اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مجید چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 407 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشد . حدود یک ماه پیش برام لیزر انجام دادید . ضمن اینکه گفتم قبلا هم یکبار لیزر کرده بودم اما باز همون زگیل ها رشد کردن . شما رد کردید و گفتید حتما عمیق لیزر نکرده . حالا بعد از یک ماه که زخم ها خوب شدن باز وسط نقاطی که لیزر شده یه چیزایی هست که به رشد مجدد زگیل ها مشکوکم میکنه . هنوز مطمعن نیستم . اما به فرض که تغییر رنگ پوست نباشه و واقعا زگیل ها دوباره رشد کرده باشن چه باید کنم ؟ به چه پزشکی مراجعه کنم ؟ ایا امکان سرطان هست ؟ به انکولوژیست مراجعه کنم ؟ یا باز هم باید لیزر کنم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      هنوز برای تصمیم گیری زود است توصیه می کنم 15 روز دیگر برای معاینه مجدد مراجعه کنید مطمئن باشید که عود در مکان هایی که لیزر کرده اید بوچود نخواهد آمد
  • تصویر کاربر بهزاد چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 249 مشاهده پرسش
    باسلام
    علت بوجود امدن عارضه هیدروسل چه هست راه های پیشگیری ودرمان ان چه می باشد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      هیدروسل می تواند به دلیل ضربه، عفونت ، تومور و التهاب بیضه از علل احتمالی هیدروسل هستند ولی خیلی اوقات نمی توانن علت خاصی را پیدا کرد. و درمان آن جراحی است و راه پیشگیری ندارد
  • تصویر کاربر مریم چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 1014 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشید
    باتشکر از سایت خوبتون من حدود یه ماه پیش با درد شدیدی بیمارستان رفتم و متوجه وجود سنگ 6 میل ششدم که از کلیه به سمت حالب حرکت کرده بود با انجام سی تی متوجه شدیم نزدیک مثانه و در پایین لوله حالب وجو دارد به نظر شما درمان مناسب کدام است مایعات زیاد میخورم ترب سیاه سنکل خارشتر قرص روانتیکس و هیدروکلراید به همراه ورزش ایا ماندگار شدن طولانی ان خطرناک است؟میبخشید گاهی هم در ناحیه تناسلی به ندرت حس اسپاسم ودرد خفیف دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر شما درمان مناسب کدام است مایعات زیاد میخورم ترب سیاه سنکل خارشتر قرص روانتیکس و هیدروکلراید به همراه ورزش............................به نظر من کپسول تامسولوسین را هم ده روزی (روزی یک عدد) مصرف کنید البته این دارو گاهی با سرگیجه همراه است تا با شل کردن عضلات حالب احتمال دفع آن را بیشتر کند + مصرف مایعات زیاد و ورزش
      ایا ماندگار شدن طولانی ان خطرناک است؟.....................بستگی دارد سنگ به چه میزان انسداد ایجاد کرده باشد بعبارتی میزان ورم کلیه (هیدرونفروز) چه میزان باشد و نیز میزان درد و احتمال عفونت چگونه باشد. توصیه می کم سونوگرافی خود را تجدید کنید تا از وضعیت فعلی خود با خبر شوید تا بتوانید با نظر پزشک تان تصمیم مناسبی اتخاذ کنید
      میبخشید گاهی هم در ناحیه تناسلی به ندرت حس اسپاسم ودرد خفیف دارم...........................طبیعی است و بخاطر انتشار درد از انتهای حالب به نواحی تناسلی است
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 897 مشاهده پرسش
    با سلام
    آقای دکتر من به دلیل درد در بیضه چپ و وجود یک برجستگی روی سطح آن به طول نیم سانتی متر به دکتر مراجعه کردم و دکتر پس از معاینه و انجام سونوگرافی کامل فرمودند دچار التهاب پروستات هستم و برجستگی روی بیضه آپاندیس بیضه بوده است .اقای دکتر آپاندیس بیضه چیست و چرا روی بیضه راست دیده نمی شود و عملکرد آن چیست و چه عواملی باعث دردناک شدن آن میشود آیا درمان آن با جراحی است؟و چه عواملی در بهبود آن موثر است با تشکر از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اقای دکتر آپاندیس بیضه چیست.........................زائده ایست از بقایای دوران جنینی
      و چرا روی بیضه راست دیده نمی شود.........................در حالت معمول قابل لمیس و رویت نیست مگر در التهاب
      و عملکرد آن چیست.................................عملکردی ندارد
      و چه عواملی باعث دردناک شدن آن میشود........................شایع ترین علت آن پیچش آنست
      آیا درمان آن با جراحی است؟...............................خیر
      و چه عواملی در بهبود آن موثر است .......................استراحت و مسکن و اگر شک به عفونت باشد اتی بیوتیک
  • تصویر کاربر احمد چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 315 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشید
    من به مدت ۴ سال هستش که ازدواج کردم .من ۲ تا مشکل دارم
    ۱-من بیشتر از ۵ دقیقه نمیتونم نزدیکی کنم و قرص هم که میخورم نهایتا دو تا ۳دقبقه بیشتر میشه .لازم به توضیح است که من دوبار در کودکی ختنه کردم.
    ۲-من نیتونم همسرم رو ارضا کنم .موقع نزدیکی خیلی درد میکشه و همیشه از زود انزالی ناراضی هستش
    ممنون میشم راهنمایی بفرمایید چطور این مشکلم را حل کنم زندگیم در خطر هستش
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر میاد بایستی برای به ارگاسم رساند همسرتان بجز دخول از روش های دیگر مثل تحریکات کلیتوریس با ژل های لغزنده نیز استفاده کنید و نواحی لذت بخش و تحریک کننده همسرتان و مسایلی که براش بیشتر تهییج جنسی دارد از بویایی تا شنوایی و بصری و لمسی را بهتر بشناسید. داشتن رابطه جنسی موفق فقط یک فعالیت فیزیکی نیست بلکه یک هنر است
    2. تصویر کاربر احمد چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      خب ممنونم دکتر فقط بفرمایید چطور مشکل زود انزالی رو حل کنم؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی 6 ساعت قبل از نزدیکی می توان آنرا کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت (بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). اگر از کاندوم استفاده نمی کنید بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
    4. تصویر کاربر احمد چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      قرص ها ضرری ندارن اگر دائما مصرف بشوند؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      مصرف دائمی روزانه را توصیه نمی کنم ولی موردی و در زمان نزدیکی مشکلی ایجاد نمی کند. البته درکل بی حس کننده های موضعی خیلی بهتر و کم ضرر تر از قرص هست ولی انتخاب بر اساس نظر شماست
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۱ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط