اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر نگار یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 300 مشاهده پرسش
    من سه سال پیش متوجه لک ها روی پوستم شدم دکتر زنانم به دکتر پوست ارجاع دادن سه جلسه کرایو تراپی انجام دادم و لک ها از بین رفت و البته در کنارش به شدت از میوه و سبزیجات بخصوص کلم بروکی استفاده میکردم و سیگار رو قطع کردم تا ضعف ایمنیم و کاهش بدم و نه اپیلاسیون رفتم نه سکس داشتم نه استخر رفتم ولی بعد از یکسال یه دونه برجسته دوباره رو بدنم مشاهده کردم‌ جون همرنگ پوستم بود و یک دونه بود شک داشتم که زیگیل تناسلی باشه و بهش توجی نکردم‌ولی از29آبان 97 بخاطر شکی که داشتم به دکتر پوست مراجعه کردم همون روز واکسن زدم‌و دوباره کرایوتراپی هر سه هفته یکبار شروع کردم ولی متاسفانه دونه ها شروع شد به بیشتر شدن تا الان 6 جلسه شده (البته من تو این مدت 4 بار هم لیزر موی زائد انجام دادم ) که دکترم گفتن نباید تا پایان درمانت لیزر رو‌ شروع میکردی جلسه پنجم‌که 23 بهمن بود خیلی بهتر شده بودم و دکترم لوسیون بتامتازون دادن گفتندبعد از دوهفته موقع خواب روی موضع استفاده کن و تا اردیبهشت که مرحله سوم واکسن هست احتیاج نیست بیای ولی بعد از مصرف لوسیون دوباره دوتا لک های برجسته ریخت بیرون و من14 اسفند که سه هفته از کرایو قبلیم گذشته بود رفتم پیششون ایشون گفتن بخاطر لوسیون نیست بخاط پودر نظافتی که برای از بین برن موهای زائد استفاده کردی هست و دوباره برام کرایو تراپی کردن بعد از کرایو تراپی لک ها زیاد شد و تاول و سیاه شد همیشه سه روز بعد از کرایو تراپی زخما که سیاه میشدن میریختن الان یک هفته گذشت اما به شدت دردناک هستن حتی وقتی نشسته هستم و راه نمیرم واثرات زخم ها روی بدنم باقی مانده ، مزاحمتون شدم بدونم اینکه‌واقعا امکان درمانش با یه جلسه لیزر امکان‌پذیره ؟ و اینکه آثار زخمها از بین‌میره ؟ و قبل از سال میتونم بیام‌ خدمتتون‌ وقت دارید حداقل در طول تعطیلات از این درد و ظاهر خیلی بد راحت میشم ؟ درمان قطعی ه ؟ مشکلم حل میشه ؟ ضمنا ً من خانم سی سه ساله هستم نمیاد دکمه مرحله بعد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر ارمین یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 320 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر. مدتی هست که کناره بیضه هام زخم میشود ب صورت چرکی ک خیس هم میشه یکم زود هم خوب میشه البته فک کنم این اتفاق بعد از استفاده از ژیلت میوفته چون برای امتحان 1 ماه استفاده نکردم و مشکلی هم نبود چیکار کنم زخم نشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر ارتل یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 258 مشاهده پرسش
    سلام من يك خانم مجرد هستم ٢4 سال
    من قبل مدتي متوجه شدم در ناحيه مقعد دوتا جوش در امده تقريبا شبيه خال ميمونه
    و خلي نگرانم
    ضمننا هيچ رابطى جنسى هم نداشتم
    اما از سرويس بهداشتي فرنگى عمومى استفاده ميكنم و استخر
    لطفا رهنمايى كنيد و يك نوبت ميخاهم براى امروز چون ميترسم ازشون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر بهرام دوشنبه ۲۷ اسفند ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 3134 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    مدتی پیش در مواقع نعوض در الت تناسلی خود درد احساس میکردم بهد از مدتی موقع نعوض به یک سمت کج شد.جهت درمان پیش دکتر هنرمند رفتم و قرص پا با کا به من داد.آیا قرص دیگری باید مصرف کنم وقابل درمان میباشد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
    2. تصویر کاربر بهرام یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام دکتر جان
      آیا با عمل جراحی قابل درمان می‌باشد بیماری پیرونی؟
      قرص ویتامین دی را در کنار قرص پا با کا مصرف کنم مشکلی ندارد؟
    3. تصویر کاربر بهرام یکشنبه ۲۶ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
      ببخشید دکتر جان توی سوال قبلی نوشتم ویتامین دی،منظور همان ویتامین ای هست.
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
      ویتامین E نه ویتامین دی
      بله با پاباما مصرف شود
      با جراحی کجی رو‌فقط میشه صاف کرد اونم برخی اوقات و به پلاک نمیشه دست زد
    5. تصویر کاربر بهرام دوشنبه ۲۷ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام دکتر جان
      این مشکل پیرونی خطرناک نیست،مشکلی برای سلامتی ایجاد نمیکنه.
      تشکر از اینکه به سوالات ،با حوصله جواب میدهید.
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)
    7. نمایش سایر 5 پاسخ
  • تصویر کاربر مسعود چهارشنبه ۲۲ اسفند ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 556 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشین.بنده ریزش موی ارثی دارم و برای درمان ریزش مو قرص فیناستراید 1میلی و یه سری مکمل مو مثل زینک و .... استفاده میکنم.چند روز پیش که سونوگرافی دادم یک سنگ 5.5 میلیمتر در کالیس فوقانی کلیه راست مشاهده شد.ممکنه که مربوط به استفاده از قرص هایی که واسه درمان ریزش مو استفاده میکنم باشه؟؟؟ باید قطعشون کنم؟؟؟؟با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۲ اسفند ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام 

      خیر ارتباطی با هم ندارند

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۲ شهریور ۵ تعداد بازدید: 759 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط