اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهدی سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 378 مشاهده پرسش
    سلام چند روزی است درد پا و امروز تیر کشیدن لگن سمت راست و الان هم بدجور کنار بیضه خیلی درد دارم ممنون میشم راهنمایی کنید علت اصلی چیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      به نظر میاد منشا درد از کمر باشد با اینحال بایستی بررسی شوید

  • تصویر کاربر Mmm سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 426 مشاهده پرسش
    سلام پسری 17 ساله هستم مدتیه که موقع ادرار باید بیشتر فشار بیارم نه احساس سوزش میکنم نه خون میاد سرعت ادرارم کم شده بعضی مواقع ادرارم منحرف می‌شود و یا بعد از ادرار مقداری از ادرار با فاصله ی چند ثانیه تخلیه می‌شود با برسی متوجه یکی از دلایل شدم که حس کردم به من مربوط هست و آن هم خود ارضایی هست متاسفانه تقریبا یک سال پیش درگیر خود ارضایی شدم و نمیدونستم بلافاصله بعد از این اتفاق سریع باید ادرار را خالی کنم بعد ها که حس کردم کمی در ادرار مشکل دارم بررسی کردم و متوجه این موضوع شدم حالا میخواستم از شما مشاوره بگیرم که چه باید بکنم آیا مشکل خیلی جدی هستش را حل چیه آیا درمان خانگی دارد برای این مشکل شنیدم که باید در یک لگن مخلوط از سرکه و آب بشینم آیا این راه کمکی می‌کند و در کل راه حل شما چیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      مشکل جدی نیست و با ترک خودارضایی و ورزش و تمرینات یوگاه بتدریج برطرف می شود

  • تصویر کاربر مجتبی جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 542 مشاهده پرسش
    دوباره سلام
    قبلا براتون نوشتم که واریکوسل سمت چپم عود کرده بیضه سمت چپم زیر پام و یا وسط پاهام گیر میکنه و امانمو بریده و شما فرمودین که باید بیام حضوری ببینمت.
    اولا که برای مشاوره اجازه بدین که یک شماره حساب ازتون بگیرم که حق ویزیتتون رو پرداخت بکنم.
    من لندن زندگی میکنم و اگر امکان داره براتون اجازه بدین بعد از پرداخت حق ویزیتتون چند عکس از بیضم براتون بفرستم و اگر امکان براشتن بیضم وجود داشته ،برای جراحی خدمتتون برسم.باور بکنید به جایی رسیده که دلم میخواد خودم درش بیارم چون اینجا چندتا جراح گفتن ما چنین کاری برات نمیکنیم ولی خیلی از جراح‌های امریکایی دیدم که انجام دادن.

    خیلی ممنون از کمکتتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      به نظر من که معمولی است و بزرگ نیست ولی با اینحال اگر بخواهید میشه کوچکترش کرد 

  • تصویر کاربر فلورا دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 314 مشاهده پرسش
    زگیل تناسلی - پرسش 168393
    تصویر کاربرفلورا سه شنبه ۱۷ دی ۹۸ زگیل تناسلی
    دومین باره سوالمو مطرح‌میکنم اقای دکتر لطفا پاسخگو باشید... ممنون
    سلام وقت بخیر. سوال من اینه که شوهرم زگیل روی دستگاه تناسلیش داره که دکتر هم رفته و سوزونده باز کی دوتا هست.
    با تحقیقات من اینو فهمیدم که زگیل تناسلی با رابطه جنسی انتقال پیدا میکنه پس چطوره که من بعد از ۵ سال خودم مبتلا نشدم و اینکه پاپ اسمیر هم دادم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      سیستم دفاعی برخی افراد نسبت به ویروس زگیل تناسلی یا همان HPV مقاوم هست و ویروس را بعد از چند ماه بدون اینکه زگیلی بروز کند از بدن حذف می کند. در برخی افراد هم بصورت نهفته باقی می ماند. پاپ اسمیر یک آزمایش برای ارزیابی دهانه رحم از نظر تغییرات سلولی پیشگام سرطان هست و الزاما بیانگر ابتلا یا عدم ابتلا به ویروس HPV نیست. لذا در خانم ها توصیه به انجام Co-test می شود یعنی نمونه گیری از دهانه رحم برای تست پاپ اسمیر و نیز HPV PCR. اما بایستی بدانید که تست HPV PCR از دهانه رحم فقط وضعیت این بخش از ناحیه تناسلی را نشان می دهد و نتیجه آن را نمیشه به دیگر نواحی تناسلی تعمیم داد.

  • تصویر کاربر Sid دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 491 مشاهده پرسش
    سلام میخواستم بپرسم وقتی باخانمم رابطه میکنم چرا زود ارضا میشم و وقتی التم سفت میشه چند دقیقه بعد شل میشه چرا بعد دارو داره یانه من یا قرص ویزاسین 100 استفاده میکنم برای سفت شدن التم من میخوام دیر ارضا شم چون خانم بعضی وقت ها ارضا نمیشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام زودانزالی درمان قطعی و دائمی ندارد و فقط با داروها می توان آن را کنترل کرد یعنی وقتی که دارو استفاده می کنید مدت زمان وقوع انزال را طولانی کرد اما نمی توان این بیماری را تا آخر عمر ریشه کن کرد. مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت مصرف دائمی و روزانه یک عدد یا استفاده بصورت 6 ساعت قبل از نزدیکی)، یا قرص داپوکستین 30 یا 60 میلی گرمی 1 تا 3 ساعت قبل از نزدیکی. بدیهی است تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود. اسپری لیدوکائین 10 درصد یا کرم زایلا-پی داروهای موضعی برای کنترل زودانزالی هستند 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید. اگر با زدن بیحس کننده ی موضعی آلت نعوظ و سفتی خود را از دست می دهد می توانید از نصف قرص سیلدنافیل 50 میلی یک ساعت قبل از رابطه نیز استفاده کنید. از قرص ترامادول هم یک ساعت قبل از رابطه می توان استفاده کرد ولی استفاده از این قرص خطر اعتیاد در آینده را دارد و بهتر است به عنوان آخرین روش و در صورت عدم پاسخ به دیگر روش های درمانی مورد استفاده قرار گیرد.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۵ تیر ۵ تعداد بازدید: 727 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط