اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مازیار یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 216 مشاهده پرسش
    .:
    سلام خسته نباشید دکتر. من حقیقتش برای این موضوع خجالت میکشم به دکتر مراجعه کنم. یه سری دونه های سفید ردیفی در نزدیکی سر الت هست ک خیلی منو اذیت کرده میخوام از شرشون خلاص شم. خیلی ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    2. تصویر کاربر مازیار جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      فرستادم خیلی ممنون ازتون
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۳ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      چند وقته این ضایعات رو دارید؟
      سوزش و خارش هم دارند؟
      سکس به غیر از همسر داشته اید؟
      چند سال دارید؟
      سابقه بیماری دارید؟
    4. تصویر کاربر مازیار شنبه ۲۳ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      تقریبا 3یا 4 ماهی میشه که هست اول خیلی کوچیک تر بود .ولی الان خارش هم داره. سکس بجز همسر خودم نداشتم .سن خودم 20 هست سابقیه بیماری نداشتم تابحال
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۳ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات در عکس خیلی شبیه به زگیل تناسلی است لذا برای مطمئن شدن نیاز به معاینه ی حضوری و در صورت باقی ماند شک در تشخیص، نمونه برداری و آزمایش هست. اگر زگیل تناسلی باشد روش های متعددی برای درمان هست مثل درمان با محلول پودوفیلین یا ورومال در منزل و یا درمان با لیزر توسط پزشک
    6. تصویر کاربر مازیار یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      دکتر بنظر شما اول همین محلول رو امتحان کنم یا به پزشک؟محلول ورومال یا پودوفیلین رو از داروخانه هم میشه تهیه کرد؟باسپاس فراوان
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر ساسان جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر . متاسفانه بنده چندین سال درگیر خود ارضایی بوده ام . تقریبا از 15 سالگی و الان 19 ساله ام . در اکثر مواقع مانع نزول شدم . حدود 1 تا 2 بار در هفته انجام میدادم و اکنون به طور جدی قصد ترک آن را دارم . دو سه روزی است که در ناحیه مقعد و لگن به طور موقتی دچار درد میشوم . میخواستم بدانم ربطی به بیماری های پروستات دارد ؟ و اگر انجام ندهم این درد موقتی از بین می رود ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر نازنین جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 228 مشاهده پرسش
    سلام دکتر من بعد از رابطه باهمسرم پایین واژنم وداخل زگیل تناسلی گرفتم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      توصیه هایی که برای کنترل زگیل تناسلی و کاهش میزان عود و در بعضا ریشه کنی آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
  • تصویر کاربر سامان جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام. یك هفته پیش هنگام تراشیدن موهای زاید بالای ناحیه تناسلیم متوجه خونریزی کمی شدم که بعلت تماس تیغ با سه عدد دانه کوچک در آن ناحیه بود. پس از مراجعه به 2 ارولوژیست، به مبتلا بودنم به زگیل تناسلی پی بردم. با توجه به مجرد بودنم اولا بسیار گیج و مضطرب شده ام چون با این اوصاف همسر آینده ام هم حتما آلوده خواهند شد. در این مورد چاره چیست؟ ثانیا، با توجه به وجود انواع مختلف ویروسHPV، چه نوع آزمایشی را باید انجام دهم تا نوع ویروس مشخص شود؟ آزمایش خون یا آزمایش از زایده های زگیلی؟ ثالثا، اکثر پزشکان ایرانی طبق آنچه در سایت های اینترنتی مشاهده کردم، بهترین روش درمانی را کرایوتراپی معرفی کردند و شما جزو معدود پزشکانی هستید که لیزر درمانی یا سوزاندن را پیشنهاد می‌کنید به دلیل آنچه مخالفان این روش خطر بخارات متصاعده از سوزاندن امکان آلودگی حنجره می دانند. ممنون می‌شوم از پاسخگویی حضرت عالی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر Mehran یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 363 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان
    آیا در فتق کشاله ران باسن درد میکنه یا خیر ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    2. تصویر کاربر Mehran شنبه ۲۳ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      دکتر جان سلام
      این درد کمر و کشاله ران و باسن چپ مال چی هست ممنونم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۳ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      احتمالا برای دیسک کمر یا مشابه آن هست با متخصص مغز و اعصاب مشورت کنید
    4. تصویر کاربر Mehran یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      ممنونم دکتر جان به خاطر زحماتی که بهت میدم
      من حدودا چند سالی خود ارضای کردم‌ ولی الان کنار گذاشتم الان وقتی ارضا میشم منی که خارج میشه از الت تناسلیم پرش نداره همینجوری میریزه
      مشکل چیه
      تشکر
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      با ورزش عضلات کف لگن و بالا بردن میل و شهوت جنسی پرش بهتر می شود
    6. تصویر کاربر Mehran یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      آیا مشکل خاصی پیش نیومده
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۴ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      خیر
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱۶ شهریور ۵ تعداد بازدید: 763 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط