اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (69 امتیاز)
  • تصویر کاربر ابولفضل دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 271 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید اقای دکتر.جوانی20ساله هستم.قد178.وزنم75.اقا خیلی کوتاهی دارم نسبت به سنم.چاقم نیستم که بگم چاقم.اقای دکتر بیضه سمت چپی چسبیده به زیر التم.اما سمت راستی جدا و خوش فرم هست.خاستم بگم این پوستی که به زیر التم چسبیده خیلی ناراحتم میکنه.باعث شده بیضه هام رشد کنن هرسال بجای اینکه التم رشد کنه.خلاصه که بگم وقتی التم درحال نعوذ هست و روبه بالایی میاد اصلا بدفرمی مشخصه و از روبرو وقتی میبینی بیضه ها یکی درست هست اون یکی وصله باالت میاد بالاتر از بیضه سمت راستی.من ورزش الت انجام میدم برای کوتاهی التم.احساس میکنم این پوست تاحدی بدهست که باانجام ورزش هم نمیذاره التم رشد کنه.نظرشمارو خاستم بدونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      برای آشنایی با نحوه ی اندازه گیری سایز آلت و روش جراحی افزایش سایز آلت و همچنین عوارض و میزان اثربخشی آن به لینک زیر مراجعه کنید
      https://drjabbari.com/1954
  • تصویر کاربر علي دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 238 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشيد آقاي دكتر من ٢٣ سالمه و لاغرم و ورزشكار ولي آلت كوتاهي دارم هم از لحاظ طول هم قطر
    در تحقيقاتي ك كردم متوجه شدم ك من آلت تناسلي پرده دار دارم و اين باعث عذاب من شده
    طول آلتم هم در نعوظ ١٠ و قطر ٣ هست لطفا راهنماييم كنيد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر اشکان سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 512 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    من مشکل کوچکی مثانه دارم
    از یکسال پیش بازاموزی مثانه رو انجام میدم
    حدودا یکم بهتر شده بودم ولی الان چند روزه باز فشار زیادی بهم میاره مخصوصا اول صبح که خابم
    بعد از اینکه ادرارم رو هم تخلیه میکنم ،حدود۵ سی سی بعد از یک تا دو دقیقه خارج میشه با فشاری که میارم و حس میکنم ادرار میمونه تو مجرا
    نظرتون چیه؟خسته شدم از اینجور زندگی کردن دیگه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
    2. تصویر کاربر اشکان دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      مثانه من حد۴۲ سی سی که رسید حس ادرار داشتم در تست
      چه مدت باید بازآموزی انجام شه تا درمان کامل؟
    3. تصویر کاربر اشکان دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      پیوند میگن خیلی زیاد عارضه جانبی داره
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      بستگی به نتیجه نست یورودینامیک تان دارد
    5. تصویر کاربر اشکان دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      ببخشید چه مواردی از تست مهم هستن؟و در چه صورت پیوند بدون مشکل است؟
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      حداکثر حجم مثانه، فشار داخل مثانه، بیش فعالی مثلنه، حجم باقیمانده ادرار
    7. نمایش سایر 5 پاسخ
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 342 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر خسته نباشید
    ببخشید من سه سال پیش متوجه شدم بیضه سمت چپم واریکوسل گرید 1 داره ، در ضمن با وجود دو بار سونو گرفتن طی این سه سال همیشه یه برامدگی روی بیضه ام بود که نه حین معاینه ( پیش سه پزشک مختلف رفته بودم ) و نه حین سونو چیزی ننوشته بود و خلاصه خیالم راحت بود که مهم نیست ، تا اینکه پارسال دیدم یه برامدگی جوش مانند روی سمت چپ بیضه چپ قرار داره ( حدودا یکی دو روز این برامدگی بودش بعد برای همیشه رفت ) رفتم دکتر ازشون بپرسیدم معاینه دقیقی انجام دادن و گفتن که بله یه کیست داره اسپرماتوسل هست و تا الان تشخیص نداده بودند و اهمیت نداره و اینکه هر بار یه جایی هستش علتش چرخش بیضه اس
    1. تصویر کاربر علی شنبه ۱۶ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      ، الان دو روزه به یک باره اقای دکتر متوجه شدم یه برامدگی جوش مانند ابعادش عین همون که پارسال دیدم این بار در زیر بیضه در ناحیه پشتش وجود داره نمی دونم این همونه؟؟
      البته جناب دکتر همین ناحیه که الان می گم برامدگی داره همیشه حین معاینه دردناک بود و دکتر می گفت اهمیت نداره ممنون می شم راهنمایی کنید
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
    3. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      مرسی جناب دکتر ماه اینده مراجعه می کنم بهشون
      یه سوال دیگه هم داشتم ، من چون کلا آدم استرسی و هیجانی هستم با کوچک ترین استرس و هیجانی بیضه هام هی بالا میره این خطرناک نیست اسیب نمی زنه به بیضه؟ در بقیه حالت ها به خصوص وقتی مشغول کاری هستم کاملا نرماله و پایینه زمانی که درگیری استرسی دارم اینطوری میشه
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۹ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
      این حالت واکنش طبیعیه بدنه و‌مشکلی نیست
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر Mona دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 369 مشاهده پرسش
    سلام من ۲۹ سالمه ب تبخال دچار شدم ی بار دوتا
    کوچک زدم اما اقای دکتر همش استرس دارم ی وقتای پوستم میسوزه اطراف واژن.میخواستم بدونم بیشتراز خانما انتقال پیدا میکنه. و میشه قرص اسکلویر رو برا جلوگیری ازعود خورد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۸ شهریور ۹۸( 6 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۶ تیر ۵ تعداد بازدید: 738 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط