بهبود ۸۴% را در موارد انواع بی اختیاری ادرار با استفاده از تمرینات ورزشی کف لگن بیان کرد و از آن پس به عنوان درمان محافظه کارانه جدی مطرح بوده است. با این حال بعضی مطالعات مطرح کردند که استفاده صحیح از ورزش با استفاده از وسایل همچون بیوفیزیک و مخروط واژینال، ممکن است مؤثرتر باشد. دستگاه تمرینات تقویتی پیشرونده کف لگن وسیله ای است که می تواند به بیمار در جهت انقباض صحیح عضلات کمک دهنده باشد.

کیفیت انجام تمرینات کگل

ورزش کگل بسیار آسان بوده و چنانچه متناوباً انجام پذیرد نتایج بسیار قابل توجهی را در بر خواهد داشت. ورزش کگل ابتدا باید با تشخیص صحیح ماهیچه های لگنی توسط فرد آغاز گردد که معمولا باید همان ماهیچه هایی شناسایی و تقویت گردند که هنگام دفع ادرار از آنها استفاده می گردد. با به درون کشیدن این ماهیچه ها و نگاه داشتن آنها به مدت چند ثانیه، نتایج دلخواه ۱۲ هفته حاصل خواهد گشت.

افراد می توانند این تمرینات را در حالت خوابیده و ریلکس انجام دهند، حتی هنگام رانندگی، انجام کارهای منزل، تماشای تلویزیون نیز می توان با این ماهیچه ها کار کرده و این تمرینات را جزء عادت روزانه و همیشگی خود ساخت.

تعیین محل ماهیچه

زمانی که در دستشوئی مشغول ادرار کردن هستید، سعی کنید جریان ادرار را متوقف کنید. همان ماهیچه ای که با منقبض شدنش، ادرار در حال جریان شما قطع میشود مد نظر است. پس مثل همیشه ادرار را رها کنید و سعی کنید جلوی ادرار را بگیرید. همانطور که گفته شد، توقف جریان ادرار در بین راه، می تواند به شما کمک کند تا بفهمید از چه ماهیچه ای باید استفاده کنید. سعی کنید ادرار کردن خود را تا سه بار متوقف کنید تا از مکان و موقعیت ماهیچه PC مطمئن شوید.

عکسهای ورزش کگل

عکسهای ورزش کگل 1
عکسهای ورزش کگل 2

توجه کنید که نگه داشتن ادرار برای پیدا کردن این ماهیچه یک یا دو بار بیشتر انجام نشود چون نگه داشتن ادرار هنگام خروج بسیار کار غلطی است و باعث برگشت ادرار به مثانه و بعضی مشکلات مجاری اداری می شود پس این نگه داشتن ادرار فقط برای شناسایی انجام می شود. تست دیگر برای آقایان، وقتی است که آلت نعوظ کامل دارد. عضلات کف لگن را جمع کنید و کاری کنید که آلت شما به سمت بالا حرکت کند (در واقع بجهد) یعنی با انقباض، آلت شما بالا می پرد و شما می توانید آنرا با انقباض و انبساط ماهیچه مذکور بالا و پایین کنید.

خانم ها (البته اگر باکره نیستید) دو انگشت اشاره و وسط خود را وارد واژن کنید و حالا مثل همان تمرین نگه داشتن ادرار را انجام دهید، (البته نه هنگام ادرار) باید فشار انقباض ماهیچه لگنی را حس کنید، به این ترتیب که جداره پایین واژن شما به انگشتانتان فشار بیاورد البته نه زیاد. (مگر ماهیچه های کف لگن  قدرتمندی داشته باشید). این تمرین فقط برای است که انقباض این ماهیچه را با سفت کردن شکم اشتباه نگیرید، هر چند اوایل این تمرینات شکم هم منقبض می شود ولی کم کم یاد خواهید گرفت .

علاوه بر این، اگر چه این روش خیلی عملی بنظر نمی رسد، اما اگر یک انگشت خود را در مقعدتان فرو کنید و سعی کنید ماهیچه های لگنی را منقبض کنید، بدین ترتیب شما متوجه انجام این کار خواهید شد، زیرا انگشت شما انقباض (فشار) مقعدتان را احساس خواهد کرد. همیشه سعی کنید که ماهیچه های دیگرتان (مثل ران، پشت و شکم ) را آزاد نگهدارید .

هر چقدر که با ماهیچه های کف لگن بیشتر کار کنید، ماهیچه شما بهتر عمل کرده و مستحکم تر می شود. ماهیچه ها می توانند به شما کمک کند تا بی اختیاری ادرار، نعوظ و ارگاسم خود را بهتر کنترل کنید. اما مثل هر کار دیگری احتیاج به نظم و ترتیب در این کار هم هست.

مجموعه های مختلفی از تمریناتی که می توانید انجام دهید وجود دارند . آن دسته ای را انتخاب کنید که برای شما مناسب تر است و بطور منظم انجامش می دهید. به همسرتان هم بگوئید آنها را انجام دهد؛ زیرا همان مزایائی که برای شما دارد برای او نیز دارد. همیشه بخاطر داشته باشید که باید بقیه ماهیچه هایتان را راحت نگهدارید. (از حرکتهای آنی پرهیز کنید).

تمرین ۱ :

ماهیچه های کف لگن خود را با فواصل ۱۰ ثانیه ای منقبض و آزاد کنید – یعنی یک ثانیه انقباض و ۱۰ ثانیه وقفه در نظر بگیرید. این کار را ۲۰ بار انجام دهید. همین عمل را با وقفه های ۳۰ ثانیه ای انجام دهید. این کار را ۲۰ بار انجام دهید. حالا ۱۰ بار پشت سر هم ماهیچه PC را منقبض و آزاد کنید. هر بار برای ۵ ثانیه و با وقفه های ۵ ثانیه ای بین آنها. سپس ماهیچه  PC را برای ۳۰ ثانیه سفت کنید و برای ۳۰ ثانیه آزاد کنید. ۳ بار این کار را تکرار کنید. دوباره به مرحله اول برگردید و تکرار کنید. در طول روز این کار را مرتب انجام دهید.

تمرین ۲ :

۵ بار ماهیچه را منقبض و آزاد کنید. ۱۰ بار اینکار را تکرار کنید.  ۱۰ بار سریع ماهیچه را منقبض و آزاد کنید. ۳ بار تکرار کنید. ۱۰ بار شل و سفت کردن ماهیچه را در فاصله های زمانی بلند و کوتاه انجام دهید. ۳ بار تکرار کنید. ماهیچه تان را سفت کنید و تا جائی که می توانید نگهدارید . سعی کنید زمان خود را به ۱۲۰ ثانیه برسانید.

تمرین ۳ :

به صورت انقباضات ۶ تا ۸ ثانیه و به دنبال آن ۶  ثانیه استراحت، هر بار به مدت ۱۵ دقیقه، دو بار در روز و برای مدت ۱۲ هفته می باشد.

تمرین ۴ :

فرد به پشت دراز کشیده و در حالی که پاهای وی کمی از هم جدا بوده و کاملا راحت است عضلات کف لگن را منقبض نموده و برای ۱۰ ثانیه انقباض را نگه می دارد و دوباره عضلات را به مدت ۱۰ ثانیه آزاد کرده و راحت می نماید سپس تمرین را  ۱۵ تا ۲۰ بار تکرار می کند. این تمرین را در وضعیت های درازکشیده به پشت، ایستاده و چهار دست و پا انجام می دهند.

ورزش کگل برای زنان

مضرات ورزش کگل

از مضرات ورزش کگل می توان  تشدید اسپاسم و زخم های قبلی در ناحیه مقعد و لگن را نام برد.


دکتر محمد جباری متخصص ارولوژی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.2/5 - (61 امتیاز)
  • تصویر کاربر امیر سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتروقت بخیر من هفت ماه پیش عمل واریکوسل انجام دادم الان چندروزیه که بیضه سمت راستم دوباره درد میکنه بیشترازقبل من قبلش عمل دوطرف انجام دادم به نظرشما مشکل چیه بیضه سمت چپم درد نداره لطفا راهنمایی بفرمایین تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر علیرضا دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 340 مشاهده پرسش
    باسلام
    آقای دکتر من مبتلا به واریکوسل گرید1 سمت چپ هستم میخواستم بدونم اگر جراحی نکنم آیامشکلی برام پیش میاد یاحتما نیاز به جراحی هست؟
    درصورتی که یکبار بچه دار شدم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام خدمت شما. درخصوص لزوم انجام عمل واریکوسل با توجه به جواب آزمایشهای CASA و SDFA پیوست، که اخیراً انجام گرفته از خدمتتون سوال داشتم. بنده حدود 8 سال پیش عمل واریکوسل بیضه سمت چپ داشتم و نتایج عمل و آزمایشات پس از آن راضی کننده بود. حدود 3 سال هست که اقدام به بچه دار شدن نمودم ولی متاسفانه نتیجه بخش نبود. به پیشنهاد پزشکان معالج همسرم، جراحیIVF انجام گرفت (4 مرتبه) که باز هم نتایج منفی بود. طبق آزمایشات حین عمل IVF تعداد و حرکت اسپرم ها و همینطور کیفیت جنین های تشکیل شده مطلوب بودند ولی متاسفانه منجر به بارداری نشدند. خواستم از خدمتتون بپرسم که به نظر شما احتمال عدم نتیجه گیری از اسپرم ها و کیفیت اونها میتونه باشه؟ و اینکه چقدر احتمال وجود داره که عمل واریکوسل نتیجه بخش باشه.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر سیما دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 4617 مشاهده پرسش
    سلام دکتر دقتتون بخیر
    همسرم یه ماهه عمل واریکوسل سمت چپ را انجام داده
    الان وقتی ب جای بخیه دست میزنه کمی درد و احساس میکنه
    علت دردجای بخیه چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر نیلما یکشنبه ۱۷ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 488 مشاهده پرسش
    باسلام، پسر من با سن 23 سالگی پس از احساس درد در ناحیه بیضه به دکتر مراجعه و سونوگرافی شده، نتیجه سونوگرافی برای واریکوسل سمت چپ : به قطر AP وریدی حداکثر 3.3 م م و برای واریکوسل سمت راست :به قطر AP وریدی حداکثر 2 م م مشاهده شده، لطفا راهنمایی بفرمایید آیا مشکلی ایشان را تهدید می‌کند؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۱۳ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    با سلام. جناب دکتر پسر سه ساله ونیم من 3 ماه پیش درآزمایش ادرارش مقدار خیلی کمی خون دیده شد و 5 روز بعد از آن جواب سونوگرافی سالم و نرمال بود و اکنون پس از گذشت 3 ماه آزمایش مجدد ادرار مقدار خون در ادرار 2+ ذکر شده و یک دهم نیز هموگلوبین از حد نرمال بالاتر بوده است خیلی نگرانم میخواستم بدانم1= دلیلش چیست ؟ آیا خطرناک است؟ درمان دارد؟ 2=در ضمن همیشه وقتی میخواد آب بخورد آب خیلی سرد میخواهد این علامت چیزی نیست دکتر خیلی نگرانم....
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۳ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      با توجه به سن و نیز اهمیت موضوع توصیه می کنم فرزندتان تحت نظر متخصص نفرولوژی اطفال باشن
  • تصویر کاربر م-ک یکشنبه ۱۸ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 529 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید، من دختری 19 ساله ام که 6 ماه پیش به سیستیت مثانه مبتلا شدم و با دارو بهبود یافته و در آزمایش بعدی ادرارم هیچ اثری از خون و پروتئین و عفونت نبود. اما هفته گذشته آزمایش برای چکاپ دادم و در آزمایش هیچ اثری از عفونت و پروتئین نیست ولی هموگلوبین 5-4 بود و خون هم مثبت بود به نظر شما علت چیست؟ (خواهشمندم راهنمایی نمایید. متشکرم)
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۸ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      معمولا تا 5 عدد گلبول قرمز مشکلی به حساب نمی اید ضمن اینکه بایستی حواستان باشد که زمان آزمایش در دوره پریود شما نباشد. با اینحال توصیه می کنم از کلیه و مثانه سونوگرافی انجام دهید
  • تصویر کاربر علی پنجشنبه ۸ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 4889 مشاهده پرسش
    عرض سلام و خسته نباشید خیلی خوبه که یه همچین امکانی رو فراهم آوردید.
    پسر بچه 3 سالو6ماه های دارم که دیروز بعلت تنگی مجرای ادرار آلتش رو میل زدن. خواستم در مورد مراقبت های بعد از عمل بپرسم و اینکه چه کاری باید انجام دهیم تا دوباره مجرای ادرارش تنگ نشه.
    با سپاس و درود فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۸ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر فقط میل زده باشند احتمال تنگی مجدد دارد و برای جلوگیری از عود مجدد بهتر است هر روز با پمادهای چشمی تتراسیکلین و هیدروکورتیزون سوراخ ادرار را چرب نمود تا مجدد تنگ نشود
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط