اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر رويا دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 339 مشاهده پرسش
    با عرض سلام . جناب دكتر هفته گذشته دو بار سكس داشتم و الان فهميدم كه طرفم زگيل تناسلي داشته . چند روز بعد از رابطه بايد به دكتر مراجعه كنم تا صد درصد معلوم شه زگيل دارم يا نه ؟؟ برم دكتر زنان يا فقط تست پاپ اسمير بدم كافيه ؟؟ ترخدا جواب بدين سوالامو . با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      حداقل 2 ماه بعد از رابطه بهتره هم معاینه شوید و هم تست pcr انجام دهید
  • تصویر کاربر بينام دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 297 مشاهده پرسش
    سلام،
    من تازگى تست پاپ اسمير و hpv دادم ، پاپ اسمير نرمال بود و مشكلى نداشت اما hpv نوع ٦ داشتم . تا به حال نه من و نه پارتنرم هيچ زائده يا علائمى از زيگيل روى ناحيه تناسلى نداشتيم . ايشون توسط پزشك معاينه شدن .
    سوألم اين هست كه آيا ما ميتونيم رابطه جنسى محافظت نشده داشته باشيم ؟ يا حتماً بايد از كاندوم استفاده كرد ؟
    براى شيو كردن ناحيه تناسلى با توجه به عدم وجود زائده ايا امكان ليزر هست ؟
    و اينكه امكان بيرون رفتن ويروس از بدنم وجود داره ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      سوألم اين هست كه آيا ما ميتونيم رابطه جنسى محافظت نشده داشته باشيم ؟ ...........................بله
      يا حتماً بايد از كاندوم استفاده كرد ؟..................................نیازی نیست چون هر اتفاقی که می خواسته بیفته تا حالا افتاده
      براى شيو كردن ناحيه تناسلى با توجه به عدم وجود زائده ايا امكان ليزر هست ؟...............................بله
      و اينكه امكان بيرون رفتن ويروس از بدنم وجود داره ؟...................................بله
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 5219 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید جناب دکتر
    یه سوال خیلی مهم دارم در رابطه با کارم
    من کلیه چپم کوچیکتره و کار هم نمیکنه اصلا ( اسکن رفتم ) و برای خدمت سربازی میخوام معاف بشم
    حالا یه سوال دارم که ذهنمو درگیر کرده
    من یه برداشتی از هر کدام از این بیماری ها داشتم طبق مطالعه ایی که خودم داشتم
    اگه این برداشت من درست باشه مشکلم حل میشه و میتونم معاف بشم ممنون میشم اگه درسته تایید کنید و اگر اشتباهه اصلاح
    هیپو پلازی : یعنی یک یا هر دو کلیه کوچیک باشن اما کار بکنن
    آپلازی : کلیه وجود داشته باشه اما کار نکنه ( میتونه کوچیک یا اندازه معمولی هم باشه )
    آژنزی : اصلا کلیه وجود نداشته باشه
    یه سوال دیگه
    آیا امکان داره اول هیپوپلازی باشه بعد به شکل شدیدش که دیگه کلیه کار نکنه بشه آپلازی ؟
    یعنی کلیه کوچیکتر قبلا کار میکرده الان دیگه کار هم نمیکنه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      واژه هایی که شما ذکر کردید همگی نقص های مادرزادی است که از زمان تولد جود دارد و لذا قابل تبدیل به یکدیگر نمی باشند
  • تصویر کاربر اقبال سه شنبه ۱۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 276 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر خسته نباشين
    اقاي دكتر ايا بعد از عمل پليكاسيون بازم هم الت رشد ميكند يعني عمل پليكاسيون جلوگيري از بلتد تر شدن سايز الت نميكيند
    مثلا اكر الان الت 15 سانت هست و بعد از عمل ممكن است 1تا2 سانت يا بيشتر الت كوتاه شود ممكن است الت رشد كند و و تا چند ماه يا چند سال بعد بلند تر شود؟من الان 23 سالمه ممكنه سايز الت به سن هم بستگي داشته باشد؟
    ممنونم اقاي دكتر اگر جواب بدين باتشكر و درود فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیر آلت مجددا بعد از عمل رشد نمی کند
    2. تصویر کاربر اقبال دوشنبه ۱۰ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      اقاي دكتر يعني اصلا ممكن نيست بعدا طي چندماه يا چندسال به الت چندسانت اضاف شود؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      خیر
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر عسکری سه شنبه ۱۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 294 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر عزیز
    بنده 39 سال سن دارم و کارمند اداره هستم در اواخر زیاد پشت میز می نشینم و این نشستن با عث درد شدید قسمتی از بیضه و زیر آن و همچنین مقعد دارم خواستم بپرسم علتش چیست در ضمن یک آزمایش چکاب نیز انجام دادم نظر جنابعالی درباره جواب این آزمایش چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نتیجه آزمایش طبیعی است
      علت های متعددی دردتان می تواند داشته باشد مثل التهاب پروستات، مشکلات مربوط به کمر، فشار زیاد ناشی از نشستن های طولانی مدت
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط