اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر هادی سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 224 مشاهده پرسش
    یک ماه دیگه دارم ازدواج میکنم با نامزدم هیچ رابطه جنسی نداشته ام و ایشون مطمئن هستم مشکلی ندارن.حالا بعد از اینکه اینها را لیزر کردم برای اینکه به همسرم سرایت نکنه چه اقداماتی باید انجام بشه. من به ایشون گفتم تحت هر شرایطی واکسن را بزنند.اگر دوز اول واکسن را بزنند و من هم تا آن موقع لیزر کرده باشم ایا میشه شب عروسی نزدیکی کرد یا خیر؟ و سوال بعدی اینکه چه خطری من را تهدید میکنه.لازم هست نمونه را برای تعیین نوع یا انواع ویروس اچ پی وی به ازمایشگاه ببرم؟ و اینکه برای خودم واکسن لازم هست بزنم برای پیشگیری از انواع دیگه ویروس؟ جالبه که بعد از ۱۰ سال که مرتب هم با تیغ اصلاح میکردم زیاد نشدند و همونطور باقی ماندند.و پیش چند تا دکتر رفتم ۳ تاشون گفتن که زگیل نیست چون درونش مو روییده و فقط یکی گفتن که زگیله.ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      بایستی قبل از نزدیکی ۳ دوز را بزنند
      واکسن ۹۰ درصد ایمنی ضد زگیل تناسلی ایجاد می کند
      خطری شما را تهدید نمی کند
      نیازی به تعیین تیپ در آقاین نیست
      برای افراد متاهل واکسن توصیه نمیشه بسرطی که نخواهند با کس دیگری بجز همیر باشند
  • تصویر کاربر نازنین سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 260 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید . من سه سال پیش درگیر زگیل تناسلی در ناحیه معقد شدم که به داخل وقعد نفوذکرده بود و تحت درمان قرار گرفتم و دو ماه بعد خوب شدم در کمسیون پزشکی که برای من تشکیل شد به من گفتند که باید واکسن گارداسیل را بزنم . فقط یک نوبت . الان بعد سه سال هیچ زگیل به من نزده متاسفانه جواب پی سی ار ان زمان را نه من دارم و نه آزمایشگاه . اقای دکتر بشدت ترسیدم و امیدوارم جواب سوال های من را شما بدهید چند بار میخواستم خودکشی کنم چون چند روزیست بشدت ترسیدم . و اگر می‌دانستم این اتفاق می‌افتد شاید هیچگاه دست با رابطه غیر مشروع نمیزدم . ۱_ ایا من میتوانم ازدواج کنم ؟ چون من خواستگار دارم و نمیدانم چکار کنم ..۲_ امکان برگست و عود وجود دارد ؟ ۳_ دکتر به من میگوید که واکسن گارداسیل را سه نوبت بزنم . الان باید از دوز صفر شروع کنم ؟؟؟ یا از دوزه اول چون یکی قبلا زدم ؟ و ایا سرطان میگیرم و میمیرم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      ۱) بله
      ۲) با توجه به گذشت سه سال از عدم عودش احتمال برگشت نزدیک به صغر هست بویژه اگر زیر سی سال دارید
      ۳) بله از دوز صفر شروع کنید
      ۴) خیر سرطان نمی گیرید
    2. تصویر کاربر نازنین دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      خیلی ازتون ممنونم
    3. تصویر کاربر نازنین دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      ۲۶سال دارم
    4. تصویر کاربر نازنین دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      و یکسوال دیگر امکان این هست از داخل روده انتهای مقعد ... تکثیر پیدا کند و من نفهمم و به بیرون راهی پیدا نکند .و دیپاره های روده را تحت تاثیر قرار دهد ؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      معمولا توصیه به رکتوسکوپی در افرادی که زگیل مقعدی داشته اند می شود
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 289 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان خسته نباشید
    بنده عفونت بیضه داشتم(مقاربتی نبوده)
    درمانش کردم...
    حدود پنج ماه است که از دمانم می گذرد.
    زمانی که سر پا کار میکنم یا راه میروم حالت ناخوشی در بیضه دارم و بیضه هایم همچنان سفت است(واریکوسل ندارم)
    ازمایش من منفی است(عفونت ندارم).
    این ناخوشی دلیلش چیه؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      گاه سفتی و التهاب ناشی از عفونت بیشتر می ماند و گاه دائمی است. توصیه می کنم سونوگرافی مجدد انجام دهید
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 294 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر وقت بخیر
    حدود دو ماهی میشه که روی آلت تناسلی بنده(ختنه گاه و اطراف آن) ضایعه ای پوستی شبیه جوش به وجود اومده خواستم ببینم آیا احتیاجی به درمان دارد یا نه؟ اینم عکسش
    1. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      اینم عکس
    2. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      اولی
    3. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      ببخشید عکس ها سخت ارسال میشه
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      نیازی به درماندنیست و‌خطرناک هم نیست بیشتر بدلیل بافت پوست تان و خشکی ان هست
      شامپو بچه برای شستن در حمام برای ناحیه تناسلی بزنید و پماد اوسرین هم برای سه ماه استفاده کنید تا کمی بهتر شود
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر مهسا دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 289 مشاهده پرسش
    سلام. 20سالمه و چندوقت احساس خارش داخل واژن داشتم .واسم سوال شد و واسه همین نگاه کردم با اینه و متوجه ضایعات پرز مانند داخل لبه های مهبل شدم.
    ترسیدم که زگیل تناسلی باشند ولی با توجه به تحقیقات و عکسایی که دیدم بنظرم پاپیلومای وستیبولار هستند.
    چند بار هم سرکه زدم روش و سوزش خیلی شدیدی داشت اما رنگش عوضش نشد.
    میخوام مطمئن بشم که زیگیل نیستند اگر راهنماییم کنید ممنون میشم..
    و اینکه راه درمان داره؟ و علت پیدایش این ضایعات چیست؟
    خطرناک هستند؟چون چندجا خوندم که امکان سرطان وجود داره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      وستیبولار پاپیلوماتوزیس هستند
      علتش مشخص نیست
      باعث سرطان نمی شوند
      خطرناک نیستند
      درمانش لیزر هست که در مطب انجام می دهم و جنبه زیبایی دارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۱۹ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط