اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر بابک جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 251 مشاهده پرسش
    B@B@K: با عرض سلام و خسته نباشید خدمت دکتر جباری چند روزیه که قسمت خته گاهم خارش دارد و پس از خارش پوست آلتم در قسمت ختنه گاه دور کلاهک مقداری زخم می شود و انگار جوشهای خیلی خیلی ریز دور کلاهکش هست.امکان دسترسیم به دکتر کمه.سر کارم.خاهش میکنم یه دارویی یه چیزی معرفی کنین تا بدم برام خرید کنن.منتظر جوابتونم دکتر .ممنون از زحماتتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      دونه هاي ريز دور كلاهك پاپول هاي مرواريدي بوده و طبيعي هستند. خارش و زخم بدليل اگزماست . در حمام از شامپو بچه براي شستن ناحيه تناسلي استفاده كنيد در موارد خارش تا يك هفته مي توانيد از پماد هيدركورتيزون استفاده كنيد البته به ميزان كم و فقط روي ضايعه خارش دار.
  • تصویر کاربر سعید جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 314 مشاهده پرسش
    سلام اقایه دکتر با عرض خسته نباشید خواستم ببینم تو ادرارم خون بوده علتش چی می تونه باشه جواب ازمایشو براتون بهصورت عکس فرستادم تهران هستم اگر لازم می دونید برسم خدمتتون مچکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      وجود خون در ادرار علل متعددي دارد مثل عفونت، خونريزي، التهاب مثانه و يا كليه و ...... لذا توصيه مي كنم هم سونوگرافي و هم سيتولوژي ادرار انجام دهيد و توسط پزشك معاينه هم بشويد.
  • تصویر کاربر عباس جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 229 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت دکتر گرامی
    من عباس هستم ۳۵ ساله با ۱۸۸ سانت قد و ۱۱۵ الی ۱۲۰ کیلو وزن
    اندازه آلت تناسلی من در حالت نعوض کمتر از ۱۰ سانتیمتر میباشد.به تازگی نامزد کرده ام و به زودی قصد ازدواج دارم.
    برای حل این مشکلی که دارم باید چه کار بکنم.میدانم که هیچ روش داروی برای حل این مشکل وجود ندارد و فقط روش جراحی پاسخ میدهد.آیا با جراح این مشکل مرتفع میگردد؟چقدر به طول آلتم اضافی میشود؟مدت نقاهت پس از جراحی چقدر میباشد؟
    بهترین شیوح برای درمان آیا گذاشتن پروتز میباشد یا جراحی دیگری هم برای درمان وجود دارد؟متشکر میشوم مرا برای درمان این معضل راهنمای کنید.متشکرم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      برای آشنایی با نحوه ی اندازه گیری سایز آلت و روش جراحی افزایش سایز آلت و همچنین عوارض و میزان اثربخشی آن به لینک زیر مراجعه کنید
      https://drjabbari.com/1954
      آیا با جراح این مشکل مرتفع میگردد؟چقدر به طول آلتم اضافی میشود؟.......تا حدو دو تا سه سانت اضافه مي شود
      مدت نقاهت پس از جراحی چقدر میباشد؟.........حدود يك تا دو هفته
      بهترین شیوح برای درمان آیا گذاشتن پروتز میباشد یا جراحی دیگری هم برای درمان وجود دارد؟.......پروتز آلت براي افزايش سايز نيست بلكه براي درمان ناتواني جنسي است.
      در آخر اگر چاق باشيد با لاغر كردن و حذف چربي هاي اطراف آلت شرايط تان بهتر خواهد شد.
  • تصویر کاربر مهدی جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 323 مشاهده پرسش
    با سلام و تقدیم احترام سوالی در مورد بیماری پدرم داشتم ایشان آ ذر سال گذشته به دلیل بدخیمی پروستات تحت عمل رادیکال پروستاتکتومی قرار گرفتند، psaپس از عمل سی و پنج صدم شد و گره های لنفی سالم بودند، شهریور امسال یعنی هشت ماه بعد عمل psa پنجاه و هشت صدم بود و بهمن ماه امسال به یک و نیم رسید که به دنبال مصرف آ نتی بیوتیک دیروز به نود و هشت صدم کاهش پیدا کرد، حالا پزشکشان یک آ مپول دیفرلین تجویز کرده تا psaرا پس از فروردین ارزیابی کند و در صورت عدم کاهش رادیوتراپی انجام شود، اول اینکه آ یا شما هم با این شیوه موافقید؟در ثانی پدرم فشار خون دارد و آ یا مشکلی بابت تزریق این دارو خواهد داشت؟ البته فشارش با دارو کنترل شده.
    psaقبل عمل حدود یازده
    گلیسون 3+4
    هفتاد ساله
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      من به اين سوال ٢ بار پاسخ داده ام
  • تصویر کاربر یوسف شنبه ۷ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 322 مشاهده پرسش
    با سلام حدود ده ساله که یه کیست درون بیضه خود دارم و همون ده سال قبل دکتر گفتن چیز مهمی نیست تقریبا هم اندازش ثابت مونده متاهل هستم و یک فرزند دارم چون یکی از دوستام به مشکل بر خورده و رفته عمل کرده البته مثل من نبود ولی میترسم سرطان باشه و دیر شده باشه لطفا راهنمایی بفرمایید.با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      کیست های اسپرماتوسل بی خطر بوده و هیچگاه به سرطان تبدیل نمی شوند و تا زمانی که خیلی بزرگ نشوند یا دردی ایجاد نکنند نیازی به درمان ندارند
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۲۸ شهریور ۵ تعداد بازدید: 770 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط