علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر میلاد دوشنبه ۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 22637 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    ۲۲ سالمه و مرد هستم پنج ماه پیش ادرارم رنگ مایل به قرمز خیلی کمرنگ بود دیگه اینجور نشدم تا دیروز که دو دفه صبح و عصر بعد ادرار چند قطره خون اومد و همون لحظه سوزش کمی داشتم صبحش .دوثانیه وسط ادرار ادرارمو نگه داشتم یه لحظه ادرارم قرمز شد بعد ادرارم دو سه قط خون اومد گفتم شاید به خاطر اون باشه .چند تا رگ بغل تخم چپم احساس میکنم بزرگتر شدن فقط وقتی دست میزنم این تصورو دارم با نگاه کردن معلوم نیس شایدم از اول اینجور بوده حساس شدم
    هیچ جای دیگمم درد نمیکنه
    امروزم بعد ادرار خون نیومد
    میانگین خود ارضاییم سه روز یه بار با استفاده از شامپو بوده ممکنه به خاطر اون باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ تیر ۵( 6 روز پیش)

      سلام‌

      مشکل جدی نیست و احتمالا بخاطر خودارضایی است و‌ و با ترک ‌آن‌ بتدریج‌ برطرف می شود. در حالت کلی چند قطره خون بعد از ادرار می تواند نشانه ی بیماری های زیر باشد:

       

      ۱. عفونت مجاری ادراری یا پروستات
      اگر خون همراه با سوزش ادرار، تکرر ادرار، احساس فوریت یا درد در ناحیه‌ی زیر شکم باشد، احتمال عفونت مجاری ادراری یا التهاب پروستات در جوانان (پروستاتیت) مطرح است.

      ۲. سنگ کلیه یا مثانه
      اگر همراه با درد شدید پهلو یا کمر که به کشاله‌ی ران تیر می‌کشد، تهوع یا بی‌قراری باشد، احتمال وجود سنگ در کلیه، حالب یا مثانه وجود دارد. سنگ‌ها هنگام حرکت به بافت آسیب می‌زنند و باعث خونریزی می‌شوند.

      ۳. بزرگی خوش‌خیم پروستات (BPH)
      در مردان میانسال و مسن، اگر همراه با مشکل در شروع ادرار، باریک شدن جریان ادرار، تکرر ادرار شبانه یا احساس تخلیه‌ی ناقص باشد، بزرگی پروستات می‌تواند علت قطرات خون باشد.

      ۴. التهاب یا آسیب مجرای ادرار (اورتریت)
      اگر اخیراً سونداژ شده‌اید، فعالیت جنسی پرفشار داشته‌اید یا ترشح غیرطبیعی از مجرا دارید، ممکن است التهاب یا آسیب مجرای ادرار علت باشد.

       

      ۵. موارد جدی‌تر (تومور مثانه یا کلیه)
      اگر خون بدون هیچ درد یا علامت دیگری دیده می‌شود (هماچوری بدون درد)، به‌خصوص در افراد بالای ۵۰ سال یا سیگاری‌ها، حتماً باید بررسی شود، چون می‌تواند نشانه‌ی اولیه‌ی تومور مثانه یا کلیه باشد. این مورد را نباید نادیده گرفت.

    2. تصویر کاربر میلاد یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      نیاز به گرفتن عکس از مثانه و کلیه نیس؟؟
      اخه دوتا دکتر دیگه همین حرفارو گفتم یکیشون فقط گفت سونوگرافی مثانه و کلیه و سیستوسکوپی انجام شود
      یکی دیگشونم گف احتمالا عفونته آزمایش ادرار بدید اگرم نگران هستید سونوگرافی کلیه و مثانه
      قرص اینا نیاز نیس مصرف کنم؟؟
      نگران سرطان و غده نباشم یعنی؟؟چند روزه آب از گلومم پایین نمیره انقد استرس دارم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سرطان در سن 22 سالگی بسیار بعید هست البته اگر ارزیابی شوید ارجح هست ترجیحا سونوگرافی کفایت می کنه و نیازی به سیستوسکپی نیست اونم از بابت سنگ. بحث عفونت هم چون علائم دیگری ندارید خیلی بعیده

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر بهرام یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 618 مشاهده پرسش
    سلام
    آقای دکتر یک برجستگی قرمز رنگ روی آلتم پدیدار شده که خارش و درد ندارد.(عکس های 1و2و3)

    در قسمتی دیگه از آلتم یه برجستگی ریز قهوه ای هست که تو عکس 4 دورش خط کشیدم (عکس 4)

    اقای دکتر از بچگی یک لکه تیره روی سر آلتم وجود دارد که با مطالعه اینترنت نگران آن شدم (عکس5)

    اقای دکتر میشه بگید هر کدوم از اینها؛

    1.چیه و چرا ایجاد شدن؟

    2.آیا مسری هستن؟

    3.ایا ناشی از بیماری یا عفونت هستن؟

    4.چجوری میتونم از بین ببرمشون؟

    5.ایا بین اینها زگیل تناسلی،تبخال تناسلی،یا سایر بیماری های منتقله جنسی وجود دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      ۱) سه عکس اول  غدد فوردایس هستند که کمی ملتهب شدند عکس ۴ فیبروم هست عکس پنج نوعی هایپرپیگانتاسیون پوسته هیچکدام خطری ندارند و درمانی نمی خواهند و علت خاصی هم ندارند

      ۲) خیر

      ۳) خیر

      ۴) لزومی نداره از بین ببری

      ۵) خیر

  • تصویر کاربر Kati یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 342 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر این قرمزی ها که نه سطح نه لمس میشن نه خارش چی هستن زگیل یا تبخال هستن ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام‌

      نه تبخال هستند نه زگیل بیشتر به حساسیت ‌پوستی میخوره

  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 618 مشاهده پرسش
    سلام
    من یه مدتی هست فقط احساس سوزش جزئی در نوک سوراخ التم دارم .
    چرک ندارم . هنگام ادرار درد ندارم همه چی عادی هستش
    ولی نوک سوراخ التم قمست پایینش یه سوزش کمی داره .
    دقیقا دهنه پایین سوراخ الت .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      پماد هیدروکورتیزون چشمی هر شب بزنید ۲ هفته

  • تصویر کاربر سلیم یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 475 مشاهده پرسش
    سلام دکتر عزیز
    من چند وقتی هست که بعد از انزال در مایع منی خود تکه های ژله ای به رنگ زرد کمرنگ می‌بینم البته این حالت برای زمانی است که بعد از چند روز که انزال ندارم اتفاق می افتاد اما زمانی که مثلاً یک یا دوروز زمان می گذرد این حالت نیست
    ممنون از راهنمایی شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      به نظرم غیرطبیعی نمیاد ولی برای اطمینان می توانید آزمایش منی بدهید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 540 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط