اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر سید شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 300 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من مشکل دیر انزالی در رابطه زناشویی خودم با همسرم دارم. یعنی اصلا تا بحال که چندین بار با هم رابطه داشتیم نتونستم به انزال برسم. می خواستم بدون میشه این مشکل رو حل کرد یا خیر و راه حل این مشکل چیه. با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      دیرانزالی غالبا ریشه ی روانی دارد و بایستی در این خصوص ابتدا با روانپزشک مشورت کنید. عدم لذت بردن از سکس یکی از مهم ترین و شایع ترین علل آن هست. مصرف برخی داروهای اعصاب و برخی بیماری ها مثل دیابت هم باعث دیر انزالی می شود. گاه داروی بوپروپیون در برخی افراد باعث انزال می شود.
  • تصویر کاربر مقدم جمعه ۲۳ تیر ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 365 مشاهده پرسش
    سلام
    من يك جوان 26 ساله هستم چند ماهي هست كه دير به دير محتلم ميشم و رنگ مني من قهوه اي رنگ هست و آبكي چند دفعه پيش ارولوژيست رفتم آزمايش اسپرم هم دادم كه خشك كننده دادند ولي بازهم خوب نشد سونوگرافي هم رفتم ديگه نميدونم بايد چيكار كنم از اون جايي كه فردي با گرايش مذهبي هستم از رفتم پيش پزشك هاي مختلف و دادن آزمايش اسپرم خوداري ميكنم لطفا راهنمايي ام كنيد .
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      چند بار تا بحال رنگ منی تان قهوه ای شده است؟
      در طی چه مدت؟
      بیماری خاصی دارید؟
      داروی خاصی استفاده می کنید؟
      نتیجه آزمایش اسپرم را ارسال کنید
    2. تصویر کاربر مقدم شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      يكساله
      ديربه دير محتلم ميشم
      واريكوسل خفيف در بيضه چپ دارم كه آزمايش اسپرم برام تجويز شد
      استرس زياد داشتم به خاطر درس يعني استرسي هستم ولي نه هميشه
      بيماري ندارم
      دارو استفاده نميكنم
      نتايج آزمايش اسپرم
      volume:5.8
      color:red
      viscosity:gelatinous
      ph:7.8
      liqufaction:30
      count per ml :147
      normal morphology:70
      normal sperme motility:20
      active motility:5
      low motility:15
      pathologic motility:10
      non motility:70
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۹ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      خون در مني تقریبا همیشه به دلیل التهاب پروستات و یا کیسه های منی ایجاد می شود و اگر چه نگران کننده است ولی معمولا طی چند هفته بصورت خودبخود برطرف می شود. خیلی از اوقات این حالت بعد از یک دوره ی طولانی نداشتن فعالیت جنسی و انزال رخ می دهد. در افرادی که اينحالت بیش از چند هفته بطول می انجامد توصیه می شود تا مورد ارزیابی ارولوژی قرار گیرند. مثل معاينه ي مقعدي پروستات، اندازه گيري PSA، سونوگرافي كيسه هاي مني، تست براي سل، و سيتولوژي ادرار.
      در آخر تاکید مي كنم که اين مشكل تقریبا همیشه بصورت خودبخود برطرف می شود و بندرت ممکن است با بیماری ارولوژی قابل توجهی همراه باشد.
    4. تصویر کاربر مقدم دوشنبه ۱۹ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      از پاسخ شما متشكرم
      آقاي دكتر من سونوگرافي رفتم و آزمايش اسپرم دادم كه همكار ارولوژيست شما بعد از آزمايش يك دوره دو ماهه يك آنتي بيوتيك سيپروفلاكسيسين 200 تجويز نمودن كه تقريبا يك ماه پيش تموم شد ولي دوره هاي احتلام من همين طور طولاني يعني بعضي وقت ها يك ماه يك بار و يا 40 تا 45 روز يكبار برام رخ ميده .
      هيچ دردي ندارم اندازه يعني با معاينه شخصي در حمام لمس بيضه ها هيچ دردي احساس نميكنم .
      سنوگرافي كه انجام دادم در جوابيه اندازه پروستات . بيضه ها و كليه و مثانه و كيسه هاي مني طبيعي است .
      به نظر شما ميتونه از استرس هاي گاه و بيگاه من باشه
      من وقتي استرس ميگيرم مدام احساس رفتن به توالت دارم در صورتي كه حجم مايعات مثانه من اصلا نيازي به توالت رفتن نداره .
      اين حالت از سه چهار سال پيش به صورت ناگهاني سر يك امتحان دانشگاه برام پيش آمد
      به نظر شما بايد چيكاركنم
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      توصيه مي كنم سيتولوژي ادرار ورسيستوسكپي و سونوي ترانس ركتال هم انجام دهيد
    6. تصویر کاربر مقدم چهارشنبه ۲۱ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      متشكرم از جواب هاي شما
      آقاي دكتر من اهل شهرستان هستم و سرباز
      اين آزمايشات و سونويي كه شما پيشنهاد دادين آيا در شهرستان ها هم امكان انجامش هست يا بايد به مراكز استان مراجعه كرد.
      در مورد توصيه هايي كه فرمودين من كمي نگران شدم
      يك سوال ديگه هم دارم اينكه اگر موقع احتلام جلوي خروج مني رو با دست بگيري امكانش هست كه اين مشكل برات پيش بياد .
      بازهم از راهنمايي هاي شما متشكرم
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۲ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در مورد اینکه شهرستان ها هم این امکانات هست یا خیر اطلاعی ندارم و بایستی بپرسید
      در مورد اینکه نگران شده اید بایستی بگویم به نظر من در سن شما بعیده مشکلی باشه و بررسی نیازی نیست مگر اینکه خودتان نگران باشید.
      یك سوال ديگه هم دارم اينكه اگر موقع احتلام جلوي خروج مني رو با دست بگيري امكانش هست كه اين مشكل برام پيش بياد ؟...............بله احتمالش خیلی زیاده
    8. تصویر کاربر مقدم جمعه ۲۳ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      آقاي دكتر از اينكه جواب سوالات من و داديد حسابي شرمنده شدم انشاالله كه هم در كارو هم در زندگي تون موفق و عاقبت به خير باشيد .
      در مورد سوالي كه براي جلوگيري از خروج مني با دست پرسيدم اين مشكل من دقيقا از زماني شروع شد كه بعد از امتحانات پايان ترم بود و من تقريبا يك ماه و نيم بود محتلم نشده بودم به صورت ناخودآگاه در خواب جلوي خودمو گرفتم كه اين مشكل برام پيش آمد .
    9. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۳ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      نگران نباشید بتدرج مشکل تان برطرف می شود.
    10. نمایش سایر 8 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    ختنه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۵ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در عکس که مشکلی دیده نمی شود
    2. تصویر کاربر مهدی پنجشنبه ۱۵ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      آقای دکتر سلام ممنون پس چسبندگی پوست ختنه به کلاهک نشانه چیست؟؟؟ و همچنین التهاب الت تناسلی؟؟؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      در مورد چسبندگی بایستی پوست را عقب بکشید تا مشخص شوددر این عکس ها چننی چیزی مشخص نیست و اگر چسبندگی باشد بایستی جدا شود.
      در مورد التهاب هم اگر جدیدا ختنه شده باشد امری طبیعی است و اگر هم آلت داخل می رود به خاطر فرو رفتن آلت در پوست می باشد.
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر شیوا شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 377 مشاهده پرسش
    سلام.ایا کسی دچار زگیل تناسلی باشه و از دستگاه تیغ مشترک استفاده میکنه البته تیغش رو عوض میکنه و با الکل ضدعفونی میکنه و فرد دیگه بعد از دو روز بعد از اون دستگاه تیغ ولی با یک تیغ جدید استفاده کنه قابل سرایت وانتقال هست به فرد سالم؟؟ممنون میشم جوابمو بدین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      خیر قابل انتقال نیست
  • تصویر کاربر حامد جمعه ۱۶ تیر ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید بنده 23 سال سن داشته و مجرد هستم مدتی است تقریبا سه ماه که دردی در قسمت پهلوی راست و گاها هر دو پهلوی خود احساس میکنم در ادرار کردن هم مشکل دارم ؛ بعد از هر بار دسشویی رفتن حس میکنم که هنوز هم مثانه ام پر است برخی اوقات هم سوزش ادرار گاهی اوقات هم چه همراه ادرار چه در زمان غیر از ادرار خروج منی از دستگاه تناسلی خود را شاهد هستمضمنا در زمان بچگی هم تا سن نه سالگی تقریبا هرشب شب ادراری داشته ام خواستم بدونم مشکل چیه و اینکه ایا رفع خواهد شد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ تیر ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      درد پهلوی تان ربطی به کلیه ها ندارد چون سونوگرفی نرمال هست. خروج ترشحات هم در سن شما طبیعی است.
      بابت ادرار هم اگر مشکل تان جدی است توصیه می کنم نوار مثانه بگیرید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۲۵ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط