اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 423 مشاهده پرسش
    سلام دوباره خواهش میکنم بگید که بیشتر چه سایز هایی مراجعه میکنند به مطب شما به عنوان مثال کسانی که آلتشان 10 تا 13 چند ردصد هستند ،14تا 15 ،16 تا 17 وعیره ؟؟؟؟
    منم میدونم که نرمال هستند بیشتر مراجعه کنندگان ولی خواهش میکنم جواب بدهید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      اکثرا 11 تا 17
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 489 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت آقای جباری.آقای دکتر من پسر 17 ساله هستم.متاسفانه من یکی دوروز پیش خودارضایی کردم و از اون موقع به بعد.اندازه ی آلت تناسلی ام خیلی خیلی کوچک شده.خواستم بپرسم که دلیلش چی هستش؟وسوال دوم هم اینکه آیا راهی وجود داره که بدون خودارضایی آدم ارضا بشه توی این سن و سال؟راستش این مشکل خیلی از هم سن و سال های منه.ممنون از توجه شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      دلیلی ندارد و گذراست. در خواب بصورت طبیعی اینحالت خودبخود رخ می دهد
  • تصویر کاربر شادمهرسپهری یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 570 مشاهده پرسش
    سلام وممنون ازاینکه خیلی زود به سوال قبلی من جواب دادین سوالی که من ازشما دارم این هست مشکل من بعد از نزدیکی درد دارم ودلیل اینکه بعد از تخلیه ادرارقطره قطره میاد برای چی هستش وچیکارباید انجام بدم ممنون وسپاس ازشما

    سوال دوم:ممنون ازشما که بهم جواب دادین من شهرستان هستم من میخوام برای درمان بیام پیش شما وبهم گفتین باید برم پیش یه اورولوژیست ایا بیام تو یه روز میتونم خدمت شما برسم وجوابم را همان روز بگیرم ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      معمولا بجز معاینه نیاز به بررسی و آزمایش و سونوگرافی دارید لذا احتمالا بیش ا یک جلسه نیاز به مراجعه هست پس بهتره به ارولوژیست شهرتان مراجعه تا بتوانید درمان را پیگیری نمائید
  • تصویر کاربر امير شنبه ۳۰ خرداد ۵ تعداد بازدید: 415 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض خسته نباشيد ببخشيد ميدونم كه سرتون شلوغه من زماني رو ميخوام بيام حضوري ولي فعلا ميخواستم يكم اطلاعات بگيرم ريكاوري كخ گفتين بعد چند دقيقه كه مني مياد اولش بعد از چند دقيقه 2 دقيقه مني مياد يعني ميخوام آلت رو وارد كنم سريع مني مياد يا اگه هم نياد سفت نميشه كه داخل كنم واسه اين كار چيكار كنم چون باعث ميشه طرف مقابلم زجر بكشه يا اينكه اگه چند ماه هم انجام ندم به من حسي دست نميده كه تحريك بشم برم جلو يا بايد خودم برم كه تحريك كنم وگرنه بخوام حس داشته باشم يا ذوق داشته باشم برم نميشه يا سفت نميشه مثلا اگه قرص مصرف كنم باعث تاخير و بلند شدن ميشه ولي ميترسم ميگن قرص ها ضرر داره قبلا پيش يك دكتري رفتم اصلا نميدونستم با قرص ميشه برطرف كرد اون دكتر يك آمپول تسترون و قرص تادلافيل تجويز كردن خوب بودم ولي قرص ميگن باعث ميشه چشم ضعيف بشه ببخشيد وقتتونو گرفتم مساله بعدي يك بار هم پيش يك دكتري رفتم خيلي وقت سال پيش بود ايشون آزمايش نوشتن انجام دادم گفتن واريكسول از نوع خيلي خفيف دارم زياد مهم نيست ميخواستم بدون به اون ارتباطي داره اين انجام ندادن نزديكيم يا ارتباطي براي سرد مزاجي داره و مساله بعد اگه يك مدت تو ماشين يا جاي زياد بشينم بيضه ها دچار خواب ميشه لطفا راهنمايي كنيد دكتر واقعا از نظر روحي داغون شدم امروز كه پاسختتون ديدم كه گفتيد بيماري محسوب نميشه چقدر خوشحال شدم چون ديروز تو سايتتون اون پروتزو ديدم لوله اين چيزها بود خيلي دپرس شده بودم لطفا اگه با قرص يا آمپول كه حس گرم بودن و سفت شدن الت برگرده با تشكر
    1. تصویر کاربر امير سه شنبه ۱۹ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      با سلام آقاي دكتر واسه اين سوال برام اس ام اس اومده كه پاسخ دادين ولي نه تو ايميل نه تو خود نامه چيزي نيست تشكر پيگيري نماييد تشكر
  • تصویر کاربر ناشناس شنبه ۳۰ خرداد ۵ تعداد بازدید: 473 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر، ، خسته نباشید. مطالب سایتتون بسیار مفید بود. ممنون. آقای دکتر من 28 سالمه، متاسفانه حدود 8 سال به خود ارضایی مبتلا بودم. حدود یک ساله که ترک کردم ولی حالا که ازدواج کردم دچار زود انزالی هستم و در کمتر از یک دقیقه به انزال میرسم. آقای دکتر لطفا برای درمان کمکم کنید چه دارویی هایی استفاده کنم؟
    در ضمن دچار تکرر ادار نیز می باشم آیا احتمال داره که این عمل بر روی پروستاتم اثر سوء گذاشته باشه و سبب تکرر ادرار شده. اگه اثر گذاشته درمان داره؟
    اگه امکان داره یه سری دارو برای درمان زود انزالی و تکرر ادرار معرفی کنید که مشکلاتم بر طرف شه.ممنون از لطفتون
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۳۰ خرداد ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط