اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مصطفی یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 479 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من 29 سالمه و مجرد وقبلا زیاد خودارضایی میکردم چندتا سوال داشتم . 1- مشکل عدم نعوظ دارم یعنی با تحریک به خودارضایی دیر به نعوظ میرسم حدودا دو هفته ای میشه و موقه ای که به نعوظ میرسم زود ارضا میشم خواستم ببینم این عدم نعوظه یا زودانزالیه ؟ دلیلش چی میتونه باشه ؟
    2- من قبلا تمرینات کششی برای آلتم انجام میدادم الان متاسفانه رگ آلتم خیلی سفت شده یعنی با اینکه التم شول هستش رگه پیداست و یکم درد میکنه آیا درمانی داره ؟
    3- بیضه چپم یذره کوچیکتره و مثل بیضه راستم سفت نیستش و احساس میکنم بیضه چپم رگاش بیشترن ممکنه واریکوسل باشه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      اختلال نعوظ هست

      درمانی نداره معمولا با گذشت زمان بهتر میشه

      بله ممکنه واریکوسل باشه

  • تصویر کاربر مهشید یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 369 مشاهده پرسش
    سلام
    چند وقتیه یه ضایعه ای بر روی بالای آلت تناسلیم ایجاد شده درد و خارش ندارم
    قبلا رابطه ی سطحی داشتم ولی شریک جنسیم علائمی نداشته و تعداد این ضایعه از ۲هفته ای که دیدم زیاد نشده و همین هستش
    آیا زیگیله؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      زگیل نیستند طبیعیند

  • تصویر کاربر پرهام یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 496 مشاهده پرسش
    سلام.24سالم هست. یکماه پیش به دلیل اختلال نعوظ رفتم دکتر. آزمایش سونو گرفتن و مقداری دارو دادن بهم. موقع مصرف دارو تقریبا بهبود پیدا کرده بودم ولی به دلیل معده درد نتونستم داروهارو مصرف کنم و دوباره حالت قبل بهم دست داده. در هنگام رابطه نعوظ دارم ولی قبل از دخول آلتم شل میشه و بعد از گذشت چند دقیقه همسرم بهم دلداری میده دوباره درست میشم ولی انزال زود رس دارم و بیضه راست هم کمی درد میکنه در جواب سونو میکرولیتیازیس بیضه مشاهده شده آیا میتونه برای من خطرناک باشه و به زندگی زناشویی آسیب وارد کنه یا خیر، راه درمانی هست براش یا خیر. ممنون میشم جواب کامل و صحیح بهم بدید
    1. تصویر کاربر پرهام یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      دکتر جواب سونوگرافی و داروهارو هم در فایل پیوست ارسال کردم خدمتتون
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      اختلال نعوظ‌ در سن شما بدلیل استرس هست و دارویی نیاز ندارید و فقط رفع استرس و تمرکز و پرهیز از خودارضایی باعث بهبود شرایط شما میشه 

      میکرولیتیازیس مشکلی برای شما ایجاد نمی کنه و‌خطر نداره و درمان هم ندارد

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 619 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر
    میخواستم بپرسم از خدمتتون یورتروتومی یا دیلاتاسیون های چند باره، مربوط به تنگی بخش جلویی آلت، باعث کجی آلت میشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      ممکنه

    2. تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      در چه صورت جناب دکتر
      اگر اصولی هم انجام بشه احتمالش هست؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      خیر اگر اصولی انجام شود این اتفاق نمی افتد

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر هادی یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 520 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من واکسن گارداسیل تهیه کردم برای تبخال تناسلی در مردان ایا تاثیر داره ممنون میشم اگه جواب بدین🙏
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      گار اسیل برای پیشگیری از ابتلا به زگیل تناسلی در مردان و زنان هست و تاثیری در تبخال تناسلی ندارد

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط