اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر Pegah دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 212 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر ببخشید.من ازمایش hpv از ترشحات وژزینال دادم یک آزمایشگاه مثبت شد تایپ ۶ و ۱۱ سپس رفتم یک آزمایشگاه دیگر پس از ۱۰ روز همان تست را دادم و منفی شد. میخواستم بدانم به نظر شما این امکان وجود دارد که در طی ۱۰ روز میزان ویروس آنقدر از بدنم پاکسازی شده باشد که دیگر دستگاه ها نشان داده یا یک اشتباه آزمایشگاهی رخ داده؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
    2. تصویر کاربر Pegah شنبه ۲۱ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      آقای دکتر ببخشید من تماس گرفتم با آزمایشگاهی که نتیجه مثبت اعلام کرد به من گفت حتی ما کسایی را داریم ک الان ازمایش میدن مثبت میشه فردا میان ازمایش میدن چون تیتر ویروس از بدنشون کم شده در حدی رسیده که برای دستگاه قابل خوندن نبوده منفی شده
      پس این را اشتباه گفتن؟
      یا اینکه ایا امکان دارد ازمایشگاهی که نتیجه منفی اعلام کرده از ترشحات واژن خوب نمونه برداری نکرده؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      من با نظر دوم بیشتر موافقم
    4. تصویر کاربر Pegah یکشنبه ۲۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      آقای دکتر ببخشید من آزمایش دومم که منفی بود را در آزمایشگاه ویروس شناسی کیوان دادم و شنیدم که خیلی خوب است.امکان دارد که اولی مثبت کاذب باشد؟یا اصلا مثبت کاذب نداریم هرچی هست منفی‌کاذبه؟

      آقای دکتر من اصلا زگیل ندارم میخواستم برای بررسی ناقل بودن آزمایش بدم.

      من با نامزدم فقط رابطه اورال داشتم که نامزدم هم زگیل ندارد و تست hpv از نمونه ادراریشم منفی شد.

      امکان دارد که بزاق آقای آلوده به اندام تناسلی خانمی منتقل شود؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      بله امکان انتقال در سکس دهانی هست
    6. تصویر کاربر Pegah دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      آقای دکتر من ۱۴ روز قبل از ازمایش‌اولی که مثبت شد از ترشحات واژینال گارداسیل زده بودم .بعد ۱۰ روز بعد از ازمایش اولی دوباره از ترشحات واژن که ازمایش دادم منفی شد احتمال دارد که منفی شدن به خاطر اثر واکسن باشد؟
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      خیر
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر مهران چهارشنبه ۱۸ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 324 مشاهده پرسش
    با عرض سلام ،اقای دکتر پسرم یک سالشه عمل هیپوسپادیاس انجام شده از نوع خفیفش خدارو شکر مشکلش حل شده،عرضم حضورتون اکثر موقع ها حتی قبل عملش ک تو هشت ماهگیش انجام شد،بیضه هاش اکثر موقع هاعوض این ک داخل کیسه بیضه باشه دو تا بیضشم بالا یعنی کناره تهه التش میره در دوزرفشه فقط هنگام خاب،یا خیلی کم تو کیسشه ب دکتر هم مراجعه کرذم گفته بیضه هاش خوبه و مشکلی نداره خاستم نظر شما رو اقای دکتر بدونم وضعیتش چطورع و این ک اکثر اوقات ک پوشکه اینطورع وقتی فقط شلوار بپوشونمم خیلی کم بیضهاش داخل کیسش میاد ه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      با شرایطی که می فرمائید به نظر من هم مشکلی ندارند و ظاهرا بیضه ها تحریک پذیر هستند 

  • تصویر کاربر کیمیا جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 357 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید
    آیا ازدواج با کسی که واریکوسل گرید ۳ داره ولی دکتر ها بهش میگن که مشکل آنچنانی نیست و لزومی به جراحی نداره در آینده مشکل سازه؟
    من شهرستانم و به پزشک دسترسی ندارم و سختمه که یه خانم از اورولوژ لینارو بپرسه اگه لطف کنید جوابم رو بدید خیلییییی ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر هدایت جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 176 مشاهده پرسش
    چند مدت بود که آلتم پوستش رفته بود هنگام رابطه جنسی هم میسوخت وپوستش میرفتم. واسه درمان با صابون گوگرد شستم و کرم دیپروکل زدم ک بعد چند روز پوست همه جاش خشک شده ترک برداشته چیکار کنم نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر ناشناس جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 306 مشاهده پرسش
    سلام.چندروزی هست که بطورناگهانی ولی نه مداوم درد شدید بیضه دارم ودرسونوگرافی بزرگ بودن بیضه سمت چپ نشان داده شده است خیلی نگرانم.میخاستم بپرسم ایاخطرناک است؟وباعث ناباروری میشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۳ مرداد ۵ تعداد بازدید: 753 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط