اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر AS جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 517 مشاهده پرسش
    با سلام
    در خصوص سوالی که داشتم در مورد آلت کوچیک فرزندم گفتید عکس بفرستید
    لطفا ما رو راهنمایی کنید چکار کنیم
    خیلی نگرانیم
    می‌ترسیم دیر بشه
    خود بچه هم ناراحته
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش)

      سلام
      فرمودید چند سال دارند؟

  • تصویر کاربر ریحانه جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 550 مشاهده پرسش
    باسلام ، کرمی هستم پزشک عمومی. سوال بنده در مورد مشکل یکی از نزدیکان هست که ایشون خانم 39ساله هستن متاهل و دارای دو فرزند که اخیرا بدنبال سونو گرافی شکم که جهت بررسی کبد چرب انجام شده بود متوجه توده در کلیه سمت راست شدند و سی تی اسکن با تزریق ماده حاجب هم انجام شد که گزارش سی تی کانونmass like به ابعاد. 20*18 م م در پارنشیم پل تحتانی کلیه راست دیده شده مه در فاز پست کنتراست کاملا انهنس شده است و همچنین کانون کیستیک به ابعاد 29*28 م م در پل میانی کلیه راست بوده سایر قسمت های بررسی نرمال گزارش شده
    از نظر جنابعالی ادامه بررسی ایشان به چه صورت باید باشه و انجام بیوپسی رو توصیه میکنید؟ از نظر علایم بالینی مشکل خاصی ذکر نمیکنن فقط دردهای گهگاهی پهلو بدنبال فعالیت
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش)

      سلام
      اصولا در توده های کلیوی اگر انهنس شوند بحث بدخیمی مطرح هست و بیوپسی نمی تواند دقیق به ما بگوید که خوش خیم هست یا خیر و درصد خطاش بالاست لذا بهتر است درمان کنند یا پارشیل نفرکتومی لاپاروسکوپیک یا روش های موضعی دیگر مثل کرایوتراپی
      اگر نمی خواهند اقدام درمانی کنند هر 3 ماه با یونو پیگری کنند در صورت رشد قابل توجه درمان اکیدا توصیه می شود

  • تصویر کاربر M جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 659 مشاهده پرسش
    با سلام
    تقریبا 4 ماه پیش روی بدنه و بیشتر روی کلاهک آلت من در چند نقطه لکه های صورتی رنگ بوجود آمد که هنگام تحریک شدن و بزرگ شدن سایز آلت این لکه ها قرمز رنگ شده و بصورت کم پف دار میشوند ولی بعد از گذشت چند ساعت دوباره کم رنگ شده و صورتی میشوند. اکنون 4 ماه بعد از بوجود آمدن این لکه ها نه زیاد شده اند و نه کم.
    دلایلی که بنظرم میرسد:
    1. خودارضایی زیاد
    2.برخورد توپ با آلت
    3.خوردن مکمل زینک و کلسیم و منیزیم
    البته از 4 ماه پیش هیچ کدام از این سه کار انجام نشده است و فقط هر از گاهی تحریک شده و سایز آلت بزرگ میشود ولی همچنان لکه ها باقی مانده است. اکنون چه باید بکنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱ مرداد ۰( 4 سال پیش)

      سلام
      عکس های بهتر از روبرو بفرستید

  • تصویر کاربر AS دوشنبه ۲۸ تیر ۰( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 464 مشاهده پرسش
    جناب دکتر پسری دارم ۷ ساله ۴۴ کیلو، از اول آلت و بیضه بچه کوچک بود ۴ سالگی بردیم دکتر گفت درست میشه ولی رشدی نداشته بطوریکه آلت داخل و با فشار مقداری بیرون میاد و فقط پوست آلت آویزونه متخصص کلیه رفتیم میگه کوچیک هست ولی تابلوغ کاری نکنید چون بلوغ زودرس میگیره بردیم مشهد متخصص مجاری ادرار میگه شاید دیر بشه باید اقدام کنیدپماد تستسترون داد که هر شب روی آلت بمالیم یه هفته زدیم دانه هایی شبیه بلوغ روی پیشانی ظاهر شد. دکتر متخصص اورولوژی اطفال بردیم میگه این بخاطر چاقی هست و باید لاغر بشه و پماد رو نزنیدمعرفی کردمتخصص غدد.‌ دکتر غدد میگه این مشکل نداره برید بچه رو ۱۵ کیلو لاغر کنید. پماد نزنید ولی آمپول تستسترون دادالان موندیم چکار کنیم لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۸ تیر ۰( 4 سال پیش)

      سلام
      عکس در حالات مختلف ارسال کنید

  • تصویر کاربر hina دوشنبه ۲۸ تیر ۰( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 1290 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    من چند وقت که متوجه یه سری ضایعه گوشتی روی واژنم شدم
    میترسم زگیل تناسلی باشه
    شما ببینید زگیل به نظرتون ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۸ تیر ۰( 4 سال پیش)

      سلام عکس بطور صحیح بارگذاری و ارسال نشده است. لطفا در همین بخش با حجم مناسب مجدد ارسال کنید.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۷ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 713 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط