اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    سلام. من امیر هستم 38 ساله. متارکه کردم.تا یکی دو سال پیش خیلی گرم بودم و به راحتی تحریک میشدم و آلتم سریعا بزرگ میشد. البته دچار زود انزالی بودم و معمولا بعد از مدت 5 دقیقه شایدم کمتر ارضا میشدم اما معمولا بعد از یک یا دو ساعت کاملا توانایی رابطه بار دوم داشتم و معمولا بار دوم خیلی طولاتی تر بود ارتباطم و معمولا یک رابطه کامل داشتم. اما گاهی اوقات قرص اریکتو مصرف میکردم . اما در یکسال اخیر کم کم سرعت تحریکم کمتر شده و البته در مواردی که تصمیم به نزدیکی میگرفتم معمولا تحریک میشدم و مشکل عدم تحریک نداشتم. اما در یک ماه گذشته چندبار که قصد نزدیکی داشتم وسط رابطه آلتم کوچک شد و به سختی تونستم نزدیکی داشته باشم. بطوریکه تو این چند روز با دیدن فیلم هم تحریک نشدم و آلتم بزرگ نشد.‌هفته پیش یک بار تحریک شدم و آلتم بزرگ شد اما تا امدم دخول انجام بدم خوابید . بعد که قرص مصرف کردم البته بدون لذت زیاد و به سختی رابطه داشتم . لطفا راهنمایی کنید.‌
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر پریسا دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 298 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب خدمت شما.آقای دکتر،من ۲ ماهه ازدواج کردم و چند روز پیش با همسرم از جلو نزدیکی داشتم و بعد در ناحیه تناسلی احساس خارش و سوزش داشتم و تو اون مدت هم میخاروندم و هم از موبر برای موهای زائد استفاده کردم.چون دردم خیلی زیاد بود امروز دکتر زنان رفتم و متوجه بیماری شدم.ایشون به من پماد و قرص آسیکلوویر ،پمادتریامسینولون استوناید و زایلوژل و قرص آزیترومایسین ۲۵۰ دادن و گفتن تا ۱۰ روز خوب میشم.امکان داره با این داروها خوب بشم یا نیاز به درمان های دیگه دارم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر رامين دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 318 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر.من يه چند وقته حس ميكنم زير بيضهام چندتا رگ بزرگ هستش و وقتي دست ميزنم حالت بزرگي دارن يعني انگار گره خوردن تو هم مثل يه توده كوچيك شدن . بعد اينكه بعد اوقات حس ميكنم يكي از رگ ها كه توي اون توده نيست دست ميزنم خيلي سفته.و يه مشكل ديگه اينكه خود ارضايي ميكنم حس ميكنم مقداري از اب مني از طريق ادرار به صورت اسهال خارج ميشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 352 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من واریکوسل دارم در حالت ریلکسی بدن و گرما حس سنگینی پری و داغی شدید و ازار دهنده دارم و رگ را خودم لمس میکنم چند سال درگیری فکری من بوده و من به دلیل خجالت نرفتم دکتر هر وقت به دکتر رفتن فکر می کردم اضطراب شدیدی بر من غالب میشه که کل بدنم از درون منقبض میشه و اون رگ‌ نا پدید میشه برا سربازی دکتر در معاینه ندید و گفت معاف نیستی سونو درجه 3 زد اما ملاک معاینه هست الان سربازی تمام شده می خوام جهت درمان اقدام کنم سوالم اینه با وجود این اضطراب و استرس و دیده نشدن حین معاینه با وجود اینکه این مشکل وجود داره و دردش و سنگینی منو ازار میده اما دیده نمیشه و محو میشه رگ به دلیل اضطراب و استرس امکان درمان هست ؟ این مشکل من رو از زندگی انداخته حس میکنم از مشکل فیزیکی به مشکل روحی روانی داره تبدیل میشه ....لطفا کمکم کنید و من رو راهنمایی کنید .. از وقتی که فهمیدم به دلیل اض9طراب پیش دکتر مشکلم به ان شدت معلوم نمیشه به دلیل اضطراب پیش دکتر و اگاه شدن از این که باعث شده تا به حداکثرشدت خودش معلوم نشه تبدیل به اضطراب دایمی شده ...لطفا من را کمک کنید و راهنمایی کنید ازمایش اسپرم دادم خوب بوده فقط این درد سنگینی و داغ شدن مایه عذابم شده ...ممنون دکتر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر سامان دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 353 مشاهده پرسش
    با سلام وخسته نباشیدخدمت دکتر جباری.ببخشیددکتر بنده 19ساله هستم و در برحه ای دچارخود ارضایی بودم و الان خدا روشکر تقریبا ترکش کردم.بنده در مدت ابتلا به این مشکل گاهی به صورت افراطی در یک روز دو سه دفعه این کارو میکردم و گاهی این دو دفعه یا سه دفعه پشت سر هم بود .برای همین اقای دکتر یه خوده نگران شدم که نکنه این افراط و زیاده روی مشکلی برام ایجاد کنه و از اونجایی که میبینم این همه ادم در اطرافم دچار سرطان های مختلف میشن، میگم اون افرادی که کارایِ منو نکردن سرطان میگیرن اونوقت من که بدنِ بیچارمو داغون کردم و پدر پروستاتم رو با خود ارضایی های پشت سرهم در اوردم،چرا بعید باشه که سرطان بگیرم؟.برای همین اقای دکتر میخواستم برم یک سری ازمایش کامل بدم که مطمئن شم هیچ مشکلی ندارم.اخه گاهی اوقات غدد لنفاوی ام متورم میشن و همچنین موهام دارن میریزن و گاهی اوقات هم داخل مثانه یا کلیه ام(نمیدونم دقیق کجاست) تیر میکشه و درد میگیره و موقع ادرار هم گاهی اوقات یه سوزشی دارم.برای همین اقای دکتر میخوام برم یه ازمایش کامل بدم که مطمئن بشم هیچگونه سرطان(چه پروستات چه خون چه بیضه چه معده و...)ندارم و مثانه و پروستاتم هم مشکلی ندارن و عفونت ادراری یا عفونت های دیگه هم ندارم و کلا همه چیز بدنم خوبه و خیالم راحت باشه چون اگه اگه ازمایش ندم همیشه ذهنم مشغوله که نکنه مشکلی دارم.برای همین خواستم بپرسم من برای این چیزایی که گفتم باید چه ازمایش هایی بدم ؟سونوگرافی یا ارمایش خون یا...؟اگه ممکنه همه ازمایش هایی رو که با دادنش ،جواب سوالایی رو که در بالا گفتم،میگیرم، بفرمایید.(همه رو لطفا بفرمایید).و همچنین پیش چه دکتری باید برم.دکتر عمومی میتونه همه ازمایش های لازم رو برام بنویسه یا باید حتما پیش ارولوژیست برم؟راستی اقای دکتر چند وقته تو ذهنم اومده که نکنه من ایدز دارم .برای همین خواستم بپرسم ازمایش های بالا رو که بدم ،مشخص میشه ایدز دارم یا برای ایدز باید ازمایش مخصوصی داد؟ با تشکر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط