علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر ن.م دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 247 مشاهده پرسش
    سلام..همسر من به التهاب پروستات دچار شده و این اتفاق مصادف شده با روزهای اول ازدواج ما میخواستم بدونم ایا رابطه جنسی با وجود بیماری ایشان ضرر دارد چه برای من چه برای خودش.. ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      خیر ضرری ندارد گرچه با کاندم بهتر است
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 303 مشاهده پرسش
    آقای دکتر سلام.
    ۲۹ سال دارم و یک سال و نیم پیش یه رابطه پر خطر با یکی که نمیشناختم داشتم. اون موقع از زگیل تناسلی هیچ اطلاعاتی نداشتم تا چند وقت پیش توی سایت ها در موردش به صورت اتفاقی مطالبی خوندم. اون خانم در ظاهر هیچ علائمی از زگیل تناسلی نداشت. از اونجایی که ممکنه ناقل بدون علامت بوده باشه نگرانم نکنه به من ویروس رو منتقل کرده باشه. زن هم دارم. نه من نه خانمم هیچ علایمی از زگیل تناسلی نداریم. ولی نگرانم در من ویروسش وجود داشته باشه و به خانمم منتقل کرده باشم. و همچنین ممکنه از نوع پر خطر باشه. چکار کنم از این نگرانی در بیام.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      فقط توصیه می نم همسرتان معاینه شده و تست پاپ اسمیر و HPV PCR انجام دهند و اگر منفی بود نگرانی دیگری نداشته باشید
  • تصویر کاربر امید دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید . اقای دکتر من 26 سالمه 8 سال پیش چند سری دارو مصرف کردم بعد داروها بیضه هام روز به روز کوچکتر شدن . طوری که سایزشون الان یک پنجم گذشته است . میخواستم بپرسم ایا مشکل من درمان میشه یا نه ؟ ممنون میشم کامل راهنمایی کنید . با تشکر .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر الهام چهارشنبه ۹ تیر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 345 مشاهده پرسش
    آقای دکتر شما چه آزمایشگاهی را برای تست اچ پی وی پیشنهاد می کنید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      آزمایشگاه دنا یا پرتو لب
    2. تصویر کاربر الهام دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      با درود آقای دکتر من رفتم آزمایشگاه برای hpv dna نمونه را توسط چوبهابی که مثل گوش پاک کن گرفت آیا کافی است و گرفتن ترشحات برای تشخیص اچ پی وی با آن کفایت میکند و بعضی آزمایشگاه ها فقط از دهانه رحم می گیرند آیا امکان ندارد کسی فقط واژن بزند و دهانه رحم نزند؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۹ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بهتر است از نواحی مختلف نمونه گرفت اگرچه امکان نمونه گیری از کل سطح داخلی واژن میسر نیست
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 261 مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده سی و سه سال سن دارم مدت هفده روز دارم روزه میگیرم دیشب سحر در انتهای ادرار خود خون دیدم گاه لخته هم داشت، الان مدت دوروز میباشد که این وضع وجود دارد، بعد از افطار که بدنم کمبود آب ندارد این وضع مشاهده نمی شود، هیچ گونه درد یا ناراحتی خاصی هم ندارم،ممنون ميشم بنده را راهنمایی بفرماید.
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ تیر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط