اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر پریسا چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 770 مشاهده پرسش
    سلام دکتر من ده روز درد شدید کلیه داشتم و امروز سونودادم و کلیه سمت چپ کالیس تحتانی سنگ ۷میلی دارم.به دلیل کرونا امکان سنگ شکن ندارم.قرص هم دکتر بهم قرص سیستون و تامسولوسین دادن و قطره سنکل.امکانش هست با اینها دفع شه؟یا مثلا دردم تموم بشه تا بعد از کرونا؟قرص صد التهابم بهم دادن ناپروکسن.
    1. تصویر کاربر پریسا سه شنبه ۲۶ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)
      فقطم کلیه سمت چپم درد میکنه
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      احتمال دفعش خیلی زیاد نیست چون سایز سنگ کوچک نیست و سنگ هم در بخش ابتدایی حالب قرار دارد لذا بهتره در اولین فرصت سنگ شکن کنید

    3. تصویر کاربر پریسا چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)
      دکتر یعنی الان قرص ها رو نخورم؟توی این شرایط کرونا میتونم سنگ شکن کنم؟یا اگه یه مقدار بگذره و بعد برم مشکلی پیش میاد؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      قرص ها رو بخورید ولی بفکر سنگ شکن هم باشید. میشه 2 هفته ای صبر کرد

    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی پنجشنبه ۲۸ فروردین ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 502 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید دکتر بنده ۲۵ سالمه حدودا ۱۸ سالگی توسط دکتر کرمی عمل شدم انحراف به سمت پایین داشتم اصلا راضی نیستم عکس ببینید متوجه میشید میتونید این رو صاف یا منحرف به سمت بالا کنید؟ ممنون میشم از این که وقت میگذارید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۶ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      میشه صاف کرد ولی سربالا خیر اما در کل خیلی زیاد نیست و اگر عمل کنید کوتاه می شود

    2. تصویر کاربر مهدی چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)
      خسته نباشید آقای دکتر من احساس میکنم فردا برای رابطه مشکل ایجاد کنه چون به هر حال ۱حالت بیشتر نمیشه سکس کرد چون رو به پایینه و این دردسر ساز نمیشه به نظر شما؟ یعنی این مشکلی نداره ؟و این که اگر عمل کنیم قشنگ صاف میشه؟ چون همون طور که خدمتتون عرض کردم دکتر کرمی عمل کردن ولی انگار ن انگار،!و چقدر کوتاه میشه؟
      و در آخر هر طور شما صلاح بدونین همون کارو میکنیم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      به نظر من مشکل تان جدی نیست. بله بعد از عمل صاف میشه ولی خیلی کوتاه میشه 2 تا 3 سانت حدودا

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سارا سه شنبه ۲۶ فروردین ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 331 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر من امروز متوجه شدم که زائده ی کوچک و گوشتی از مقعدم درومده نگران شدم که شاید زگیل باشه لطفا راهنمایی کنید که این زائده جیه و چطوری برطرفش کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۶ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام
      خیر زگیل نیست زائده گوشتی مربوط به شقاق مقعدی است

  • تصویر کاربر محسن چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 1006 مشاهده پرسش
    با سلام،سه سال پیش جسمی به آلتم درحال نعوظ برخورد کرد و اندازه سر سوزن قرمزی خون رو دیدم.بعدسریع آلتم کوچک وسفت شدوتا سه روزبلند نمیشد.ازاون موقع درحالت شل اکثر اوقات فشرده و سفته.تابستون بهتره ولی سمت راستش که محل آسیب هست لاغرتره.مشکل نعوظ ندارم ودرحالت نعوظ اون سمت باچشم مشکل نداره امابالمس میشه فرورفتگی روحس کرد.احساس لذت آلتم کم شده مخصوصا زیرسرش که حساس ترین جاهست لذتی ندارم مگر نزدیک انزال آن هم کمی.حتی دیربه انزال می رسم وبارابطه دهانی ولمس آروم ارضانمیشم.بدنه آلتم نسبت به سرش لاغرشده البته شک دارم.میشه مثل قبل حساسیت ولذتش برگرده؟شکل فشرده و سفت آلتم درحالت شل اذیتم میکنه آیا راه درمانی برای این دو مشکل هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۶ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      به نظر من این دو موضوع ارتباط با اختلال جسمی ندارد و بیشتر ریشه روانی دارد شاید شروع کننده اینحالت یک ضربه بوده ولی تبعات آن روانی است و شاید یک سکسولوژیست بیشتر بتواند به شما کمک کند.

    2. تصویر کاربر محسن چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)
      آقای دکتر سلام. یکی دوبار دیگه هم فشار به آلتم وارد شده که اون موقع هم نعوظم رو برای مدت چند دقیقه از دست دادم. یه بارش بین خواب و بیداری بود که در حالت نعوظ به شکم خوابیدم و دردم اومد و فهمیدم و برگشتم ولی آلتم شل شد. من معمولا اسیر افکار نمیشم و حداقل تغییر شکل آلتم رو تقریبا مطمئنم به خاطر همین اتفاقاته ولی شاید کم شدن لذتم به خاطر خودارضایی شدید باشه یا کشیدن آلتم به منظور بزرگ کردنش. یعنی شما میفرمایید شکستگی آلت ندارم یا این آسیبها منجر به کم شدن لذت نمیشه؟ ممنون از راهنماییهاتون
    3. تصویر کاربر محسن چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)
      آقای دکتر سلام. یکی دوبار دیگه هم فشار به آلتم وارد شده که اون موقع هم نعوظم رو برای مدت چند دقیقه از دست دادم. یه بارش بین خواب و بیداری بود که در حالت نعوظ به شکم خوابیدم و دردم اومد و فهمیدم و برگشتم ولی آلتم شل شد. من معمولا اسیر افکار نمیشم و حداقل تغییر شکل آلتم رو تقریبا مطمئنم به خاطر همین اتفاقاته ولی شاید کم شدن لذتم به خاطر خودارضایی شدید باشه یا کشیدن آلتم به منظور بزرگ کردنش. یعنی شما میفرمایید شکستگی آلت ندارم یا این آسیبها منجر به کم شدن لذت نمیشه؟ ممنون از راهنماییهاتون
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۷ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام
      خیر این ها علائم شکستگی آلت نیست و بدیهی است که وقتی ضربه ای به آلت  می خورد یا درد می گیرد آلت نعوظ خود ر از دست بدهد چون در این لحظه درد جای لذت را گرفته و آلت شل می شود. لذا این آسیب ها منجر به کم شدن لذت به دلایل جسمانی نمی شود.

    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر محمدعلی جمعه ۲۹ فروردین ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 466 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من 21سالمه دچار تکررادرار شدم ادرا کامل تخلیه نمیشه وبعد ازدستشویی رفتنم هم احساس دستشویی داشتن دارم وهنگام ادرار باید چند بار فشار بیارم وهمچین وجود خون درمنی ودرد درزیر شکم هم داشتم که الان تقریباخوب شده
    ممنون از لطف شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ فروردین ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام
      مشکل شما علل متعددی میتونه داشته باشه شایعترین علت استرس و وسواس و اسپاسم عضلات دریچه خروجی مثانه هست ولی التهاب پروستات و تنگی مجرا هم از علل دیگ هستند لذا باید با آزمایش و سونو بررسی شوید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۲۰ خرداد ۵ تعداد بازدید: 719 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط