اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر علي چهارشنبه ۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    سلام جناب دكتر عزيز. من از بيمارهاي شما هستم كه يه بار حدود ٢ سال پيش ليزر كردم. ولي يه چند ماهي دوباره دور الت تناسلي من زائده هاي شبيه قبل زده. كه عكسش را ميفرستم. ايا دوباره بايد ليزر بشم. راه درمان قطعي داره ايا كه دوباره كامل تموم بشه. لطفا راهنمايي كنيد. ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      بهتر است مجدد لیزر کنید. توصیه هایی که برای کنترل زگیل تناسلی و کاهش میزان عود و در بعضا ریشه کنی آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
  • تصویر کاربر حامد سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 315 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    من قبل ازدواج بدلیل میل جنسی زیاد خودارضایی میکردم و خیلی هم به اوج لذت جنسی میرسیدم ولی یکبار در موقع خودارضایی ارضا شدم ولی لذت ارگاسم تماما از بین رفت،از اون موقع به بعد بمدت 6سال با اینکه ازدواج کردم علارقم داشتن نعوذ و ...ولی هنوزمشکلم رفع نشده،و بعد نزدیکی و ارضا شدن هیچ لذت ارگاسم ندارم،و شهوتم هم خیلی کم شده،این مشکل بد جور داره اذیتم میکنه ممنون میشم کمکم کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      آزمایش هورمون های جنسی را انجام دهید و اگر طبیعی باشد مشکل تان ریشه روانی دارد و نیاز هست که چندین جلسه مشاوره روانشناسی و روانکاوی داشته باشید.
  • تصویر کاربر مائده سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 426 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    پدر من پهلوشون درد میکرد دکتر بعد از سی تی گفت ی توده تو کلیه است ک 6و7 سانتی متره و به احتمال زیاد rcc
    گفته که باید عمل بشه کلیه دربیاد کامل ولی به جاهای دیگه انتقال پیدا نکرده فقط درون کلیه ی
    میخواستم بدونم بعد عمل مشکل رفع میشه دیگه؟؟درمانی صورت نمیگیره؟یا دوباره برنمیکرده توده؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      جواب این سوال ها بستکی به جواب پاتولوژی بعد از جراحی و برداشتن توده دارد. اگر توده از بافت کلیه عبور نکرده باشد احتمالا با همین جراحی مشکل برطرف می شود ولی بایستی بصورت دوره ای چک شوند
  • تصویر کاربر سروش سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 484 مشاهده پرسش
    با سلام
    دکتر جان من خودم پزشک هستم و صاحب یک فرزند . بیمار MS که قدرت ejaculation من بخاطر بیماری کم شده است سالهاست... ولی حجم مایع اسپرم من طبیعی بود

    مدتی است (حدود ۶ ماه) که با وجود فاصله انداختن در نزدیکی ، حجم مایع اسپرم من به نظر بسیار کم شده است و چون برای فرزند مجدد اقدام کرده ایم، در نزدیکی تخمک گذاری که فاصله نزدیکی ها یک روز در میان است، در بار دوم یا سوم حجم بسیار کم یا در بار سوم یا چهارم نزدیک به صفر می رسد و مایع بسیار کم و غلیظی خارج می شود/
    حدود ۸ ماه هم هست که اقدام کرده ایم و بچه دار نشده ایم (سن من ۳۶ و همسر هم ۳۶ است)
    آیا از نظر تغذیه یا دارو توصیه ای می فرمایید؟ من چه کنم؟ قبل از آنالیز اسپرم

    seminax توصیه می فرمایید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      با توجه به بیماری شما، سن تان و مهم تر از آن سن همسرتان و گذشت 8 ماه اقدام برای باروری ، استفاده از دارو و تغذیه برای شما سودی ندارد و بهتر است میکرو اینجکشن کنید
  • تصویر کاربر سایه چهارشنبه ۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 240 مشاهده پرسش
    Saye E:
    باعرض سلام وتشکر بابت درست کردن این رباط که براحتی بیماران میتونن بدون خجالت یا مشکل خیلی راحت مشاوره بگیرن و انشالله مشکلشون حل بشه
    پیشاپیش سال نو رو خدمت شما پزشک محترم تبریک عرض میکنم وامیدوارم سال جدید همراه با شادی و سلامتی برای شما و خانواده محترمتون باشه

    جناب اقای دکتر همسرم پنجاه سال سن داره بینهایت روحیه ضعیفی نسبت به بیماری داره تاحدی که درفصل بهار که بینیش خشک و احتمال مخاط خونی هست نگران سرطان و یا یک بیماری خونی میگرده
    متاسفانه مدتیست که پوست الت تناسلی ایشون خشک شده و روی بیصه هاشون چیزهایی مثل خشکی یا شبیه پفله ای که خشک باشه شده ......وهمش نگران اینه که شکلش مثلا تغیر کرده تا اینکه امشب موقع نزدیکی بی دلیل پوست قسمت ختنه گاه ترک ریزی خورد و خونی شد
    کلا احساس میکنه پوست الت خشکه
    البته لازم به ذکر که ایشون مدت دوسال درهفته دوبار هم استرخ میره و فقط مدت یک ماه که گاهی بدنش و چرب کرده
    همین مشکل باعث شده بارها وسط نزدیکی کناره گیری کنه و ازانطرف مشکل روحی پیدا میکنه
    ممنون میشم چون خجالت میکشه به پزشک مراجعه کنه راهنمایی بفرماید که اگر مشکلی جدی هست مجبورش کنم به دکتر مراجعه کنه
    1. تصویر کاربر سایه سه شنبه ۲۹ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      ببخشید من جواب سوالم چطوری پیگیری کنم کد رهگیری میزنم فقط
      سوالم میاد
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام و تبریک سال نو
      ظاهرا همسرتان دچار اگزما شده اند نوعی التهاب و حساسیت پوستی که البته خطرناک و نگران کننده نیست و یکی از علل احتمالی ان استخر و کلر موجود در اب استخر هست. شستن با شامپو بچه در زمان استحمام ، استفاده مداوم از لوسیون بچه بطور دایم بعد از استحمام و بعضا استفاده از پماد هیدرو کورتیزون شب ها بمدت دو هفته باعث بهبود می شود گرچه احتمال عود هست که اگر ازار هنده باشد بایستی استخر را کم یا قطع نماید
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۲۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط