اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 207 مشاهده پرسش
    مجاری ادرار مشاوره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      سوالی مطرح نکرده اید!!...
  • تصویر کاربر 09125528011 دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 258 مشاهده پرسش
    سلام.من 36 سالمه همسر و یه دختر دارم و المان زندگی میکنم.6 ماه پیش متوجه لکه های قهوهای پایین آلت تناسلی و روی بیضه ها شدم که کمی هم برجسته بودند. رفتم پیش دکتر.ایشون تشخیص زیگیل تناسلی دادن و لیزر کردند.الان هر ماه یکی دو تا پایین آلت تناسلی و روی بیضه میزنه .جوشهای برجسته قهوهای. با سرکه سیب بعد از چند روز از بین می رن ولی یه جای دیگه دوباره میزنه. سئوال من اینه که میگن این ویروس بعد از مدتی حدود دو سال خود به خود از بین میره. آیا حقیقت داره؟ حتی اگه از نوع 18 که پر خطر هست باشه از بین میره خودش؟ و اینکه از طریق شستشوی لباس من با خانواده باهم یا توالت فرنگی هم منتقل میشه یا خیر؟ خیلی ممنون در ادامه همسرم هنوز نگرفته و مدام تحت نظر پزشک زنان و پاپ اسمیر هست. اگه به این ویروس مبتلا بشه برا زنان هم بعد از مدتی حدود دو سال از بین میره؟ اخه اینجا فقط میگن ورزش کن با تغذیه خوب. خودش خوب میشه.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      سئوال من اینه که میگن این ویروس بعد از مدتی حدود دو سال خود به خود از بین میره. آیا حقیقت داره؟ ....................نه همیشه ولی در خیلی از موارد بله
      حتی اگه از نوع 18 که پر خطر هست باشه از بین میره خودش؟ ............در انواع پرخطر پاکسازی ویروس با تاخیر بیشتری صورت می گیرد
      و اینکه از طریق شستشوی لباس من با خانواده باهم یا توالت فرنگی هم منتقل میشه یا خیر؟................این روش ها، شیوه های معمول انتقال نیستند ولی بهتر است احتیاط کرد.
      در ادامه همسرم هنوز نگرفته و مدام تحت نظر پزشک زنان و پاپ اسمیر هست. اگه به این ویروس مبتلا بشه برا زنان هم بعد از مدتی حدود دو سال از بین میره؟............................بله
      خه اینجا فقط میگن ورزش کن با تغذیه خوب. خودش خوب میشه...........واقعیت اینه که داروی برای حذف ویروس وجود نداره لذا تقویت سیستم دفاعی تنها راه پاکسازی ویروس هست
  • تصویر کاربر ناصر دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 295 مشاهده پرسش
    باسلام و احترام
    آقای دکتر در شهرستان نه دکتر و نه آزمایشگاه و نه امکانی وجود دارە کە بتونیم ازش استفاده کنیم.
    خدا خیرتان دهد کە این امکان را فراهم کردید و به مردم ایران کمک میکنید.
    من به دکتر کلیه و مجاری ادراری مراجعه نمودم و با تشخیص ایشان یک زگیل کوچک زیر آلت داشتم و ایشان ازروی نادانی من آنرا بیحس نمود و سوزاند با یە سوزن داغ.
    بعد یک ماه خوب شد
    حالا همون مثل خودش موندە و یک لایە پوست سوختە روشو گرفتە
    چندین جوش ریز پوستی هم زیاد شدە
    خیلی خیلی ریز
    الان اگر امکان داره یک نوبت بهم بدهید در شیفت صبح از شهرستان بیام و معالجم کنید از نظر رحی خیلی درهم ریختم.
    خدا خیرتان دهد.
    با تشکر دکتر جان من میخواهم کلیە آلتم را از این جوشهای پوستی ریز پاک پاک کنید چون میخواهم ازدواج کنم .
    فقط لطفا این پیغام ها خصوصی بمانند و در وب پخش نشوند.
    لطفا درشیفت صبح عمل لیزر را انجام دهید .
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۰ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این ها زگیل نیستند و درمان باعث می شود تا جاش بیشتر بماند ضمن اینکه همه ی این موارد در عکس نرمال بوده و نیاز به درمان نیست
  • تصویر کاربر احمد شنبه ۱۸ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 852 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب و تشكر بابت پاسخ جنابعالي
    من قبلا سوالي با كد رهگيري l04mj7113472 مطرح كردم كه موضوع التهاب مزمن پرستات و ترشحات بعد از ادرار بود و شما فرموديد كه این ترشحات پرستات پس از زور زدن طبیعی است.
    ۱-با شروع بیماری و مصرف داروها مقدار این ترشحات زیاد شده که حتما باید روزی دو یا سه بار با زور زدن خارج شود در غیر اینصورت احساس می کنم چیزی داخل مجرا است و باید دفع شود و این مساله ازار دهنده است. ایا این مشکل همچنان ادامه دارد و یا بعد از درمان التهاب کم خواهد شد؟
    2- من دو ماه اوفلوکساسین استفاده کردم و شما فرمودید ۳ ماه انتی بیوتیک مصرف کنم .ایا این مساله الزامی است و اگر مصرف نکنم و فقط ترازوسین استفاده شود بهبودی حاصل نمی شود؟
    ۳- با توجه به اینکه من هیچ مشکل معده ندارم ایا استفاده از داروی معده همراه با انتی بیوتیک جهت پیشگیری مشکلات معده الزامی است؟ یا نیازی نیست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۸ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      ۱-با شروع بیماری و مصرف داروها مقدار این ترشحات زیاد شده که حتما باید روزی دو یا سه بار با زور زدن خارج شود در غیر اینصورت احساس می کنم چیزی داخل مجرا است و باید دفع شود و این مساله ازار دهنده است. ایا این مشکل همچنان ادامه دارد و یا بعد از درمان التهاب کم خواهد شد؟..............مادامی که شما زور بزنید این مایع خارج می شود و بهتر است براین حس تان که می فرمائید "احساس می کنم چیزی داخل مجرا است و باید دفع شود و این مساله ازار دهنده است" غلبه کنید و بی اعتنا باشید
      2- من دو ماه اوفلوکساسین استفاده کردم و شما فرمودید ۳ ماه انتی بیوتیک مصرف کنم .ایا این مساله الزامی است و اگر مصرف نکنم و فقط ترازوسین استفاده شود بهبودی حاصل نمی شود؟.............خیر الزامی نیست من باب احتیاط گفتم چون فرمودید هنوز کمی علائم هست
      ۳- با توجه به اینکه من هیچ مشکل معده ندارم ایا استفاده از داروی معده همراه با انتی بیوتیک جهت پیشگیری مشکلات معده الزامی است؟ یا نیازی نیست.............................اگر مشکل معده ندارید خیر الزامی نیست
  • تصویر کاربر احمد شنبه ۱۸ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 267 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب و تشكر بابت پاسخ جنابعالي
    من قبلا سوالي با كد رهگيري c39fk998296 مطرح كردم كه موضوع التهاب مزمن پرستات بود و شما فرموديد كه ٣ ماه دارو مصرف كنم . مي خواهم براي بچه دار شدن اقدام نمايم

    ١- ايا اين بيماري بر كيفيت اسپرم تاثير دارد و باعث ناباروري مي شود؟

    ٢- با توجه به عوارض داروي ترازوسين كه موجب كم شدن مايع مني مي شود ايا در اين شرايط مي توان براي باروري اقدام كرد؟ يا بايد صبر كنم تا داروها اتمام شود.

    ٣- ايا عوارض ترازوسين بر ميل جنسي قابل رفع است؟

    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۸ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام


      ١- ايا اين بيماري بر كيفيت اسپرم تاثير دارد و باعث ناباروري مي شود؟ ......................تا حدودی بله ولی این تاثیر چندان زیاد نیست و خیلی اوقات قابل چشم پوشی هست

      ٢- با توجه به عوارض داروي ترازوسين كه موجب كم شدن مايع مني مي شود ايا در اين شرايط مي توان براي باروري اقدام كرد؟ يا بايد صبر كنم تا داروها اتمام شود..................... خیر نیازی به صبر نیست

      ٣- ايا عوارض ترازوسين بر ميل جنسي قابل رفع است؟..............بله
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۰ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط