اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهسا چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    حدود۱هفته است ک در ناحیه واژن جوش های ریز ب صورت تبخال ب وجود امده و در ناحیه دهانه رحم گوشت اضافه ب وجور امده و داخل مهبل قرمز میباشد ک با سوزش بسیار شدید همراه میباشد
    ممنون میشم کمکم کنید
    سپاس از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      این علائم می تواند علل متعدد داشته باشد ترجیحا بهتر است معاینه شوید.

  • تصویر کاربر فائزه چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 419 مشاهده پرسش
    باعرض سلام خدمت شما اقای دکتر. قبل ازپرسیدن سوالم میخواستم از شما تشکر کنم بخاطر صبرتون وپاسخ های که به سوالات قبلی ام دادین و تشخیص کاملا درستی که با دیدن تصویر یک بیمارداده بودین. مدتی قبل مزاحم شدم و گفتم که پسرم بابیماری اکستروفی مثانه بدنیا امده.الان 4ماه و10روز دارد حدود 14روزقبل عفونت ادرار پیداکردو3روز بیمارستان بستری بوددرسونو اول کمی ادرار در کلیه چپ بود.بعداز14 روز سونو مجددانجام شدجواب رومیفرستم.درمورد مثانه نوشته دارای جدارضخیم ونامنظم. لطفابرام توضیح بدید چه معنایی میده نامنظم یعنی چه مشکلی داره؟ایا درمان میشه ؟ سپاسگزارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      اصولا مثانه جدار نازک و منظم دارد و در مواردی مثل عفونت، التهاب، تنگ بودن خروجی مثانه و جراحی و بعضا مادرزادی ممکن است ضخیم و نامنظم شوند.

  • تصویر کاربر عباسی چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 809 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر ..۳۰ سالمه قبلا خود ارضایی میکردم. که هر از گاهی درد انزال داشتم ولی بعد یکی دوساعت بهتر میشد ولی تو تیر ماه خود ارضایی کردم بازم درد داشت ولی یکی دو ساعت بعد یه در د سوزناک شدید تو پروستات احساس کردم رفتم دکتر گف عفونت پروستات داری قرص سیپرو با تامسولین داد .بیست روز مصرف کردم بعد خود ارضایی بیس روز خود ارضایی انجام دادم درد خیلی خفیف احساس کردم و بعد چند روز جنب شدم شب .احساس کردم راحتر ادرار میکنم .ولی اقای دکتر برای اینکه درمان کامل بشم دو سه هفته بعد یه دکتر دیگه رفتم امپول سفتراکس با داکسی کیم داد که اون تاثیر نداشت یعنی تستی خود ارضای کردم درد داشت.ولی دیگه خود ارضایی نکردم درد انچنانی هم نداشتم خفیف .ولی از دوسه روز قبل تحریک شدم که خوراضایی نکردم یه درد خفیف تو ناحیه پروستات بهم دست داده و ادامه داره و تکرر ادرار .دوباره همون دکتر رفتم گف برو بیمارستان که خواهش کردم دوباره دارو بده که دوباره سیپرو با داکسی کیم داد مصرف نکردم به دکترار سومی مراجعه کردم گف ازدواج کن خوب میشی بعد داروی افلوکساسین داد با فیناستراید و ژلوفن دوسه روز مصرف میکنم اون درد خفیفو دارم با تکرر ادرار. تو ادرارم احساس میکنم چیز چربی ماننندی خارج میشه سونگرافی دادم همه چیز طبیعی بود.اقای دکتر لطفا راهنماییم کن خیلی استرس دارم ازدواج کنم مشکل نمیشه ..چه داروهایی مصرف کنم .اقای دکتر یعنی این درمان نداره اصلاخیلی استرس دارم .بیام ویزیت شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      التهاب و ورم پروستات معمولا مزمن هست و سخت به درمان پاسخ می دهد من سلکسیب را برای کنترل التهاب و درد بمدت ۱ تا ۳ ماه توصیه می کنم

    2. تصویر کاربر عباسی چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)
      اقای دکتر ببخشید دوباره سوال میپرسم انتی بیوتیک هم مصرف کنم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      اگر سکس نداشتید به نظرم نیازی نیست چون خودارضایی معمولا باعث عفونت نمی شود.

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر حمید چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 386 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر خواستم نظرتون رو در مورد آزمایشات پیوست بدونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      ازمایشات طبیعی است

  • تصویر کاربر امیر چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 280 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید ، مصرف سرترالین و سیدنافیل باهم، باعث ایجاد مشکل میشه؟
    اگه مصرف این قرصها مشکل داره، لطفا یه قرص تاخیری خوب معرفی کنید. ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ مهر ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      خیر مشکلی ایجاد نمی کند.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۱۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 763 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط