اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدپارسا شنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 975 مشاهده پرسش
    سلام من ۲۰سالمه واریکوسل گرید۲یا۳دارم عمل نکردم میخواستم ببینم ایا میتونم بدن سازی روانجام بدم یا نه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله می توانید انجام دهید
    2. تصویر کاربر محمدپارسا جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      دکتر باعث تشدید بیماری یا باعث ایجاد خطر برای بیضه یا اسپرم هانمیشه؟؟؟؟؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      از 3 شدیدتر نداریم اگر برای شما گرید 3 هست دیگر بدتر شدن معنایی ندارد
    4. تصویر کاربر محمدپارسا جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      ن میخوام بدونم باعث اسیب به بیضه ها نمیشه
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      خیر البته واریکوسل نیاز به ارزیابی دوره ای و بررسی از نظر اسپرم دارد چون همیشه احتمال بدتر شدن واریکوسل با گذشت زمان هست
    6. تصویر کاربر محمدپارسا جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      پس حلا ازنظر شما بنده بدنسازی روانجام بدم یانه؟
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      انجام دهید ولی هر 6 ماه هم چکاپ بابت واریکوسل و آزمایش اسپرم شوید
    8. تصویر کاربر محمدپارسا جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      بله ممنون بابت راهنماییتون
    9. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    10. نمایش سایر 8 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 399 مشاهده پرسش
    سلام من 22 سال دارم.جریان از این قرار است که من در آخرین دفعه که استمنا کردم تنه آلت تناسلی ام زخم شد و یک روز بعدش احساس خارش در آن ناحیه کردم و مجبور شدم آن ناحیه را بخارانم بعد از یک روز ناحیه ای از تنه ی آلتم قرمز شد و الان که دارم مشکلم را مینویسم 3روز از قرمزی آلتم میگذرد لطفا راهنمایی ام کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر تداوم داشت و آزار دهنده بود بهتر است برای معاینه به ارولوژیست مراجعه کنید و درمان شوید
    2. تصویر کاربر محمد جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      ممنون از توجه شما
    3. تصویر کاربر محمد جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      تا چند روز صبرکنم نرمال هستش؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      10 تا 14 روز
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر محمدمحمدی جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    سلام.
    پسری هستم دانشجو با سن 20 سال . سه سال پیش با معاینه کردن بیضه هایم متوجه شدم که بیماری واریکوسل دارم. واریکوسل هم بیماری هست که به اصطلاح میگویند واریسی شدن بیضه.
    من احتیاج دارم که سریعا به دکتر بروم و دکتر من را معاینه کند و مستقیما با عمل جراحی درمان بشم. دوس دارم هرچه سریعتر برم دکتر تا این بیماری خوب بشه. وقتی میبینم مردم چنین مشکلی داشتن و رفتن به دکتر مشکلشونو بگن تا خوب بشن ، من خیلی حرص میخورم که چرا من نمیتونم به پیش دکتر برم.
    دلیل اینکه سه سال میگذرد و من هنوز به دکتر نرفتم اینه که نمیدونم چجوری به پدر و مادرم بگم.از پدر و مادرم خجالت میکشم که بگم من مشکل بیضه دارم و باید به دکتر برم تا دکتر منو جراحی کنه و خوب بشم.نمیدونم چجوری به پدر مادرم بگم. خیلی خجالت میکشم.پدر و مادر من فکرشون قدیمی هستش اونها فکر میکنند هرکی مشکل آلت تناسلی داره توی آینده اش برای بچه دار شدن مشکلی پیش میاد.داداش من 27 سالش هست اگه اون متوجه بشه من بیماری دارم خیلی مسخره ام میکنه.
    اینها (این مشکلاتی که گفتم)باعث این شده که من نتونم به دکتر برم.
    لطفا منو راهنمایی کنید.بدجور افسردگی گرفتم.اگه دکتر نرم توی آینده ی من مشکل بدی پیش میاد.میخوام سریع به دکتربرم تا درمان بشم.
    از شما تقاضا و خواهش دارم به من کمک کنید که چجوری و از چه راهی به دکتر برم. میخواهم طوری من را راهنمایی کنید که از نگرانی ام رهایی پیدا کنم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      واریکوسل اینقدرها هم که شما تصور می کنید بد و خطرناک و نگران کننده نیست. با توجه به اینکه به سن قانونی رسیده اید می توانید معاینه و آزمایش اسپرم را ابتدا نزد پزشک و شخصا انجام دهید و اگر واقعا مشکلی داشتید که نیاز به درمان داش اونوقت برای اطلاع بع والدین تان فکری کرد
  • تصویر کاربر یه جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 337 مشاهده پرسش
    ضمن سلام و خسته نباشید
    میخواستم بگم که من یه وقتایی حس میکنم یه قطره ادرار آخرای آلت تناسلی ام هست( اومده ) بعد سوزش ادرا هم دارم و اونجایی که ادرار میایسته تقریبا هونجایی که موقع دفع ادرار سوزش داره. آزمایش هم برای سوزش ادرار دادم و طبیعی بوده.
    راستی درد زیر شکم هم بعضی وقتا دارم و کمر درد هم جدیدا پدیدار شده!
    اینم بگم که 15 سالمه و سرطان بیضه هم نبوده و آزمایش دادم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      البته بهتره معاینه شوید ولی استفاده از آب زیاد و انجام استبراء می تواند به بهبود شما کمک کند
  • تصویر کاربر شايان جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 298 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشيد
    من نطالب شما رو خيلي ميخونم اقاي دكتر ممنون از مطالب خوبتون . دچار زود انزالي شديد هستم . حتي سراتين ، اسپري هم استفاده كردم جواب نگرفتم اين قضيه خيلي اذيتم ميكنه . ممنون ميشم راهنماييم كنيد و راه درماني بهم معرفي كنيد .با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      انتظارات شما از زمان انزال و یا روش استفاده از دارو ها و یا روش مقاربت و انتظارات همسر از مواردی است که نیاز به بررسی دارد. واقع نگر بودن و اصلاح نگرش ها و بهبود روش نزدیکی می تواند کمک کننده باشد. استفاده همزمان از بی حس کننده ها و سرترالین هم توصیه می شود
    2. تصویر کاربر شايان جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام ببخشيد دوباره مزاحم شدم پيشنهاد شما چيه چه دارويي مصرف كنم بايد بيام مطب يا اينكه ميتونيد به صورت پيام كمكم كنيد ممنون ميشم
    3. تصویر کاربر شايان جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام ببخشيد دوباره مزاحم شدم پيشنهاد شما چيه چه دارويي مصرف كنم بايد بيام مطب يا اينكه ميتونيد به صورت پيام كمكم كنيد ممنون ميشم
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      پیشنهاد دارویی من استفاده ی ترکیبی است که خدمتتان عرض کردم و اگر نشد بهتره حضوری مراجعه کنید
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط