اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر ناشاد جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 280 مشاهده پرسش
    NASHAS A...H:
    سلام کوچک بودن بیضه نقشی در باروری دارد وکمتراز چه اندازه ای مشکل باروری ایحاد میکند .وروش اندازه گیری بیضه رو بفرمایید .باتشکر از شما دکتر عزیز
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر پرستو جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 244 مشاهده پرسش
    پرستو عابدی:
    سلام.من زگیل دارم در ناحیه مقعد و اطراف وارژن الان 10روزه فریز کردم و خیلی هاش افتاده اما چندتاش هست.
    الان احساس میکنم روی زبون و لوزه زگیل دارم .برای همسرم هم این توده ها در زبان وجود داره.اما دور آلت و سایره نقاطش معاینه شده و مشکلی نیست در حال حاضر نگرانم لطفا راهنمایی کنید .ممنون اقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر منصور جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 255 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.از حدود یک سال پیش بدون دلیل سر آلت تناسلی و مخصوصا مقعدم شروع به خارش کرد.به دکتر داخلی مراجعه کردم تمام ازمایش ها رو دادم .گفتن هیچ مشکلی نیست.جهت اطمینان هم اندوسکوپی و هم رکتویکوپی انجام دادم که مشکلی نبود.دوباره خارش ادامه داشت به دکتر پوست مراجعه کردم که هیچ مشکلی تشخیص ندادن.سپس به متخصص اعصاب و روان مراجعه کردم که انواع قرص های اعصاب بهم دادن.برای مدتی خارشم خیلی کم شد.ولی دوباره خارشم شروع شده.برای خاراندن مقعدم باید یک بند انگشت درون مقعدم بکنم تا اروم بشه و سر الت تناسلم هم از داخل میخاره که با مالوندن بهتر میشه.بخدا دیگه خسته شدم از این وضعیت.از بس مقعدم انگشت کردم که دیگه حالت زخم پیدا کرده.ممنون میشم راهنمایی کنید.با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      از متخصص پوست مشورت بگیرید
  • تصویر کاربر بنی جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید ببخشید آقای دکتر آخه به ما گفتن دو مرحله دیگه نیاز به عمل داره من کلا ذهنم درگیر شده آخه به غیراز مجرا سازی دیگه چه عملی باید بشه که میگن دو عمل دیگه نیاز داره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر محسن جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 226 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر حالتون خوبه؟؟
    2 تا سؤال از محضر شما داشتم
    1_ من حدود سه ساله یه لکه های سیاه و قهوه ای رنگ کم رنگ و پر رنگ برجسته کوچک و بزرگ فقط در تمام الت تناسلیم مشاهده کردم که تو این چند ساله تعدادش زیاد شده اخیرا از یه دکتر متخصص پرسیدم گفتند اینها زگیل نیستند ولی یه دکتر دیگر گفتند اینها پسوریازیس و لیکن پلان و اگزما حتی زگیل تناسلی مطرح هستش که من رو نگران کرده به نظر شما این بیماری زگیله تناسلی یا ......؟؟ احتیاج به درمان داره؟؟ خطرنا که؟؟؟؟ از همه مهم تر این بیماری واگیر داره به آیا همسرم منتقل میشه؟؟؟؟ علت ظاهر شدنش چیه ؟؟؟

    2_یه غده های سفید رنگ و برجسته و یه غده یا جوش های قرمز یا سیاه رنگ مانند زیر الت تناسلیم در امده ایا این بیماری زگیل تناسلیه؟؟ خطرناکه یا طبیعیه؟؟ درمان میخواد؟؟ علت اومدنش در الت چیه؟؟؟ از همه مهم تر این بیماری واگیر داره؟؟ایا به همسرم منتقل میشه؟؟
    عکس های سوالات رو به ترتیب به همراه کپشن فرستادم براتون خواهش میکنم همه رو نگاه کنید
    از شما عاجزانه تقاضامندم که سوالات مرا با حوصله نگاه و جواب بدید مخصوصا قسمت واگیردار بودن این دو تا بیماری را چون من و همسرم هردو مضطرب هستیم هیچ دکتری جواب و درمانی به ما نداده سپاسگزارم ببخشید وقتتون رو گرفتم
    1. تصویر کاربر محسن جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      فقط ببخشید این ۱۶ تا عکسی که با سوالات براتون فرستادم بدستتون رسید؟؟ اگه نرسید باید دوباره از اول سؤالم رو بفرستم تو ربات سوالات و عکس ها رو آقای دکتر با دقت بررسی کنید و به ما بگید اگه واگیر دار این بیماری به همسرم منتقل شده بگید اگه هم نشده بگید بازم مچکرم ممنون
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
    3. تصویر کاربر محسن جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      این چیزایی که شما گفتید در مورد سوال دوم هم همین جوریه یعنی زگیل نیست واگیر دار نیست و درمان نمیخواد به به نظر شما فوردایسه؟
    4. تصویر کاربر محسن جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      ممنون اگه پاسخ بدید یه سوال خیلی مهم که داشتم این که اینا که شما گفتید اون لکه های روی التم زگیل نیست پس خاله؟؟؟؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ مرداد ۹۷( 8 سال پیش)
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱۶ شهریور ۵ تعداد بازدید: 763 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط