اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر احمد شنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 385 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و احترام
    با توجه به اینکه استفاده از آب گرم و جکوزی بطور روزانه برای التهاب پرستات مفید هست ، از طرفی در مقالات امده که آب گرم و جکوزی برای باروری ضرر دارد خواهشمند است در خصوص استفاده مناسب از جکوزی و اب گرم توضیح دهید. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر الان قصد بچه دار شدن ندارید مشکلی نیست که ار جکوزی استفاده کنید و برای خنثی کردن اثراتش در باروری می توانید در طی روز هر بار که دستشویی رفتید دو تا سه دقیقه آب سرد روی بیضه ها بگیرید ولی اگر در حال اقدام برای بچه دارشدن هستید از جکوزی استفاده نکنید.
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۷ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 696 مشاهده پرسش
    سلام -
    جناب دکتر بعد از گذشت چه مدت در صورت ابتلا به تبخال تناسلی امکان عود وجود دارد و بعد از چه مدتی نتیجه ی آزمایش قابل قبول است ؟؟
    من روز 9 ام آزمایش HSV DNA Analysis دادم به روش PCR در آزمایشگاه کیوان و منفی بود .
    بازهم نیاز به آزمایش هست؟؟ بعد از 37 روز این نقطه های قرمز ریز را من دیدم که قبلا نبودند و نمیدونم قبلا هم به وجود میآمدند یا خیر چون دقت نمیکردم .
    امکانش هست که تبخال باشند ؟؟ روز 9 ام و 33 ام آزمایش کیوان با نمونه ی ادرار سر صبح آزمایش HPV genome Type PCR دادم که اون هم منفی بود و تا امروز تغییری مشاهده نکردم به جز این چند نقطه قرمز که هیچ درد و سوزشی هم ندارند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این جوش های قرمز تبخال تناسلی نیستند و با توجه به دونوبت ازمایش منفی می توان مطمئن شد که تبخال تناسلی ندارید
    2. تصویر کاربر محمد جمعه ۱۴ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      برای زگیل نیازبه تکرار آزمایش نیست؟؟؟
      تبخال را چه مدت بعد آزمایش بدم ؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      برای زگیل تناسلی نیازی به ازمایش نیست و تشخیص زگیل براساس دیدن ضایعات هست و اگر زائده ای وجود ندارد نیازی به آزمایش نیست.
      با توجه به اینکه آزمایش تبخال تناسلی روز سی و سوم منفی بوده نیازی به تکرار آزمایش نیست.
    4. تصویر کاربر محمد شنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      امکان رویت زگیل تا چه مدت به صورت معمول رخ میدهد؟؟؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      یک تا دو هفته ولی برای اطمینان آزمایش را سه ماه بعد تکرا کنید
    6. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۷ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      جناب دکتر بعد از ۳ ماه که فرمودید برای زگیل تناسلی چه آزمایشی بدم در صورت نبودن ضایعه ؟؟ 
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۷ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      فکر کنم در پرسش و پاسخ من و شما کمی این دو بیماری با هم اشتباه شده اند. تبخال تناسلی و زگیل تناسلی
      تبخال تناسلی یک تا دو هفته بعد از تماس جنسی بروز می کند و در آزمایشات تا ۳ ماه بعد از تماس اگر منفی باشد می توان با خیال راحت گفت که مبتلا نیستید
      زگیل تناسلی ۳ تا ۱۲ ماه بعد از تماس جنسی ممکن است بروز پیدا کند و تشخیص براساس معاینه هست و نه آزمایش
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر ایمان پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 786 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب . بنده 36سالمه و تو سن 4سالگی تو یه حادثه بیضه راستم تخلیه شد . میخواستم ببینم کسی تو همکاراتون هست که داخل اصفهان بتونه برام پروتز انجام بده ؟هزینه اش چقدر میشه ؟اگه بخوام بیام تهران عملش چند روز زمانبره ؟و هزینه اش چقدر میشه ؟ از بچگی دچار یه خلایی تو روحم هست که اذیتم میکنه . لطفا راهنمایی بفرمایید . ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      متاسفانه کسی را در این زمینه در اصفهان نمی شناسم. در تهران صبح عمل می شوید و عصرش مرخص می گردید. یک هزینه مربوط به خرید پروتز هست که تا قبل از گرانی دلار حدو 600 هزارتومان بود و هزینه جراحی و بیمارستان دو و نیم می شود.
  • تصویر کاربر کریم پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 298 مشاهده پرسش
    کوچک شدن بیضه سمت چپ بیماری های کلیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      سونوگرافی از بیضه ها و نیز سونوگرافی از کلیه ها و همچنین آزمایش اوره و کراتینین خون انجام دهید و برای من از همین طریق بارگذاری و ارسال کنید و اگر هم قبلا انجام داده اید ارسال کرده و شرح حال کاملی نیز از خودتان بفرمائید.
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 240 مشاهده پرسش
    با سلام
    اقاي دكتر بنده يك ماه پيش يك رابطه جنسي محافظت نشده ،واژني داشتم كه اولين رابطه جنسي من هم بوده
    از همان روز احساس سوزش و درد مبهم در ناحيه ختنه گاه احساس مي كنم كه در اثر برخورد با لباس زير تشديد ميشه
    نه بثورات پوستي دارم نه احساس سوزش موقع ادرار
    ازابتلا به بيماري هاي مقاربتي ميترسم
    لطفا راهنمايي كنيد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر علائم ظاهری پوستی در ناحیه تناسلی ندارید احتمال دارد بدلیل مالش زیاد حین سکس باشد لذا شاید مالیدن پماد کالندولا هر شب بمدت 10 شب در همان ناحیه ختنه گاه کمک کننده باشد.
      اگر شریک جنسی تان فرد مطمئنی نبوده بعد از 6 هفته آزمایش بیماری های مقاربتی را انجام دهید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۰ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط