اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر بی یکشنبه ۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 264 مشاهده پرسش
    با سلام خسته نباشید
    ممنون از اینکه وقتتون رو به پاسخ دادن اختصاص میدین.
    من 36 سالمه. تا به حال هیچ مشکلی در خصوص نعوظ نداشتم. هفته قبل از ژل تاخیری استفاده کردم. بعد از اون به بعد در این چند روز نعوظ صبحگاهی ندارم. نعوظ کامل دیگه بوجود نمیاد. اصلا تحریک هم نمیشم. ولی قبلش اصلا اینجور نبود. یک قرص تادالافیل خوردم که خیلی بهتر شد و نعوظ بهتری پیدا کردم ولی باز هم اصلا تحریک نمیشم. خیلی این مساله برام نگران کننده شده. برای اینکه به حالت قبل برگردم چه کار باید بکنم؟
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
    2. تصویر کاربر بی شنبه ۳۰ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      با سلام و عرض خسته نباشید
      خیلی ممنون. متشکرم که سوال من رو جواب دادین. لطف کردین
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۲۸ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    سلام . ببخشید من رو قسمتی ک موهای التم در اومده ی زیگل در اومده هیچ رابطه جنسیم نداشتم تاحالا می خوام از شرش راحت بشم اگه میشه یک دارو معرفی کنید هم زود هم ضررهاش زیاد نباشن
    بعد می خواستم بدونم ایا خود بخود از بین میرن یا نه
    از کجا باید بدونم بدخیمه از شکلش معلوم میشه؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر امکانش هست عکس ارسال کنید در همین بخس
  • تصویر کاربر اسماعیل جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 352 مشاهده پرسش
    سلام,مذکر,28 سالم,2هفته احساس سوزش در الت تناسلی داشتم واحساس میکردم ادرار براحتی خارج نمیشود وهمچنین در هنگام خارج شدن منی ,احساس میکردم براحتی خارج نمیشودو کمی سوزش داشتم,رفتم دکنر ارولوژی برام انتی بیوتیک نوشت(6تا امپول امیکاسین هر 12 ساعت,2تا قرص دیگه هم بود که اسمش یادم نمیاد که یکی برای درد و التهاب ودیگری هم انتی بیوتیک بود),ازمایش و سونوگرافی از مثانه ,بیضه ها ,کلیه ها نوشت,ولی همه چی در ازمایش و سونوگرافی طبیعی بود ,(قبل از مصرف دارو ازمایش وسونوگرافی دادم),حال بعد از مصرف دارو سوزش در الت ندارم ولی در انتهای التم یا زیر مثانم احساس سوزش میکنم(مخصوصا بعد از خارج شدن منی),ایا مشکل از پروستات می باشد؟اگر از پروستات است چه دارویی باید استفاده کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      با توجه به علائمی که فرمودید به نظر مشکل از التهاب یا عفونت پروستات می باشد و به نظر می رسد دوره درمانی طولانی تری نیاز دارید اگر حساسیت دارویی ندارید می توانید قرص کوتریموکسازول هر 12 ساعت 2 عدد همراه با قرص ترازوسین 2 میلی شبی یک عدد را یک دوره ی یک ماهه استفاده کنید. البته گاه نیاز به زمان بیشتر و اضافه کردن داروهای ضدالتهاب هم هست.
  • تصویر کاربر مهرشاد جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 215 مشاهده پرسش
    با سلام مجدد
    یه سری توضیحات خواستم به سوالای دیشبم اضافه کنم
    پسری هستم با 18 سال سن
    حدود 4 سالی خودارضایی میکنم
    یه بار حدود چند ماه پیش خودارضایی کردم و کم کم احساس کردم بیضم درد خفیف داره ولی کلافه کننده بود و وقتی دوباره خودارضایی کردم تسکین پیدا کرد دردش
    حدود سه چهار روز پیش دوبار در روز خودارضایی کردم و احساس کردم فشار اورد یکم بعد یکمم رگ وسط بیضم به سمت چپ رفته. درد هم خیلی خفیف هم در سمت راست و هم در سمت چپ بیضم احساس میشه جوری که دیشب کلافم کرده بود قبل از خواب ولی دردش شدید نبود اصلا
    سره رودم که به مشکل خورده یکم احساس ناراحتی داشت شکمم و ازمایش و سونوگرافی از شکمم کردم مشکلی نبود
    (البته قبل از خودارضایی بود ازمایش و سونوگرافی)
    همه چی نورمال بود ولی سونوگرافی مثانه نکردم
    الان از اون روز دوباره درد خفیف بیضه دارم (سه چهار روز پیش که خود ارضایی کردم)
    دوباره خودارضایی کنم که دردش متوقف بشه؟
    بخاطر هزینه های سنگینی هم که سره رودم خرج شد نمیخوام الکی دوباره پول دکتر و ازمایش بدم
    ممنون میشم راهنماییم کنید
    جدیه مشکل یا نه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      البته بدون معاینه نمیشه پاسخ دقیقی داد ولی اصولا افرادی که تحریک جنسی می شوند ولی ارضا نمی شوند ممکن است درد بیضه پیدا کنند. و شاید خودارضایی آرام شان کنند. البته ترجیحا بهتر است خودارضایی ترک شود و یا بصورت افراطی انجام نشود. در مواقعی که درد آزار دهنده هست مصرف داروهای ضد التهاب مثل دیکلوفناک می تواند کمک کننده باشد.
  • تصویر کاربر مسلم جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 1136 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت آقای دکتر
    بنده در سال 1382 بعد از تحمل 8 سال درد سنگ کلیه به دلیل عفونت ناشی از سنگ کلیه چپ را تخلیه نمودم . بعد از این عمل و به دلیل اضافه وزن بالا دچار فشار خون و افزایش حجم کلیه راست شدم که در سال 93 شروع به ورزش نموده و از وزن 135 کیلو به وزن 94 کیلو کاهش وزن داده و آزمایشات نشان از صحت عملکرد کلیه داشته و مشکلی نداشته ام . حالا به دلیل افتادگی های پوستی ناشی از کاهش وزن و سلولیت های چربی می خواستم از ال کارینیتین مایع و آمینو اسید مایع و کافئین استفاده کنم که با مطالعات بر روی این مکمل ها با هشدار مصرف در بیماران کلیوی مواجه شدم . سوال من اینست که آیا استفاده این مکمل ها با مدت دو ماه تاثیری بر سیستم کلیه اینجانب خواهد داشت ؟ و اگر دارد آیا مکملی هست که بدون عوارض باشد ؟ با تشکر از وقتی که می گذارید . ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بطور کل در افراد تک کلیه بهتر است مکمل ها استفاده نشوند یا اینکه هدفمند و با حداقل دوز استفاده شوند . در حال حاضر چند سال دارید؟ قدتان چقدر هست و میزان کراتی نین چند می باشد؟
    2. تصویر کاربر مسلم جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      با سلام خدمت آقای دکتر
      قد بنده۱۷۴ سانتی متر است و ۳۳ سال سن دارم . میزان کراتینین ۱.۴ است .
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ دی ۹۶( 8 سال پیش)
      ترجیحا بهتره که داروها را استفاده نکنید و اگر مجبور شدید لااقل آمینو‌اسید را حذف کنید و ماهانه آزمایش کرانی نین بدهید و آی طی این مدت زیاد بنوشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۲ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط