اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر کامران جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 328 مشاهده پرسش
    سلام معذرت میخوام بابت این عکس که میفرستم ولی برایم سوالی پیش اومده ممنون میشم پاسخ بدین. پشت سر آلت بنده نقاطی هست که نمی دونم چی هستن. نه دردی نه خارشی نه سوزشی و هیچ مشکل دیگه ای ندارم و فقط این نقاط وجود دارد. تا حالا هم ارتباط جنسی نداشتم. مدت خیلی زیادیه که این نقاط وجود داره به طوری که اصلا یادم نمیاد که اولین بار کی بوده که این نقاط ظاهر شدن.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اين ها پاپول هاي مرواريدي كلاهك آلت هستند و در برخي افراد بدليل نامعلوم وجود دارند. بيماري محسوب نشده و قابل انتقال نيست و نياز به درماني ندارد مگر از جهت زيبايي كه در اينصورت با ليزر co2 مي توان از بين برد
  • تصویر کاربر حسين جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 304 مشاهده پرسش
    سلام، جند ماهيه بوسته ي الت تناسليم دونه هاي خيلي ريز زده، و حالت قرج داره، بعضي وقتا هم بوسته ميده، دكتر خواهشن كمك كن، ميخوام ازدواج كنم، خيلي داغونم از نكراني، ٢6ساله هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات به احتمال زياد لیکن پلان هست . لیکن پلان یک بیماری التهابی نسبتاً شایع پوست و مخاط است و منشا آن خودایمنی است. یعنی سیستم ایمنی بدن در طی این بیماری علیه بخش‌های طبیعی پوست، مخاط، مو و یا ناخن خود فرد فعال می‌شوند.علت اصلی آن تاکنون ناشناخته باقی‌مانده است. قابل ذکر است که این بیماری مسری نیست، یعنی از شخصی به شخص دیگر انتقال نمی‌یابد ولی استرس می‌تواند این بیماری را بدتر کند. لیکن پلان یک بیماری مزمن است اما در بسیاری از موارد طی دو سال کاملاً از بین می‌رود. در درمان این بیماری معمولاً از پمادهای موضعی کورتونی و گاهی استرویید خوراکی استفاده می‌شود، و برای درمان خارش می توان از آنتی هیستامین ها استفاده کرد.
      در نهايت براي تشخيص قطعي نياز به معاينه مي باشد
    2. تصویر کاربر حسين جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      دكتر امكانش هست شما معاينه كنيد؟ يه نوبت بديد، فقط ساعت 6 به بعد ميتونم بيام
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      براي معاينه شنبه بين ساعت ٦ تا ٨ تماس بگيريد
      آدرس مطب:خ میرزای شیرازی , نرسیده به خ شهید بهشتی, کوچه شهدا , پلاک 22 , طبقه 4, واحد 20 :
      تلفن:88713632
      09109819050
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 238 مشاهده پرسش
    با سلام حضور جناب آقای دکتر و تشکر از پاسخ گویی دقیق و به موقع شما، یک سوال داشتم، پدر بنده یک سال و دو ماه قبل به دلیل سرطان پروستات با معیار گلیسون 3+4تحت عمل رادیکال پروستاتکتومی قرار گرفت ، اما اکنون با گذشت چهارده ماه psaبه یک و نیم رسیده، یعنی شهریور شش دهم بود اما بهمن ماه یک و نیم شد، یکی از پزشکان نظرشان بر شروع همزمان رادیوتراپی و هورمون درمانی است و پزشک دیگر می گویند ابتدا رادیوتراپی را شروع کنیم اگر نیاز شد هورمون درمانی را بعدا ادامه دهیم، ممنون میشویم نظرتان را بفرمائید تا ما همان را انجام دهیم، ضمنا قبل از عمل اسکن استخوان منفی بود و پس از عمل غدد لنفی هم سالم بودند.
    واقعا سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۹ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      البته جواب پاتولوژي و PSA قبل از عمل و يافته هاي جراح حين عمل هم در تشخيص كمك كننده هست. در كل به نظر من اگر هر دو شروع شود بهتر است
  • تصویر کاربر حامد شنبه ۳۰ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 300 مشاهده پرسش
    از هفته پیش به مدت 2 الی 3 روز بیضه سمت راستم درد گرفت و بعد پیش دکتر عمومی رفتم برام سونوگرافی نوشت جواب سونوگرافی رو پیش یک متخصص اورولوژی بردم و بعد از معاینه گفت واریکوسل داری و باد فتخ داری ( دو طرفه ) و باید عمل بشی چند روز اصلا درد نداشتم و تو این چند روز تو اینترنت درباره این مریضی اطلاعات گرفتم و دیروز تو محل کارم زیاد سرپا ایستادم وتا امروز دوباره درد خفیفی تو بیضه سمت راستم احساس میکردم ولی دردش کمتر از اون 3 روزه اول بود در ضمن من تو سرکار خیلی سرپا نمی ایستم بعضی موقع ها پیش میاد حالا سوال مبهمی که برام پیش آمده و تو سایت خودتون هم خوندم اینه که آیا درد بیضه سمت راست من واقعاً از واریکوسل هستش ؟ در ضمن من متاهل هستم و دو فرزند دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۰ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من بعيده كه منشا درتان از واريكوسل باشد و توصيه به جراحي نمي كنم
  • تصویر کاربر B. یکشنبه ۱ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 372 مشاهده پرسش
    B. kh: سلام آقای دکتر خسته نباشید احسان هستم46ساله وخانمم40ساله چندزگیل وشاید گوشت اضافه رو گردنم سالهاست که بوده ولی 3هفته پیش متوجه 3زگیل در ناحیه تناسلی شدم. یکی از دوستان پزشکی رو بهم معرفی کرد که باسابقه و حاذق هست رفتم پیشش پس از معاینه گفت اینا زگیل تناسلی نیستند و نوبت کرایو برام زد 3روز پیش کرایو کرد برام. ازش خواستم برام ازمایش بنویسه ولی تاکید قطعی داشت که زگیل تناسلی نیستن وقتی اصرار کردم یه سری آزمایش کامل برام نوشت که انشا...وقتی جواب گرفتم براتون ارسال میکنم .سوال اولم اینه که آیا واقعا میتونم اعتماد کنم که زگیل تناسلی نبودن؟ دوم اینکه اگه تناسلی نبودن آیا بعداز بهبودی ورفع زگیلها من ناقل هستم؟ سوم اینکه اگه تناسلی نیستن میتونم خودم و خانمم واکسن بزنیم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من چيزي كه در عكس ديده مي شود زگيل تناسلي است وناقل خواهيد بود و واكسن تاثيري براي همسرتان ندارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین شنبه ۲۸ شهریور ۵ تعداد بازدید: 770 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط