علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۱۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 328 مشاهده پرسش
    حدود 4 سال پیش به طور خیلی ناگهانی دچار تکرر ادرار شدم و به پزشک مراجعه کردم. در مرحله اول سونوگرافی مثانه و پروستات بعلاوه آزمایش خون و ادرار و PSA داده شد. سونوگرافی طبیعی، ابعاد پروستات حدود 30cc و رزیدیو منفی و PSA حدود 4.5 و ratio حدود 10% و مختصری wbcو کشت ادرار منفی بود. دو هفته سیپرو مصرف کرده و مجددا تست PSA داده و تغییری مشاهده نشد. آزمایش های 3 مرحله ادار همراه با ماساژ پروستات و آزمایشات mycoplasma, Ureaplasma منفی بود. مجددا با آنتی بیوتیک دیگر (نامش خاطرم نیست ) ادامه درمان داده شده تغییری در نتایج PSA , ratio مشاهده نشد. سونوگرافی ترانس رکتال انجام شده مختصری التهاب مشاهده شدو پیشنهاد بیوبسی داده شده که نمونه 12 تایی انجام گرفته همه intact بود. بعد از 6 ماه مجددا آزمایش PSA انجام شد که مثل قبل حدود 4.5 بود با ratio 9%. آز آنجا که دکتر معالج تصمیم به بیوبسی مجدد داشت، درمان را در آن مقطع متوقف کردم!
    در تابستان گذشته جهت باروری همسرم به مرکزی جهت IVF مراجعه کرده که در آزمایش اسپرم مقدار WBC حدود 5 میلیون بود که با مصرف 4 هفته ای آنتی بیوتیک ، شل کننده وویتامین E به 3 میلیون کاهش پیدا کرد. مقدار اسپرم و حجم و سلامت آنها کفایت لازم را داشت.
    سال گذشته مجددا آزمایشات PSA را تکرار کردم که نتایج به شرح ذیل می باشد
    2/94 PSA 6.5 ratio 7.8%
    3/94 PSA 6.75 ratio 7% (بعد از مصرف آنتی بیوتیک Co-trimoxazole برای 1 ماه)
    12/94 PSA 7.6 ratio 9%
    2/95 PSA 6.1 ratio 11% بعد ازمصرف آنتی بیوتیک Co-trimoxazole برای 1 ماه
    Blood trace in Urine, bacteria few in microscopy analysis but culture negative
    پزشک معالج در خواست بیوپسی رکتال داده است.

    - سن 49 سال
    - دارای فرزند 14 ساله
    - واریکسل مختصر در سمت چپ از دوران جوانی و بدون درد
    - دبی ادرار مناسب و شروع با کمی تاخیر
    - بعضا هنگام انزال سوزش وجود دارد
    -بعضا بعد از ادرار سر آلت مختصری سوزش دارد
    - خانواده پدری بزرگی خوش خیم پروستات داشته (پدر 84 سال)
    سپاسگزار خواهم شد اگر نظر تخصصیتان را بدانم و آیا انجام بیوپسی دوم ضرورت دارد یا نه. لطفا راهنمایی نمایید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من هم بهتر است بیوپسی انجام شود
    2. تصویر کاربر علی شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      با سپاس از پاسختان
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مرتضی شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 555 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر محترم
    حدود دو هفته دردی در بیضه سمت چپم احساس کردم که بعد از 5 روز به دکتر عمومی مراجعه کردم و تشخیص دکتر بیماری اپیدیدمیت بود علائم بیماری من درد بیضه چپ هس که البته خود بیضه دردنداره پشت بیضه یک زائده هس که موقع لمسش در تمام محتویات کیسه و همزمان در مثانه خودم احساس میکنم شکل و اندازه بیضه هام عادیه و موقع ادرار هم مشکلی نداره . الان 10 روز هس دارو استفاده میکنم که تا زمانی که از دارو استفاده میکنم خیلی راحتم ولی اگه قرصامو یادم بره بازم درد دارم . داروهام قرص مترونیدازول و قرص پردنیزولون و قرص نوافن هس که روزی 3 بار باید استفاده کنم . روز اول هم برام دو تا امپول دیکلوفناک و بتامتازون تجویز کرد . سوال من اینکه ایا باید داروهامو ادامه بدم یا باید به متخصص برم و ... البته من خیلی مترسم که مشکل خاصی داشته باشم
    لطفا مرا راهنمایی کنید
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک متخصص مراجعه کنید
  • تصویر کاربر اکرم شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 275 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت آقای دکتر جباری.وقت بخیر .خدا قوت
    آقای دکتر در سن بالا ازدواج کردم شوهرم از همسر اولش 2 بچه داره.ولی حدودا 5 سال که بیماری دیابت گرفته و به گفته خودش از اون موقع تا حالا در موقع نزدیکی آب منیش نمیاد من شیراز تحت نظر دکتر نازایی هستم و قراره که ماه آینده IVF کنم در مورد مشکل شوهرم که حتی یه قطره آب منیش نمیاد هم صحبت کردم و هیچ جوابی نگرفتم از شما راهنمایی میخوام که اگه من قبل از IVF بخوام راجع به ضعیف نبودن اسپرمهای شوهر اطلاع پیدا کنم راهی براش هست و یا دارویی که تقویت کننده باشه تا بتونیم عمل IVF رو انجام بدیم نگرانم که تا روز عمل متوجه ضعیف بودن یا نبودن اسپرمهاش چیزی متوجه نشم بعد روز عمل بهم بگن و دوباره نوبتم رو از دست بدم. تو رو خدا بهم کمک کنید . راه صحیح رو بهم نشون بدین .
    خیلی خیلی متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      نیازی به ازمایش همسرتان نیست و خود مرکز ناباروری اسپرم های قوی و سالم را برای IVF انتخاب می کنند
  • تصویر کاربر علی شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 294 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید اقا دکتر من جوان 23سالمه چاق هستم و وزنم 120 کیلو هست اندازه التم9 سانت هست می خواستم بدانم برای افزایش ان راهی هست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      لاغر کنید
  • تصویر کاربر رحمان شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    باسلام
    در صورت ممانعت و جلوگيري از خروج مايع اسپرم و مني از بدن پس از انزال چه مشكلاتي بوجود خواهد امد ؟

    و آيا پس از آن ايجاد درد خفيف در نواحي بيضه ها در روزهاي بعد امري عادي است ؟

    متشكر مي شوم اگر كمي درباره اين موضوع توضيح دهيد،چراكه اطلاعات چنداني دراين باره در سطح اينترنت يافت نميشود
    تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۰ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      در کل مضر هست ولی امکان توضیح بیشتر از این طریق نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط