اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر فرهاد دوشنبه ۲۷ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 266 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید
    از سن ۱۲ سالگی دچار تشنجی هستم که در ام آر آی و نوار مغزی هیچ گونه نشانه‌ای ندارد،بصورت حرفه‌ای ورزش بدنسازی میکنم،و از کاربامازپین،۶۰۰میلی‌گرم در روز مصرف میکنم،در اوایل بیماری خودم رو خیس نمیکردم،ولی تقریبا ۲۵-۲۶ سال هست که این مشکل رو دارم، با پزشک متخصص ام(دکتر محمد رضا ایران نژاد)در جریان گذاشتم،ایشان فرمودند،اعصاب یا عصبی که مانع بروز این مشکل می‌شود مختل شده و می‌بایست به پزشک متخصص مراجعه کنم.خواهشمندم راهنمایی بفرمایید که چه درمانی برای این مشکل هست.
    با کمال سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ابتدا بایستی بفرمائید که وضعیت بی اختیاری تان به چگونه است؟ بصورت قطره ای و دائمی است یا فقط زمانی است که احساس ادرار دارید و دیر به دستشویی می رسید یا موقع زور زدن و بلند شدن از جا و خندیدن و سرفه کردن است و اینکه فقط چند قطره می ریزد یا کل ادرار تخلیه می شود و آیا از پد و پوشک استفاده می کنید یا خیر؟
      دوم اینکه بایستی نوار مثانه و نیز عکس رنگی از مثانه انجام دهید
    2. تصویر کاربر فرهاد یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      با سلام وخسته نباشید وسپاس از پاسخ شما
      قطره ای نیست و بصورت ناگهانی اتفاق میافته، و در صورت دیر رسیدن به دستشویی و زور زدن و مواردی که شما فرمودید نیست و پد یا پوشاک هم استفاده نمیکنم. هر چه که هست فکر میکنم به بیماری ام مربوطه، فشارهای روحی و روانی، پزشک جی پی در انگلستان کاربامازپین را برای چند روزی قطع کرد که دفعات خیس کردن به 5-6 بار در روز و حتی بعضی روزها بیشتر از 5-6 بار شد. خواهش میکنم مساعدت بفرمایید.
      با کمال سپاس از لطف و عنایت شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ترجیحا ابتدا بهتر است تست یورودینامیک انجام دهید ولی اگر به هر دلیلی نمی توانید می توانید مدتی از قرص vesicare به میزان ۵ میلی روزانه استفاده کنید تا اثر آنرا ببینید.
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر فربد یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 3488 مشاهده پرسش
    سلام دکتر.من 4 سال پیش زگیل تناسلی داشتم و درمان کردم و ضایع ها از بین رفت و 1 سال بعدش تست پی سی آر دادم و آن هم منفی شد و 2 سالی هست کلا ضایعه نیست و برطرف شده.من به تازگی در ادرار کردنم دقت میکنم.معمولا اول ادرارم دوشاخه میشه و بعدش سریعا یک شاخه میشه.شاید این موضوع سالهاست که هست و من بهش توجه نکردم.نمیدونم.و البته گاهی مدت دوشاخه شدن بیشتر میشه.پیش خودم نگران شدنم نکنه در مجرای ادرار زگیل تناسلی زدم و زگیل مونده باشه.ترسیدم.احتمال وجود زگیل داخل مجرای ادرار چقدره؟و اینکه این موضوع و نوع ادرار من طبیعیه یا غیر طبیعی و به چی ربط داره؟سوال بعدیم اینه که آیا ویروس زگیل تناسلی قابل ریشه کنی هست واقعا؟؟و در چند درصد از افراد بعد از پرسه درمان ویروس ریشا کن میشه؟ ممنونم از جوابی که میدین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ترسیدم.احتمال وجود زگیل داخل مجرای ادرار چقدره؟.........................احتمالش خیلی کم هست
      و اینکه این موضوع و نوع ادرار من طبیعیه یا غیر طبیعی و به چی ربط داره؟..............................بعیده مربوط به زگیل داخل مجرا باشد گاه تورم پروستات یا چسبندگی موقتی مجرای ادراری به دلیل ترشحات مجرا می تواند باعث این قضیه شود و مدر کل موضوع مهم و نگران کننده ای نیست
      سوال بعدیم اینه که آیا ویروس زگیل تناسلی قابل ریشه کنی هست واقعا؟؟....................در برخی افراد بله امکان ریشه کنی هست
      و در چند درصد از افراد بعد از پرسه درمان ویروس ریشا کن میشه؟................................قابل پیش بینی نیست و در مطالعات رقم های مختلفی را ذکر کرده است از ۳۰ درصد تا ..................
  • تصویر کاربر دانا یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 361 مشاهده پرسش
    دکتر جان سلام و خسته نباشید 
    من ده روز پیش با شما در مورد این برگشت منی به پروستات داشتم الان به لطف خدا و شما خوب شدم 
    آیا امکان دارد دوباره با خوردن قهوه یا الکل اون علایم قبلی که داشتم برگرده 
    ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      خدارو شکر بابت بهبودی مشکل تان. در مورد مصرف قهوه و الکل ترجیحا بهتر است استفاده نشود
    2. تصویر کاربر دانا یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام ممنونم دکتر جان
      به نظر شما تا چه وقت یا اصلا نمیتونم نمیتونم قهوه یا الکل بخورم
      مرسی تشکر
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      ترجیحا بهتر است احتیاط کنید و مادام العمر پرهیز کنید
    4. تصویر کاربر دانا یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      دکتر
      خیلی ناراحت شدم
      من اروپا هستم واقعا نمیتونم خوب شم تا آخر عمر
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      می توانید جدا گانه هر کدام را مدتی امتحان کنید ببینید مجددا علائم برمی گردد یا خیر. اگر علائم برگردد که بایستی دائمی کنار بگذارید تاکیئد می کنم جداگانه تا اگر علائم برگشت مشخص شود مربوط به کدام یک هست
    6. تصویر کاربر دانا یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      ممنونم دکتر باور کن خیلی استرس دارم
      آیا بعد از سکس کردن این علایم دوباره برمیگردد یا سکس تاثیری رو این قضیه ندارد
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سکس تاثیر منفی ندارد
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر Dana یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 258 مشاهده پرسش
    دکتر جان سلام و خسته نباشید
    من ده روز پیش با شما در مورد این برگشت منی به پروستات داشتم الان به لطف خدا و شما خوب شدم
    آیا امکان دارد دوباره با خوردن قهوه یا الکل اون علایم قبلی که داشتم برگرده
    ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      خدارو شکر بابت بهبودی مشکل تان. در مورد مصرف قهوه و الکل ترجیحا بهتر است استفاده نشود چراکه امکان برگشت علائم هست. این مواد محرک بوده و برخی نسبت به آن حساسیت دارند.
  • تصویر کاربر عرفان یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    سلام و وقت بخیر
    یه هفته ای هست که احساس سوزش و خارش جزیی در روی الت تناسلی احساس میکنم و هنگام ادرار مشکلی یا ترشحی ندارم بعد از معانه دقیق متوجه شدم تعدادی لک و برامدگی های گوشتی خفیف دور ختنه گاه ایجاد شده و این موضوع باعث استرس و نگرانی بنده شده در حال حاظر گرگان هستم و نمیدونم باید به چه پزشکی مراجعه کنم (رابطه پر خطر و محافظت نشده ای نداشتم و فقط یه مورد با شخص مورد اطمینانم بوده و دهانی و واژنی بوده)ممنون میشم راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم در همین بخش عکس های واضح و روشن بفرستید و ههمچنین می توانید به متخصص پوست یا ارولوژی در نزدیک محل سکونت خود مراجعه کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۲۳ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط