اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر امیرحسین یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 329 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب خدمت دکتر جباری
    جدیدا 3 تا نقطه ریز و صورتی روی قسمت پرتگاه شافت آلتم پیدا شده
    خیلی نگرانم چندجا خوندم اگه درون سرکه سفید باشه چند دقیقه در صورتی که اون نقطه ها زگیل باشن سفید میشه رنگشون ولی واسه من همون رنگ صورتی (شبیه رنگ پوست) موندن
    میخواستم بدونم با وجود این آزمایش بازم احتمال زگیل بودنشون هست یا جای پیگیری بیشتر و مراجعه به دکتر وجود داره ؟ ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتره با مراجعه حضوری دقیق تر معاینه شوید
  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 368 مشاهده پرسش
    دکتر وضعیت جسمانی من کاملا اورژانسی هست و از سر عدم نتیجه گیری با مراجعه به پزشکان مختلف به این حال و روز افتاده ام... خواهش میکنم به من کمک کنید

    با سلام خدمت شما ، دکتر من حدود 5 ساله که فعالیت جنسی داشته ام و البته در این مدت مشکل سلامتی خاصی در این وضعیت نداشتم اما اکنون حدود 10 ماهی میشه که بعد از از هربار انزال در ناحیه سمت راست کمر دچار یک حالت خاص ( مثلا سوزش ، تیرکشیدن و ... ) شده ام که شدت این حالت بعد از هربار انزال شدید تر شده و حتی در بعضی مواقع دردی را در ناحیه کمر هم بوجود میاورد. هم چنین بعد از هربار انزال درد و فشاری را روی قلب خود حس می کنم ، هم چنین چند وقته که بعد از هربار انزال یک فشار و درد خاصی هم در چشم سمت چپ احساس می کنم. با جستجوی این علائم در سایت های پزشکی انگلیسی به این نتیجه رسیده ام که ظاهرا مشکل التهاب پروستات است اما همه علائم را ندارم مثلا سوزش در ادرار .
    جدیدا درد ی را هم در هر دو کلیه حس میکنم با بیشتر شدن دفعات انزال

    لطفا مرا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه میکنم توسط ارولوژیست معاینه و ارزیابی شوید
  • تصویر کاربر مهدي یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 389 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشيد. اقاي دكتر بنده ١ سال پيش با خانومي اشنا شدم و از ايشان سوزاك گرفتم هر دويمان تحت درمان قرار گرفتيم. بنده خوب شدم اما ايشان در دو نوبت درمان خوب نشدند تا اينكه بار سوم خوب شدند حال بعد از ٦ ماه ازمايش ادرار داديم براي بنده نرمال بود اما براي ايشان خير يرايتان نتيجه ازمايش را ضميمه كرده ام به تشخيص يكس از همكارانتان ايشان هنوز سوزاك دارند و براي ١٥ روز داكسي سايكلين + سيپروفلاكساسين ٥٠٠ روزي دو عدد تجويز نمودند. ايا اگر اين درمان نيز فايده نكند نياز به بستري مي باشد ؟ ايا نتايج ازمايش حاكي از سوزاك است ؟ با تشكر فراوانً از شما دكتر عزيز. اگر براي پاسخ دادن به اين سسوال نيازي به پرداخت ويزيت مي باشد بنده وظيفه خود دانسته و در اولين فرصت پرداخت مي نمايم. با تشكر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگرچه در این آزمایش احتمال داشتن عفونت ادراری زیاد است ولی برای تشخیص قطعی نیاز به کشت ادرار است و ارتباطی با سوزاک ندارد
    2. تصویر کاربر مهدي یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      چه دارويي مي بايست مصرف شود ؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      ابتدا بایستی کشت ادرار بدهند
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سجاد یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 375 مشاهده پرسش
    سلام وخسته نباشد بنده 30 سال دارم و الان نزدیک به 9 ماه هست که نامزد هستم.من سوالی که داشتم این بود که وقتی استرس پیدا می کنم یا حتی موقع نشستن در ماشین آلتم داغ می شه و بدون اینکه به چیزی فکر کنم یا بهش دست بزنم ارضا میشم و این برام هم عذاب آوره هم می ترسم در رابطه زناشویی با همسرم مشکل پیدا کنم ممنون میشم راهنماییم کنین.با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      معمولا بعد از ازدواج و شروع روابط جنسی کامل به تدریج اینحالات بهتر خواهد شد
  • تصویر کاربر امیر یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 263 مشاهده پرسش
    با سلام
    الت تناسلی اینجانب هنگام نعوظ از بیخ به سمت بالا رشد میکند و مو قعی هم که به سمت پایین میکشم اولا به زور یکم به سمت پایین می اید دوما زمانی که به زور به سمت پایین خم میشود از حس نعوظش کمتر میشود لطفا راهنمایی کنید
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر مشکلی در روابط جنسی نداشته باشید نیاز به درمان ندارد ضمن اینکه درمان آن جراحی است
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲۶ شهریور ۵ تعداد بازدید: 769 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط