اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر میلاد دوشنبه ۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 22149 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    ۲۲ سالمه و مرد هستم پنج ماه پیش ادرارم رنگ مایل به قرمز خیلی کمرنگ بود دیگه اینجور نشدم تا دیروز که دو دفه صبح و عصر بعد ادرار چند قطره خون اومد و همون لحظه سوزش کمی داشتم صبحش .دوثانیه وسط ادرار ادرارمو نگه داشتم یه لحظه ادرارم قرمز شد بعد ادرارم دو سه قط خون اومد گفتم شاید به خاطر اون باشه .چند تا رگ بغل تخم چپم احساس میکنم بزرگتر شدن فقط وقتی دست میزنم این تصورو دارم با نگاه کردن معلوم نیس شایدم از اول اینجور بوده حساس شدم
    هیچ جای دیگمم درد نمیکنه
    امروزم بعد ادرار خون نیومد
    میانگین خود ارضاییم سه روز یه بار با استفاده از شامپو بوده ممکنه به خاطر اون باشه؟
    1. تصویر کاربر میلاد شنبه ۶ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      چند روز پیش بعد ارضا شدن سر آلتو رو به آب گذاشتم به خاطر اون فشار نیست؟ این مدت کرونا همش با الکل گوشی پاک کردم روزی ۴۰بار دست شستم. خیلی حرص و جوشم میخورم معمولا
      دو ماه پیش ۴۰ روزیم ناشتا سوربیتول با آب قاتی کردم خوردم دکتر پوست رفتم
      ده روز پیش دو سه روز پلانک رفتم به شکمم مقداری فشار اومد. تورو خدا چیکار کنم خیلی نگرانم ممکنه سرطان با غده باشه یا مسّله جدی باشه؟؟
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام‌

      مشکل جدی نیست و احتمالا بخاطر خودارضایی است و‌یا ترک ‌آن‌بتدریج‌برطرف می شود

    3. تصویر کاربر میلاد یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      نیاز به گرفتن عکس از مثانه و کلیه نیس؟؟
      اخه دوتا دکتر دیگه همین حرفارو گفتم یکیشون فقط گفت سونوگرافی مثانه و کلیه و سیستوسکوپی انجام شود
      یکی دیگشونم گف احتمالا عفونته آزمایش ادرار بدید اگرم نگران هستید سونوگرافی کلیه و مثانه
      قرص اینا نیاز نیس مصرف کنم؟؟
      نگران سرطان و غده نباشم یعنی؟؟چند روزه آب از گلومم پایین نمیره انقد استرس دارم
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سرطان در سن 22 سالگی بسیار بعید هست البته اگر ارزیابی شوید ارجح هست ترجیحا سونوگرافی کفایت می کنه و نیازی به سیستوسکپی نیست اونم از بابت سنگ. بحث عفونت هم چون علائم دیگری ندارید خیلی بعیده

    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر بهرام یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 613 مشاهده پرسش
    سلام
    آقای دکتر یک برجستگی قرمز رنگ روی آلتم پدیدار شده که خارش و درد ندارد.(عکس های 1و2و3)

    در قسمتی دیگه از آلتم یه برجستگی ریز قهوه ای هست که تو عکس 4 دورش خط کشیدم (عکس 4)

    اقای دکتر از بچگی یک لکه تیره روی سر آلتم وجود دارد که با مطالعه اینترنت نگران آن شدم (عکس5)

    اقای دکتر میشه بگید هر کدوم از اینها؛

    1.چیه و چرا ایجاد شدن؟

    2.آیا مسری هستن؟

    3.ایا ناشی از بیماری یا عفونت هستن؟

    4.چجوری میتونم از بین ببرمشون؟

    5.ایا بین اینها زگیل تناسلی،تبخال تناسلی،یا سایر بیماری های منتقله جنسی وجود دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      ۱) سه عکس اول  غدد فوردایس هستند که کمی ملتهب شدند عکس ۴ فیبروم هست عکس پنج نوعی هایپرپیگانتاسیون پوسته هیچکدام خطری ندارند و درمانی نمی خواهند و علت خاصی هم ندارند

      ۲) خیر

      ۳) خیر

      ۴) لزومی نداره از بین ببری

      ۵) خیر

  • تصویر کاربر Kati یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 337 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر این قرمزی ها که نه سطح نه لمس میشن نه خارش چی هستن زگیل یا تبخال هستن ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام‌

      نه تبخال هستند نه زگیل بیشتر به حساسیت ‌پوستی میخوره

  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 610 مشاهده پرسش
    سلام
    من یه مدتی هست فقط احساس سوزش جزئی در نوک سوراخ التم دارم .
    چرک ندارم . هنگام ادرار درد ندارم همه چی عادی هستش
    ولی نوک سوراخ التم قمست پایینش یه سوزش کمی داره .
    دقیقا دهنه پایین سوراخ الت .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      پماد هیدروکورتیزون چشمی هر شب بزنید ۲ هفته

  • تصویر کاربر سلیم یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 468 مشاهده پرسش
    سلام دکتر عزیز
    من چند وقتی هست که بعد از انزال در مایع منی خود تکه های ژله ای به رنگ زرد کمرنگ می‌بینم البته این حالت برای زمانی است که بعد از چند روز که انزال ندارم اتفاق می افتاد اما زمانی که مثلاً یک یا دوروز زمان می گذرد این حالت نیست
    ممنون از راهنمایی شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      به نظرم غیرطبیعی نمیاد ولی برای اطمینان می توانید آزمایش منی بدهید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۱ خرداد ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط