اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر جابر پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 262 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر وقت شما بخیر
    جسارتا پیرامون مشاوره قبلی که با شما داشتم (ممنون میشم مشاوره قبلی بین من و شما رو تو سامانه یکبار ببینید)و آزمایشات دیگه ای که فرمودین روانجام دادم. نتایج بیشتر این آزمایشات که در پیوست براتون ارسال کردم طبیعی می باشد. البته ممنون میشم شما هم نتایج آزمایشات رو چک کنین. آزمایش RIGISCAN رو هم دوبار در بیمارستان شاهد انجام دادم و نتایج هم طبیعی بود. اگر نیاز است جزئیات آنرا هم براتون ارسال کنم. میخاستم بدونم نظر شما چیه و الان چیکار باید بکنم؟ آیا باید به متخصص اعصاب و روان مراجعه کنم ؟ و اینکه بهترین دکتر در صورت ضرورت برای رفتن کیه و آیا شما میتونین دکتر خوب در این زمینه رو برام معرفی کنین؟ ضمنا لیست داروهایی که دکتر تجویز کرده بود هم براتون ارسال کردم که به صورت روزانه مصرف می شد.
    ممنون میشم در این زمینه کمکم کنید.
    پیشاپیش از لطف و همکاری و شما بی نهایت سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 219 مشاهده پرسش
    سلام مجدد
    اقای دکتر تصاویر و توضیحاتی که خواسته بودید واستون ارسال کردم
    لطفا بنده را راهنمایی کنید که چطور مداوا کنم
    چه دارویی استفاده کنم؟ پرهیز غذایی یا چیزی دارد؟
    ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      عکس و توضیحاتی با این سوال نیامده در ادامه همین بخش مجددا ارسال کنید
    2. تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام مجدد
      اقای دکتر تصاویر و توضیحاتی که خواسته بودید واستون ارسال کردم
      لطفا بنده را راهنمایی کنید که چطور مداوا کنم
      چه دارویی استفاده کنم؟ پرهیز غذایی یا چیزی دارد؟
      تصویر ارسال کردم و فرمودید زگیل تناسلی هست
      ممنون از شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    4. تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      با سلام
      ممنونم از راهنمایی شما
      اصلل اهل دخانیات هیچ موردش نیستم.
      محلول ها باید بعد از استفاده روی ضایعات بمونن یا بعد از چند ساعت شسته بشند؟
      لطف کردید.
    5. تصویر کاربر فاطمه پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      ببخشید اقای دکتر لیرز در چند جلسه انجام میشود و هزینه اش چقدر هست؟
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    7. نمایش سایر 5 پاسخ
  • تصویر کاربر sajad پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 280 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت جناب آقای دکتر جباری
    بنده دو سال پیش دو تا لکه به صورت ناگهانی روی آلت تناسلیم به وجود اومد که ابتدا به صورت خشکی بود بعد کاملا تیره به رنگ سیاه شد و تعدادی دانه بسیار ریز در اطراف ختنه ها به جود آمد بلا فاصله به پزشک مراجعه کردم و هیچ کس زگیل بودن رو تایید نکرده هیچ کدام از پزشکای استان ما اهمیت نمیدن فقط میگن نگران نباش از بین میرن الان تقریبا 3سال گذشته نه بیشتر میشن نه رشدی دارن و نه از بین میرن
    خواهش بنده از شما دکتر عزیز و مهربان این هست که به سوال بنده رسیدگی فرمایید با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
    2. تصویر کاربر sajad پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      تقدیر و تشکر از جناب دکتر جباری که واقعا واسه بیماران وقت میذارن خیلی خیلی ازتون سپاسگذارم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      🙏
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر ayda چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر من ۱۸ ساله ام و متاهل من تو اردیبهشت ماه به بیماریه تبخال تناسلی گرفتار شدم و تا یک ماه تو جا بودم الان خوب شدم نصبتا سوالی که دارم اینه ایا همسرم میتونه برام اورال سکس کنه یا ن؟
    منظورم اینه امکانش هست دهنه ایشونم تبخال بزنه؟
    و سوال دیگم این هس اگه پوسته واژنمو بکشم امکان داره ویروسش از بین بره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      اینه ایا همسرم میتونه برام اورال سکس کنه یا ن؟ منظورم اینه امکانش هست دهنه ایشونم تبخال بزنه؟......................اگرچه تبخال دهانی تیپ ۱ و تبخال تناسلی تیپ ۲ ویروس HSV هست ولی با اینحال بله امکانش هست که دهان ایشان هم مبتلا شود.
      و سوال دیگم این هس اگه پوسته واژنمو بکشم امکان داره ویروسش از بین بره..............خیر
    2. تصویر کاربر ayda چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      یعنی تا اخر عمرم نمیتونیم اورال سکس کنیم؟
      هیچ جوره درمان نمیشه؟
      اگه دو سه سال تبخال نزنم چی بازم امکانش هس باز دهنشون الوده شه؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      یعنی تا اخر عمرم نمیتونیم اورال سکس کنیم؟.............در زمانی که عود و ضایعه ای ندارید احتمال سرایت خیلی کمتر هست ولی صفر نیست.
      هیچ جوره درمان نمیشه؟....................خیر
      اگه دو سه سال تبخال نزنم چی بازم امکانش هس باز دهنشون الوده شه؟....................بله
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 242 مشاهده پرسش
    با سلام جناب دکتر من مجرد هستم 30 سالمه در سن 3 سالگی عمل جراحی کردم ب خاطر بالا بودن بیزه ک داخل شکم بوده ایا این باعث میشه ک بچه دار نشیم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      یک بیضه یا هر دو بیضه داخل شکم بوده؟
      و اگر فقط یک بیضه داخل شکم بوده آیا طرف مقابل که از ابتدا داخل کیسه بوده سایز طبیعی دارد؟
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۱۸ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط