انحنای آلت تناسلی و راه های درمان آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

انحنای آلت تناسلی (Penile Curvature or Peyronie’s disease) مشکلی نادر است. در مطالعاتی که در این زمینه انجام گرفته است، یک مطالعه میزان وقوع آن را حدود 1% و مطالعه دیگری این بیماری را شایعتر دانسته و میزان شیوع آن را 4 تا 10 درصد گزارش کرده و علت آن را نیز مشخص نکرده است. در یک مطالعه دیگر نیز علت آن را نقص در رشته های کلاژن ذکر کرده اند.

در ارزیابی بیمار، گرفتن شرح حالی از سوابق جنسی و پزشکی برای تشخیص کافی است. معاینه آلت تناسلی حین نعوظ تشخیص را مسجل می کند. عملکرد نعوظ معمولا نرمال است اما در خمیدگی های شدید ممکن است نعوظ هم مختل شود. تنها درمان انحنای مادرزادی آلت، جراحی است که در هر زمانی از بلوغ قابل انجام است. روش های جراحی آن مشابه بیماری پیرونی است که در بخش بعدی به آن پرداخته خواهد شد.

انحنای آلت

بیماری پیرونی Peyronie’s disease

میزان شیوع بیماری پیرونی بین 0.4 تا 9 درصد بوده و علت آن ناشناخته است. ولیکن صدمات و ضربات عروقی جزیی تکرار شونده (repetitive microvascular injury or trauma) به دیواره اجسام غاری آلت، پذیرفته ترین فرضیه ایست که در مورد علت این بیماری مطرح شده است. بیماری پیرونی با یک فرایند التهابی شروع می شود. این التهاب حاد طولانی، باعث جایگزینی بافت نگهدارنده (connective tissue) طبیعی توسط یک پلاک فیبروتیک غیر قابل انعطاف می شود.

تشکیل پلاک می تواند باعث ایجاد خمیدگی و انحنا شود و در صورتی که انحنا شدید باشد ممکن است مانع دخول آلت به داخل واژن (مهبل) شود. شایع ترین بیماری ها و عوامل خطری که به همراه این بیماری دیده می شوند عبارتند از دیابت، بالا بودن فشار خون، اختلالات چربی، گرفتگی عروق قلبی، اختلالات نعوظ، سیگار، و مصرف زیاد الکل. بیماری Dupuytren’s contracture در افرادی که بیماری پیرونی دارند شایع تر است.

بیماری پیرونی می تواند یک بیماری مزمن یا پیشرونده باشد. این بیماری دو فاز دارد. فاز اول همان فاز التهاب حاد است که ممکن است با درد در حالتی که آلت شل است یا نعوظ دارد بروز کند و با یک ندول یا پلاک نرم و انحنای آلت آشکار می شود. در فاز دوم یا فاز فیبروتیک، یک پلاک سفت قابل لمس که می تواند در آن رسوب کلسیم دیده شود (Calcification) بروز می کند که در این فاز بیماری انتظار می رود بیماری ثبات یافته و پیشروی آن قطع شود.

با گذشت زمان انحنای آلت در 30 تا 50 درصد بیماران بدتر می شود، در 47 تا 67 درصد بیماران انحنا تغییری نکرده و  در 3 تا 13 درصد بیماران بهبود خود بخود رخ می دهد. بهبود در انحنای آلت معمولا در مراحل ابتدایی بیماری رخ می دهد تا در فاز نهایی بیماری (یعنی زمانی که پلاک تشکیل شده و کلسیفیکاسیون متراکم تشکیل شده است). در 90 درصد بیماران درد با گذشت زمان و معمولا در 12 ماه اول بعد از شروع بیماری برطرف می شود.

این بیماری علاوه بر ایجاد تغییر در عملکرد و فیزیولوژی آلت، باعث پریشانی در مردان شده به طوری که 48 درصد آقایان دچار افسردگی خفیف تا متوسط شده و آنان را جهت بررسی و درمان به سمت ارولوژیست سوق می دهد.

بیماری پیرونی

درمان های غیر جراحی

درمان های غیرجراحی اصولا در بیمارانی توصیه می شود که در مراحل اولیه و فاز حاد بیماری هستند، یعنی در زمانی که تازه علائم ظاهر شده و پلاک ایجاد شده نرم و غیرمتراکم بوده و هنوز کلسیفیکاسیون (رسوب کلسیم در بافت) رخ نداده است. درمان های غیرجراحی شامل داروهای خوراکی، تزریق به داخل پلاک و درمان های موضعی می باشد. درمان های غیر جراحی در فاز مزمن و ثبات یافته بیماری نقشی ندارد. هیچ داروی مشخصی توسط انجمن پزشکی اروپا برای درمان بیماری پیرونی تائید نشده است. فقط داروی potassium para-aminobenzoate یا همان (Potaba) توسط FDA آمریکا برای درمان بیماری پیرونی “احتمالا موثر” شناخته شده است.

با توجه به اینکه نتایج مطالعات بر روی درمان های غیر جراحی بیماری پیرونی اغلب متناقض می باشد لذا توصیه به درمان های غیر جراحی مشکل می باشد.

درمان های خوراکی شامل موارد زیر است:

☑️ Vitamin E مطالعات اثر بخشی این دارو را در انحنا و سایز پلاک نشان ندادند.

☑️ Potassium para-aminobenzoate (Potaba) بر روی تسکین درد در استفاده یک دوره 12 ماهه اثر داشته و از پیشرفت انحنای آلت جلوگیری می کند و سایز پلاک را شاید کاهش دهد ولی روی کاهش انحنای آلت که از قبل بوجود آمده اثری ندارد.

☑️ Tamoxifen

☑️ Colchicine

☑️ Acetyl esters of carnitine

☑️ Pentoxifylline

درمان غیر جراحی انحنای آلت

درمان های تزریق داخل ضایعه (پلاک) شامل موارد زیر است:

☑️ Steroids

☑️ Verapamil

☑️ Clostridial collagenase

☑️ Interferon

درمان های موضعی شامل موارد زیر می باشد:

☑️ Verapamil

☑️ Iontophoresis

☑️ Extracorporeal shock wave lithotripsy (SWL)

☑️ Traction devices

☑️ Vacuum devices

جمع بندی توصیه های درمان های غیر جراحی بیماری پیرونی

درمان های غیر جراحی اساسا برای درمان بیمارانی که در فاز اولیه بیماری هستند توصیه می شود. این روش در بیمارانی انتخاب می شود که برای جراحی مناسب نیستند یا در مواقعی که جراحی توسط بیمار مورد پذیرش قرار نمی گیرد.

توصیه های درمان های غیر جراحی بیماری پیرونی

درمان خوراکی با POTABA ممکن است باعث کاهش قابل توجه در اندازه پلاک و درد آلت شده و از پیشروی انحنای آلت پیشگیری کند.

تزریق داخل ضایعه (پلاک) وراپامیل منجر به کاهش قابل توجه انحنای آلت و حجم پلاک می شود.

تزریق داخل ضایعه (پلاک) کلستریدیال کلاژناز (clostridial collagenase) ممکن است باعث کاهش قابل توجهی در زاویه انحراف آلت، پهنا و طول آلت شود.

تزریق داخل ضایعه (پلاک) اینترفرون ممکن است باعث بهبود انحنای آلت، سایز و تراکم پلاک و درد شود.

ژل وراپامیل 15% ممکن است باعث بهبود انحنای آلت و سایز پلاک شود.

درمان با امواج ماوراء صوت (ESWL) تاثیری در بهبود انحنا و سایز پلاک ندارند و نبایستی برای این منظور استفاده شوند اما ممکن است برای درد آلت سودمند باشند.

وسایلی که آلت را در حالت کشش قرار می دهند و همچنین وکیوم ممکن است انحنا را کاهش و طول آلت را افزایش دهند.

تزریق داخل ضایعه (پلاک) توسط استروئید ها (کورتن)، کاهش قابل توجهی در انحنای آلت، سایز پلاک یا درد آلت ایجاد نمی کند.

درمان های خوراکی با ویتامین E و تاموکسیفن کاهش قابل توجهی در انحنای آلت، سایز پلاک یادرد ایجاد نمی کنند و برای این منظور نبایستی استفاده شوند.

دیگر درمان های خوراکی (استرهای استیل، کارنیتین، پنتوکسی فیلین) توصیه نمی شوند.

انحنای آلت تناسلی مردان

درمان جراحی انحنای آلت

اگرچه درمان های غیر جراحی برای بیماری پیرونی ( انحنای آلت غیر مادرزادی) نعوظ دردناک را بهبود می بخشند، ولی فقط درصد کمی از بیماران مجددا صاحب آلت صافی خواهند شد. هدف از جراحی تصحیح انحنای آلت تناسلی و ایجاد یک مقاربت و رابطه جنسی لذت بخش می باشد. جراحی فقط در بیمارانی توصیه می شود که حداقل 3 ماه از زمان تثبیت بیماری پیرونی (یعنی زمانی که انحنای آلت دیگر افزایش نمی یابد) گذشته باشد، اگرچه بعضی پزشکان یک دوره 6 تا 12 ماه انتظار بعد از تثبیت بیماری را توصیه می کنند.

اهداف و خطرات جراحی بایستی برای بیمار توضیح داده شود بطوری که بیمار بتواند یک تصمیم آگاهانه بگیرد. موضوعاتی که بایستی بیمار از آن ها مطلع باشد شامل خطر احتمال کوتاه شدن آلت، احتمال اختلال در نعوظ، احتمال گزگز آلت تناسلی، احتمال عود مجدد انحنا، احتمال لمس بخیه های زیر پوست می باشد.

دو نوع اصلی جراحی ترمیمی برای انحنای آلت مادرزادی و بیماری پیرونی(انحنای آلت غیر مادرزادی) وجود دارد:

1) روشی که در آن آلت تناسلی کوتاه تر می شود.در این روش ترمیم بر روی بخش محدب آلت انجام می شود.

2) روشی که در آن آلت تناسلی بزرگ تر می شود. در این روش ترمیم بر روی بخش مقعر آلت انجام می شود و نیاز به گرافت و استفاده از بافت پیوندی می باشد.

درمان انحنای آلت تناسلی

در افرادی که علاوه بر بیماری پیرونی، اختلال در نعوظ هم دارند که به درمان های دارویی پاسخ نداده است علاوه بر تصحیح جراحی انحنا، بایستی برایشان پروتز هم تعبیه نمود. انتخاب مناسب ترین روش جراحی به عواملی همچون طول آلت، شدت انحنا و وضعیت عملکرد نعوظ بستگی دارد. انتظار بیمار قبل از جراحی نیز بایستی مد نظر باشد.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.3/5 - (279 امتیاز)
  • تصویر کاربر ابوذر سه شنبه ۲۶ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 338 مشاهده پرسش
    سلام
    حدود 2 سال پیش به صورت ناچیز خون در آزمایش تست کار در ادرار مشاهده شده. لیکن متاسفانه پیگیری نکردم. از شب گذشته حجم زیاد خون که باعث تغییر رنگ ادرار شده وجود دارد. نتیجه آزمایش هم وجود خون را تایید می کند. حالا هم سونوگرافی مثانه و کلیه و مجاری پیشنهاد شده است. با توجه به آزمایش فعلی که وجود خون و عدم وجود باکتری را تایید می کند و سابقه قبلی تا چه میزان احتمال سرطان وجود دارد و آیا سونوگرافی امکان تشخیص سرطان را دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۶ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      با توجه به سن تان احتمال وجود سرطان خیلی کم هست با اینحال بهتر است ارزیابی کاملی از شما صورت گیرد که شامل سونوگرافی ، سیتولوژی ادراری در ۳ نوبت و در نهایت سیستوسکوپپی است.
      سیگار، آلودگی های شغلی مثل مشاغلی که با رنگ و لاستیک و مواد شیمیایی سر و کار دارند ریسک سرطان را بالا می برد. اگر دفع همراه با سوزش باشد بیشتر به نفع عفونت هست.
  • تصویر کاربر ف دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 344 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید بنده اقا هستم 28 سالمه و مجردم . نامزد دارم. به صورت اتفاقی ازمایش اسپرم دادم ولی تا بدم ازمایشگاه یه بیست دقیقی طول کشید در حال رانندگی بودم یه کم هم تکون میخورد جابجا هم میشد. الان دکتره گفت یه کم سرعتش پایین. گفت برو سوونوگرافی دادم گفت واریکوسل نداریم .. فقط ضایعه کیست داری.الان تصویر ازمایش اسپرم و سونگرافی رو واستون میفرستم. نظرتون رو بدین ولی من فقط یه بار ازمایش اسپرم دادم نمیدونم میشه جواب قطعی داد.. الان به این خاطرم که نامزد دارم هم دیگه رو خیلی دوست داریم. الان میخوام تا مطمئن نشم چیزی بهش نگم. تو رو خدا جوابمو بدین به خاطر نامزد بیشتر هستم.. ازمایش اسپرم و سونوگرافی رو واستون میفرستم. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      کیست اپیدیدم ضایعه نگران کننده و خطرناکی نیست و در آینده در سلامتی شما و باروری تان مشلی ایجاد نمی کند و نیاز به درمانی هم ندارد.
      آزمایش اسپرم تان هم حرکت اسپرم ها چندان پایین تر از نرمال نیست و بعیده که مشلکل جدی در باروری برای تان ایجام کند لذا در کل مشکل در اینده برای تان پیش نخواهد آمد.
  • تصویر کاربر سلام دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    سلام خدمت جناب دکتر.من 28سالمه یک سال پیش برحسب اتفاق توجه یه ضایعه بسیار کوچک انتهای واژنم شدم به دکتر زنان مراجعه کردم که گفتن مخاطت هست و اصلن زگیل نیست چون خیلی کوچک بود ولی یه آزمایش دادم که مشخص شد متاسفانه hpv16رو دارم دکتر بعد از آزمایش های زیادی گفت احتیاج به بیوپسی و کولپوسکوپی نیست و دو سال دیگه یه تست دیگه بده تا به رحمت آسیب نرسیده باشه و گفت به هیچ عنوان تا آخر عمر حل نخواهد شد این مشکل. بماند که چه استرس و روزای بدی رو گذروندم ولی چون فرد تحصیلکرده ای هستم به دنبال درمان های مختلف رفتم تا کار به جاهای باریک نرسه.یه رژیم غذایی مناسب و سالم بدون دود و الکل (که از قبل هم نبود) که دخل رژیمم تمام چیزهایی که سیستم ایمنی رو قوی میکنه استفاده میکنم خوابم 7ساعت در روز هست.تقریبن نیم ساعت پیاده روی در روز و مصرف سلنیوم ایمونیس قرص سیر قرص ویتامین bکمپلکس روزی از هرکدام یک عدد و در روز 2عدد قرص ahcc.قرص ahccرو 3ماهه مصرف میکنم قبلش 3ماه هم قارچ شیتاکه مصرف کردم. تا الان که یک شال از اولین صایعم میگذره میتونم بگم هیچ عودی نداشتم بزرگ هم نشدن. تعداد دونه هام 3.4تا بیشتر نیست و اندازه هاشون بینهایت کوچیک هستن و البته به هم نچسبیدن .متاسفانه بودن همین دونه ها از نظر روحی اذیتم میکنه.میخواستم ببینم کدوم روش رو بهم پیشنهاد میدین برای ازبین بردنش.من یه مدت پماد الدارا استفاده کردم که متاسفانه پوستم رو سوزوند
    و هزینه روشی که پیشنهاد میدین برای 3.4تا دونه چقدره
    و اینکه آیا یه روز وقت بگیرم از مطب.همانروز لیزر میکنید؟چون من شاغلم و مدرس دانشگاه و محقق.متاسفانه بینهایت مشغله کاریم زیاده و راهم به مطبتون دور هست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      میخواستم ببینم کدوم روش رو بهم پیشنهاد میدین برای ازبین بردنش.من یه مدت پماد الدارا استفاده کردم که متاسفانه پوستم رو سوزوند............به نظر من لیزر ورش مناسب و کم دردسر و مطمئن و سریعی هست.
      و هزینه روشی که پیشنهاد میدین برای 3.4تا دونه چقدره....................دقیق نمی تونم بگم احتمالا حدود ۵۰۰ ولی هزینه قطعی بعد معاینه مشخص می شود
      و اینکه آیا یه روز وقت بگیرم از مطب.همانروز لیزر میکنید؟..........اگر اول وقت مراجعه کنید و نیم ساعت قبلش هم کرم بیحس کننده زایلاپی زده باشید امکان لیزر در همان جلسه هست
  • تصویر کاربر سید دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    اقای دکتر سلام .تشکر دارم بخاطر همکاری ومحبت شما.
    اقای دکتر بنده 40سالم و چند مدتی بود هر ازگاهی درد بیضه داشتم ازمایش اسپرم دادم که حجم ان21وتعدادکلی ان 85میلیون است لکن غلظت ان 280H و ویسکوزیته ان (اب نرمال)ph ان77ومورفولوژی53(اب نرمال)حرکت(A(12و(b(12
    اقای دکتر با تشخیص سونو واریکوسل گرید1دارم که دکتر فروتن یزدیان فرمودند عمل نیاز ندارم ولی چند روزی هست که درد زیادی در بیَضه ها خصوصا بیضه چپ دارم.اقای دکترکیست اینتراپارانشیمال در پل فوقانی بیضه راست به دیامتر4mmمشاهده وهیدروسل ندارم و پیدیدیم هر دو طرف نمای طبیعی وtestisراست وچپ نرمال.
    اقای دکتر همسر بنده ماه پیش در هفته 6 سقط جنین داشتند.
    تصمیم داشتیم بچه دار شویم(یک فرزند7 ساله دارم)
    نظر جنابعالی بر عمل هست وایا ازمایش ایراد دار بنده از تبعات واریکوسل می باشد.
    در حال‌حاضر روزی 1قرص پنتافیل400و 2قرص فلوکیم200 و1 قرص تقویتی ول من واقرص گاباکیم300مصرف میکنم
    خواهشا مرا راهنمایی فرمایید.با تشکر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      البته با یکبار آزمایش معمولا نتیجه گیری نمی کنند و نیاز به تکرار آزمایش هست. با توجه به اینکه قطر وریدی زیر۳ میلی متر هست لذا درمان واریکوسل کمکی به بهبود وضعیت اسپرم و باروری نمی کند مگر اینکه در معاینه درجه واریکوسل متفاوت با اونچیزی باشد که در سونو نوشته و اگر اینطور بود حتما جناب آقای دکتر فروتن به این موضوع اشاره می کرد.
  • تصویر کاربر عباس دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 343 مشاهده پرسش
    من مشکل زود انزالی دارم که خیلی دارم عذاب می کشم میترسم زندگیم به هم بخوره دوازده ساله ازدواج کردم همسرم دیگه داره اعتراض میکنه خیلی نگرانم لطفا راهنماییم کنید آیا این بیماری درمان میشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت دائمی و روزانه یک عدد یا اینکه 6 ساعت قبل از نزدیکی)، می توان آن را کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر reihan پنجشنبه ۱۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 771 مشاهده پرسش
    سلام من خانم مجرد هستم با سي سال سن كه داراي ميوم در بخش شكمي رحم ميباشم دوره هاي بسيار دردناك داشته و خستگي مفرط با مراجعه به دكتر اين ها را دليل ميوم نميداند از شما سوال داشتم ايا براي بارداري مشكل ايجاد ميشود و ايا دوره. هاي دردناكم و خستگي از علل ميوم ميباشد با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      سوال شما در حیطه تخصصی متخصص زنان می باشد
  • تصویر کاربر امیرحسین دوشنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 541 مشاهده پرسش
    سلام
    من 19 سال سن دارم و میخواهم بدانم آیا سایز آلت در حالت شل 5 و در حالت نعوظ 13 سانت نرمال است یا نه؟ اگر نه روشی برای افزایش سایز معرفی نمایید.
    بنده از مشکل زود ارضایی نیز رنج میبرم. آیا به خاطر خود ارضایی میباشد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      13 نرمال هست و زود ارضایی ارتباطی با خودارضایی ندارد
  • تصویر کاربر امیر سه شنبه ۱۹ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 500 مشاهده پرسش
    سلام. در پاسخ به سوالت افراد مختلف فرموده اید که آلت اکثر افراد انحراف (بیشتر به سمت چپ) دارد و اگر در رابطه مشکلی ایجاد نکند (زاویه ی کمتر از 30 درجه) نیازی به عمل جراحی ندارد. دستگاهی به نام device extender در سایت ها تبلیغ می شود که ادعا می کنند می تواند: 1- طول و قطر آلت را زیاد کند. 2- انحراف آلت را کم کند یا از میان ببرد.
    آیا به نظر شما این دو ادعا صحیح است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۹ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      تاثیرش خیلی کم هست و خیلی اوقات بی تاثیر
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۲۳ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 749 مشاهده پرسش
    باسلام. دکتر من به دستور شما دستگاه وکیوم گرفتم اما روش استفاده از اون رو بلد نیستم اگر ممکن برام روش کار با وکیوم رو برام بفرستین. من مشکل کوچکی آلت دارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۳ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      روش استفاده از وکیوم را در سایت گروه مهندسی پزشکی همراه مطالعه کنید و اگر نبود با کارشناسان آن مشورت نمائید فقط یادتان باشد زیاده روی نکنید چون کشش زیاد آسیب می رساند
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط