اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر امیر پنجشنبه ۱۵ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 289 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.......بنده باز هم شرمنده شما میشم با پرسشی دیگر........امیدوارم خداوند به من یک قدرتی عطا کنه که بتونم از شر وسواس و حساس بودن خلاص بشم.........براتون عکسی میفرستم که در اون مشخص کردم نوع مشکلم رو.....روی پوست تنه آلت بنده دانه های ریز میشه گفت متعددی وجود دارند و البته داشته از وقتی یادمه اینطوریه که وقتی نور بهشون میخوره یه حالت درخشندگی پیدا میکنن.......بسیار ریزند و تو عکیس هم دیده میشند ....بعضیاشون حدود چند روزیه که احساس میکنم بزرگتر شدن یک ماهه به علت همون وسواس (که از حموم خودمون هم وسواس دارم و نیز چون یک زگیل تو انگشت دستم هست که چند بار فریز کردم و دوباره برگشته و میترسم از طریق حموم به ناحیه تناسلیم منتقل بشه حموم نمیرفتم)ولی امروز رفتم حموم و بعد از حموم احساس میکنم این برجستگی ها کوچکتر شده.........نمیدونم خلاصه.... تو اینترنت هم سرچ کردم شبیه پاپیلوم مرواریدی بود ولی مال من سر آلت نیست بیشتر رو تنه آلته......... بهم بگید که آیا مشکلی دارم یا اینها طبیعی هستند؟/؟؟ اینها زگیل که نیستند؟؟؟؟؟؟؟؟ این رو هم بگم تا حالا هیچ رابطه جنسی نداشته ام و خیلی هم بهداشتی هستم......به خاطر اینکه نوک انگشت دستم زگیل هست و ترس از انتقال دارم روزی یکبار آلتمو با پنبه آغشته به الکل سفید میشورم............نمیدونم تو بعضی سایتها خوندم که زگیل دست متفاوت از زگیل تناسلیه و به اون ناحیه سرایت نداره...... یه قسمت برآمده هم درست روی آلتم تو قسمت ختنه گاه هست که وقتی با دستم میکشم پوستشو صاف میشه و نیز وقتی نعوظ دارم هم صاف میشه....انگار چروک پوسته ولی من بازم به زگیل شک دارم....این مورد هم سالیانه ساله که هست..........موقعیتش هم درست مرکز هم دایره قرمز هست که کشیدم..و رنگ اون ناحیه هم یکم کدره...........خلاصه بگم که آقای دکتر خواهش میکنم منو از نگرانی نجات بدید......................به خدا همیشه شما رو دعا میکنم که به مریضاتون ارزش قایلید....
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      این برجستگی ها مربوط به جوشگاه محل ختنه هست و امری طبیعی است و نیازی به درمان ندارد
    2. تصویر کاربر امیر چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      با عرض سلام و شرمندگی دوباره......آخه آقای دکتر غیر از محل ختنه گاه بعضا در سایر نواحی هم هست......زگیل که نیستند؟؟؟ سوال دوم اینه که شستن آلت با پنبه آغشته به الکل ضرری داره؟؟؟
      ممنون میشم پاسخ بدین.......یه سوال دیگه آیا زگیل تناسلی از راه دستشویی منتقل میشود؟؟
      تشکر فراوان
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۵ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      من زگیلی در عکس ندیدم و از راه دستشویی هم منتقل نمی شود. الکل پوست را خشک و حساس می کند
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 271 مشاهده پرسش
    سلام آقایی دکتر
    من 16 سالمه و آلتم درحالت بزرگ 16 سانته و قطرش هم 13سانت میخواستم بدونم این اندازه مناسب هست؟. بزرگ تر هم میشه؟. اکه بزرگ بشه تا چه اندازه بزرگ میشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      کاملا طبیعی است. میزان بزرگ تر شدنش تابع عوامل ارثی است
  • تصویر کاربر سارا سه شنبه ۱۳ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 431 مشاهده پرسش
    با سلام و خدا قوت خدمت دكتر عزيز
    همسر بنده آقايى ٢٧ساله هستن ٢هفته پيش با درد كليه به اورژانس بيمارستان ميلاد مراجعه كرديم،پس از آزمايش و سونو مشخص شد يك سنگ ٦,٣ميلى در حالب و يك سنگ ٣,٢ در كليه چپ دارد. قطره سنكل مصرف ميكند. سوالم اينه كه اين سايز سنگ خود به خود دفع ميشود؟ و موندن اون در حالب مشكل ساز نيست؟ چقدر صبر كنيم براى دفع؟ يا همين الان مراجعه كنيم به متخصص؟
    نتيجه آزمايش و سونو را ضميمه ميكنم،ممنون ميشم سريعتر جوابمو بديد،خيلى نگرانم. سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۳ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      احتمال دفع سنگ زیاد هست بهتر است ۲ هفته ای صبر کنید و بعدش مجدد سونوگرافی انجام دهید
  • تصویر کاربر حمید چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 345 مشاهده پرسش
    با سلام
    من 31 سال سن دارم.چند روزی بود که زیر شکمم ی درد خفیفی احساس میکردم.به دکتر کلیه مراجعه کردم برام سونو نوشتن.جواب سونو نوشته سنگ و فتق نیست.اما در ناحیه اینگواینال چپ چند غده لنفاوی دیده میشود.که بزرگترین ان به ابعاد 5*11میباشد.خیلی نگرانم.میشه راهنماییم کنید.دردم زیاد شدید نیست و قابل تحمله.هیچ علائم دیگه ایی هم ندارم.گاهی قطع میشه.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      جای نگرانی نیست و احتمال دارد که یک عفونت ساده باشد که با دارو قابل برطرف شدن هست
  • تصویر کاربر حسام چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر محترم ایا قرص سمناکس معتبر می باشد و مشکلی ایجاد نمی کند و از کجا می توان تهیه نمود و ایا دارویی شبیه به این شما پیشنهاد میکنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      این دارو در کتب علمی مورد تائید نمی باشد و در واقع یک داروی گیاهی است
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط