اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر رضا دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 248 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید
    جناب اقای دکتر بیضه سمت راستم زمانی که کیسه بیضه جمع میشود کمی مورب قرار می گیرد دردی ندارد ایا این حالت طبیعی است .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      مشکلی ندارد
  • تصویر کاربر مهرانا دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 313 مشاهده پرسش
    با سلام
    جناب دکتر همسرم چندوقتی است که دچار زگیل تناسلی شده است و ایشان بعد از چند جلسه کرایوگرافی که انجام داده اند دکتر بعد از جلسه آخر به ایشان گفته که تا همیشه از ارتباط جنسی باید خودداری کند و امکان ارتباط وجود ندارد و این مسئله به شدت ایشان را متاثر کرده است؟
    این مسئله چقدر صحت دارد و اینکه ما طی این مدت یکبار با کاندوم ارتباط داشتیم آیا امکان انتقال زگیل از ایشان برای من وجود دارد؟ یا خیر ؟
    ایا واقعا کسی که به زگیل تناسلی مبتلا شده است هرگز درمان پیدا نمی کند؟
    ممنون از پاسخگویی شما
    منتظر جواب و راهنمایی شما هستم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      در برخی بهبودی حاصل می شود و در برخی نمی شود ولی نمی توان پیش بینی کرد کی خوب میشه و کی خوب نمیشه
      ولی نمی توان زن و شوهری را از رابطهی زناشویی محروم کرد و من مخالف این توصیه هستم
  • تصویر کاربر محمدی چهارشنبه ۲۶ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 358 مشاهده پرسش
    باعرض سلام وخسته نباشید...آقای دکتر متاسفانه بهم گفتن واریکسول درجه سه دارم درحدی که دکترازدوربدون معاینه کردن گفت....حالامن ازبچگی بلوغم باکندی شروع شدوحالاکه ۱۹سال دارم بلوغم به کندی جریان دارد...زودبه زود محتلم می شوم(۳روزیکبار)ریشم به کندی داره درمیاد....(وازسن ۱۴-۱۸خودارضایی کردم وزودانزالم)...من دلیل همه اینارو واریکسول می دونم.(به جز زودانزالی)..حالا دکترگفته برو آزمایش اسپرم بده نظرشماچیست؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      مشکلاتت ارتباطی به واریکوسل ندارد
    2. تصویر کاربر محمدی دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      حالا چنتا سوال پیش میاد:
      ۱-کی عمل واریکسول کنم؟حالا یازمان ازدواج؟؟
      ۲-چراسه سال(۱۶-۱۹سالگی)است که احتلامم تمام نشده؟باورکنیداینقدرغذامیخورم که دندان هام خراب شده؟نه میتونم روزه بگیرم نه مسافرت طولانی برم؟؟...
      ۳-آیامن باخودارضایی افراطی(۱۴-۱۸)بلوغ خود را عقب انداخته ام؟؟؟
      ۴-آیادلیل احتلام زودانزالی ناشی از خودارضایی است؟؟؟چون دچار زودانزالی شده ام آزمایش کرده ام که شبها اگر روانداز سنگین رو خودم بذارم حتما آن شب دچار احتلام می شوم.
      ....................................................از توجه تون سپاس گذارم....................................................................................................
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۵ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام

      ۱-کی عمل واریکسول کنم؟حالا یازمان ازدواج؟؟...............................به سایز بیضه و معاینه و نتیجه آزمایش اسپرم بستگی دارد
      ۲-چراسه سال(۱۶-۱۹سالگی)است که احتلامم تمام نشده؟باورکنیداینقدرغذامیخورم که دندان هام خراب شده؟نه میتونم روزه بگیرم نه مسافرت طولانی برم؟؟...................نظری ندارم
      ۳-آیامن باخودارضایی افراطی(۱۴-۱۸)بلوغ خود را عقب انداخته ام؟؟؟.............................خیر
      ۴-آیادلیل احتلام زودانزالی ناشی از خودارضایی است؟؟؟...............................خیر
    4. تصویر کاربر محمدی سه شنبه ۲۵ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      برای وقتی که صرف جواب دادن به سوالاتم کردید مچکرم وخداجزایتان رابدهد.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۶ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      موفق باشید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر محمود دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 269 مشاهده پرسش
    اقای دکتر سلام من سه ماه پیش متوجه شدم ندول نسبتا بزرگی در بیضه سمت چپم ایجاد شده که درد اور هم نیست به پزشک بیمارستان مهر مراجعه کردم و پس از معاینه کپسول افلوکساسین را تجویز کرد و به مدت سه روز استفاده از کیسه یخ را که متاسفانه مشکلم رفع نشد مجددا به دکتر مراجعه کردم و باز کپسول فوق را تجویز کرد که سه نوبت از ان حدود 60 عدد مصرف کردم و کمی کوچک شد ولی بعد از قطع دارو مجددا کمی بزرگ شد که باز دارو را تکرار کردم به مدت ده روز ولی موثر واقع نشد سونوگرافی هم کردم و گفتند مشکلی نیست. حالا باید چکار بکنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم .
  • تصویر کاربر آرمان دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 298 مشاهده پرسش
    جناب دکتر با سلام. من مدت 2 ماه هست که مبتلا به سوزش در هنگام ادرار و همچنین در زمانهای دیگر هستم. این درد به صورت تیر کشیدن در مجرای دفع ادرار و تناوبی است به عبارت دیگر کم وزیاد می شود.
    بارها به دکتر مراجعه نمودم و دوبار آزمایش کشت ادرار، آزمایش پی اس آ، سونو گرافی و آزمایش خون انجام دادم و هیچ علامتی مشاهده نگردید.
    با این حال سه دوره تا کنون به تجویز دکتر آنتی بیوتیک مصرف نمودم ( تاوانکس، داکسی سایکلین و سیپروفلوکساسین) که بی تاثیر بودند.
    اینجانب 45 سال سن دارم و رفتار جنسی پر خطر هم ندارم.
    لطفا راهنمایی فرمایید چگونه می توانم از این درد آزاردهنده رهایی یابم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم سیتولوژی ادرار و سیستوسکپی هم انجام دهید و اگر همه چیز نرمال بود شاید تنها توصیه مصرف زیاد آب بتواند سوزش را کم کند
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۳۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط